NeoEdu
Giáo án Toán 2
ToánLớp 2Chủ đề 10. Các số trong phạm vi 1000

Giáo án Bài 51. Số có ba chữ số

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Đọc và viết được các số có ba chữ số.
  • Nêu được số trăm, chục, đơn vị của một số có ba chữ số.
  • Xác định được vị trí số trên tia số và nêu được số liền trước, số liền sau của một số có ba chữ số.
  • Vận dụng được cách đọc các trường hợp có chữ số 0, 1, 5 ở hàng chục hoặc hàng đơn vị (linh, mốt, lăm).
  • Tư duy và lập luận toán học: giải thích vì sao 305 đọc là ba trăm linh năm, vì sao số liền sau của 399 là 400.
  • Mô hình hoá toán học: dùng khối trăm, thanh chục, khối đơn vị để biểu diễn số 243 và các số khác.
  • Giao tiếp toán học: đọc đúng các số có ba chữ số, dùng đúng thuật ngữ trăm, chục, đơn vị, số liền trước, số liền sau.
  • Sử dụng công cụ, phương tiện học toán: sử dụng tia số, bảng gài hàng trăm – chục – đơn vị, bảng con và thẻ chữ số đúng cách.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: HS chủ động quan sát khối hình, tự ghi nhớ quy tắc đọc số và tự kiểm tra kết quả bằng bảng con.
  • Giao tiếp và hợp tác: HS làm việc nhóm 4 và cặp đôi, trình bày cách đọc, cách viết số bằng lời rõ ràng, nhận xét bài bạn.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: HS vận dụng cấu tạo số để tìm số theo yêu cầu (số liền trước, số liền sau, số có hàng chục là 5) và sắp xếp số trong tình huống thực tế.

3. Phẩm chất

  • Chăm chỉ: tích cực luyện đọc, viết số và hoàn thành đủ các bài tập trong giờ.
  • Trách nhiệm: hoàn thành phần việc của nhóm, kiểm tra kĩ đáp án trước khi giơ bảng.
  • Trung thực: nhận xét kết quả của bản thân và bạn bằng lập luận, không sợ sai và sửa sai khi cần.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Bộ đồ dùng trực quan: khối lập phương/ô vuông 100, thanh 10 và khối 1 (hoặc hình vẽ tương ứng) để biểu diễn trăm, chục, đơn vị.
  • Bảng gài hàng trăm – chục – đơn vị và bộ thẻ chữ số 0 đến 9.
  • Tia số vẽ sẵn trên bảng phụ từ 120 đến 130.
  • Phiếu học tập số 1, Phiếu học tập số 2 (in cho mỗi nhóm).
  • Máy chiếu hoặc bảng tương tác để trình chiếu hình minh hoạ và đáp án.
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học Bài 51 Số có ba chữ số (neoedu.vn/learn/2/math/bai-51-so-co-ba-chu-so) để trình chiếu phần Khám phá và bài tập tương tác.

2. Học sinh

  • Bảng con, bút viết bảng, khăn lau.
  • Bộ thẻ chữ số 0 đến 9 (mỗi cặp hoặc mỗi nhóm một bộ).
  • Ô vuông, thanh chục và khối đơn vị (nếu có) hoặc que tính để nhóm 4 thao tác.
  • Vở Toán, bút chì, bút màu.
  • Phiếu học tập số 1 và Phiếu học tập số 2 do GV phát.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Đố bạn nhanh và đếm tiếp

Mục tiêu

Ôn lại cách đọc, viết số có hai chữ số và cấu tạo số trăm, chục, đơn vị để chuẩn bị học số có ba chữ số.

Nội dung

GV viết lên bảng số 35 và hỏi HS số này gồm mấy chục, mấy đơn vị. Sau đó GV đọc to dãy số 90, 100, 110, 120 và yêu cầu HS đếm tiếp các số tiếp theo theo nhịp 10 rồi đến số 100.

Sản phẩm dự kiến

HS nêu được cấu tạo số 35 (3 chục và 5 đơn vị) và đếm được dãy số đến 120, nhận ra sau 99 là 100.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV viết số 35 lên bảng và hỏi: “Số 35 gồm mấy chục và mấy đơn vị?”

    Học sinh

    HS lắng nghe, suy nghĩ và giơ tay trả lời. Dự kiến: “Số 35 gồm 3 chục và 5 đơn vị.”

  2. Giáo viên

    GV chỉ bảng đếm: “Các em đếm tiếp từ 90, mỗi lần thêm 10: 90, 100, 110, …” Sau đó hỏi: “Sau số 99 là số nào?”

    Học sinh

    HS đếm to theo nhịp, cả lớp cùng đếm. Dự kiến: “Sau 99 là 100.”

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Số 100 có mấy chữ số? Số 100 là bao nhiêu chục?”

    Học sinh

    HS trả lời. Dự kiến: “Số 100 có 3 chữ số, bằng 10 chục.”

  4. Giáo viên

    GV khen HS và dẫn vào bài: “Hôm nay chúng ta học cách đọc và viết các số có ba chữ số như 100, 243.”

    Học sinh

    HS nhắc lại tên bài: Số có ba chữ số.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 12 phút

Hình thành số có ba chữ số

Mục tiêu

Nhận biết số có ba chữ số gồm trăm, chục, đơn vị và xác định được chữ số ở từng hàng.

Nội dung

Nhóm 4 HS dùng ô vuông 100, thanh chục và khối đơn vị để xếp số 2 trăm, 4 chục, 3 đơn vị. Sau đó các nhóm xếp thêm số 3 trăm, 0 chục, 5 đơn vị và điền kết quả vào Phiếu học tập số 1. GV đối chiếu với trang bài học NeoEdu mục Khám phá.

Sản phẩm dự kiến

Phiếu học tập số 1 được điền đúng: 2 trăm, 4 chục, 3 đơn vị viết là 243; 3 trăm, 0 chục, 5 đơn vị viết là 305. HS nêu được chữ số 2 ở hàng trăm, 4 ở hàng chục, 3 ở hàng đơn vị của số 243.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chia lớp thành các nhóm 4, phát bộ đồ dùng và Phiếu học tập số 1. GV nêu nhiệm vụ: “Xếp số gồm 2 trăm, 4 chục và 3 đơn vị, rồi viết số đó.”

    Học sinh

    HS nhận đồ dùng, đọc nhiệm vụ trên phiếu và phân công người xếp, người kiểm tra, người ghi.

  2. Giáo viên

    GV đi quan sát, hỏi: “Bạn xếp bao nhiêu ô trăm? Bao nhiêu thanh chục?” Sau đó hỏi: “Muốn viết số này em viết chữ số nào ở hàng trăm?”

    Học sinh

    HS xếp đồ dùng, đếm và ghi số. Dự kiến: “Có 2 ô trăm, 4 thanh chục, 3 khối đơn vị, viết là 243.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2 nhóm báo cáo và hỏi: “Số 243 có mấy chữ số? Chữ số 4 ở hàng nào?”

    Học sinh

    Đại diện nhóm trình bày. Dự kiến: “Số 243 có 3 chữ số, chữ số 4 ở hàng chục.”

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Số có ba chữ số gồm hàng trăm, hàng chục và hàng đơn vị. Đọc, viết số theo đúng thứ tự từ hàng trăm đến hàng đơn vị.” GV chiếu trang NeoEdu để HS đối chiếu.

    Học sinh

    HS ghi vào vở: 243 = 2 trăm + 4 chục + 3 đơn vị và đọc theo GV: hai trăm bốn mươi ba.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 10 phút

Đọc và viết số có ba chữ số

Mục tiêu

Đọc, viết đúng các số có ba chữ số, đặc biệt các trường hợp hàng chục là 0 (linh), hàng đơn vị là 1 (mốt), hàng đơn vị là 5 (lăm).

Nội dung

GV viết lên bảng các số 305, 451, 715. HS làm việc cặp đôi: một bạn đọc số, bạn kia chỉ hàng trăm, chục, đơn vị bằng thẻ chữ số, sau đó đổi vai. Cả lớp rút ra quy tắc đọc số.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng: 305 là ba trăm linh năm; 451 là bốn trăm năm mươi mốt; 715 là bảy trăm mười lăm. HS nêu được quy tắc: hàng chục là 0 thì đọc “linh”, hàng đơn vị là 1 (sau hàng chục khác 0) đọc “mốt”, hàng đơn vị là 5 (sau hàng chục khác 0) đọc “lăm”.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV viết 305, 451, 715 lên bảng và nêu nhiệm vụ: “Cặp đôi đọc số, bạn kia chỉ hàng trăm, hàng chục, hàng đơn vị bằng thẻ chữ số.”

    Học sinh

    HS nhận nhiệm vụ, xác định ai đọc trước, ai chỉ thẻ.

  2. Giáo viên

    GV hướng dẫn: “Khi hàng chục là 0, ta đọc là linh. Hãy thử đọc 305.” Đi quan sát và nhắc HS đọc từ trái sang phải.

    Học sinh

    HS đọc theo cặp. Dự kiến: “305 đọc là ba trăm linh năm.”

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Vì sao 451 đọc là mốt mà 715 đọc là lăm?”

    Học sinh

    HS giải thích. Dự kiến: “451 có hàng chục là 5 khác 0 nên hàng đơn vị 1 đọc là mốt; 715 có hàng đơn vị 5 đọc là lăm.”

  4. Giáo viên

    GV tổng kết và viết lên bảng: “Hàng chục là 0 đọc linh; hàng đơn vị là 1 đọc mốt; hàng đơn vị là 5 đọc lăm.” GV nhắc lỗi thường gặp: không đọc 305 là “ba trăm không năm”.

    Học sinh

    HS ghi quy tắc vào vở và đọc lại cả ba số.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 8 phút

Số liền trước, số liền sau và tia số

Mục tiêu

Xác định được vị trí số trên tia số và tìm được số liền trước, số liền sau của một số có ba chữ số.

Nội dung

GV trình chiếu tia số từ 120 đến 130 trên bảng và hỏi số ở ô có dấu ? là số nào. Sau đó GV hỏi số liền sau của 399 và số liền trước của 500. HS hoàn thành Phiếu học tập số 2.

Sản phẩm dự kiến

HS xác định được số 127 trên tia số; số liền sau của 399 là 400; số liền trước của 500 là 499; ghi được quy tắc: số liền sau thêm 1, số liền trước bớt 1.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chỉ tia số 120 – 130 và nêu: “Các vạch cách nhau 1 đơn vị. Hãy tìm số ở ô có dấu ?, biết ô ấy nằm sau 126.”

    Học sinh

    HS quan sát tia số và suy nghĩ.

  2. Giáo viên

    GV hỏi: “Số liền sau của 399 là số nào? Số liền trước của 500 là số nào?” Gợi ý: “Muốn tìm số liền sau ta làm thế nào?”

    Học sinh

    HS làm bảng con. Dự kiến: “Số liền sau của 399 là 400 vì 399 + 1 = 400; số liền trước của 500 là 499 vì 500 − 1 = 499.”

  3. Giáo viên

    GV mời HS chỉ vị trí 127 trên tia số và đọc các số từ 120 đến 127.

    Học sinh

    HS chỉ trên tia số, đọc: “120, 121, …, 127.”

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Số liền sau hơn số đó 1 đơn vị, số liền trước kém số đó 1 đơn vị. Trên tia số, các số tăng dần từ trái sang phải.”

    Học sinh

    HS ghi vào vở: liền sau của 399 là 400, liền trước của 500 là 499.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 15 phút

Thi đua bảng con: đọc, viết và phân tích số

Mục tiêu

Luyện đọc, viết số có ba chữ số, xác định số trăm, chục, đơn vị và nhận biết cách đọc các trường hợp đặc biệt.

Nội dung

Bài 1: Quan sát hình biểu diễn 1 trăm, 3 chục, 6 đơn vị và viết số. Bài 2: Nối số với cách đọc (245, 307, 561, 814). Bài 3: Chọn số viết đúng “bốn trăm linh năm” trong các đáp án A. 405, B. 450, C. 415. Bài 4: Điền số vào chỗ trống: số 628 gồm … trăm, … chục và … đơn vị. Bài 5: Viết số gồm 7 trăm, 0 chục và 9 đơn vị. HS làm bảng con, giơ bảng đồng loạt.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: Bài 1: 136. Bài 2: 245 – hai trăm bốn mươi lăm; 307 – ba trăm linh bảy; 561 – năm trăm sáu mươi mốt; 814 – tám trăm mười bốn. Bài 3: A (405). Bài 4: 6, 2, 8. Bài 5: 709 (bảy trăm linh chín).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc lần lượt từng bài, trình chiếu hình và đề bài. Nhắc HS giơ bảng đồng loạt khi có kết quả.

    Học sinh

    HS lắng nghe đề, chuẩn bị bảng con và bút.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức thi đua: “Bài 1 viết số biểu diễn trong hình.” Sau đó: “Bài 2, nối số với cách đọc; em nào nối đúng và giải thích được vì sao 307 đọc là linh bảy thì được cộng điểm.”

    Học sinh

    HS làm bảng con và giơ bảng. Dự kiến: Bài 1 viết 136; bài 2 nối đúng cả bốn cặp, giải thích “307 có hàng chục là 0 nên đọc linh”.

  3. Giáo viên

    GV kiểm tra nhanh các bảng, hỏi: “Vì sao số 405 không phải là số 450?” và “Số 709 có chữ số 0 ở hàng nào?”

    Học sinh

    HS trả lời. Dự kiến: “405 có 0 chục nên không phải 450, 450 là bốn trăm năm mươi; 709 có 0 ở hàng chục.”

  4. Giáo viên

    GV chốt đáp án và nhấn mạnh: “Khi viết số, ta viết theo thứ tự trăm, chục, đơn vị; hàng nào không có thì viết 0.” GV ghi lại các lỗi thường gặp để nhắc.

    Học sinh

    HS sửa bảng con nếu sai, ghi đáp án đúng vào vở.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Giơ thẻ Đúng – Sai và chọn số có hàng chục là 5

Mục tiêu

Củng cố cách đọc số, nhận biết số liền trước, số liền sau và xác định chữ số ở hàng chục.

Nội dung

Bài 6: Đúng hay sai? a) Số 590 đọc là năm trăm chín mươi. b) Số hai trăm mười viết là 2010. c) Trong số 333, chữ số 3 ở hàng trăm chỉ 3 trăm. d) Số 111 đọc là một trăm mười một. Bài 7: Số liền sau của 399 là số nào? Bài 8: Số liền trước của 500 là số nào? Bài 9: Số ở ô có dấu ? trên tia số là số nào (tia số từ 120 đến 130, ô ? là 127)? Bài 10: Chọn các số có chữ số hàng chục là 5: A. 352; B. 525; C. 750; D. 158; E. 505. HS giơ thẻ Đ hoặc S, giơ bảng cho các câu còn lại.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: Bài 6: a) Đ; b) S (hai trăm mười viết là 210); c) Đ; d) Đ. Bài 7: 400. Bài 8: 499. Bài 9: 127. Bài 10: A, C, D (352, 750, 158).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc từng câu của bài 6 và yêu cầu HS giơ thẻ Đ hoặc S. Sau đó nêu bài 7 đến bài 10.

    Học sinh

    HS lắng nghe, chuẩn bị thẻ Đ/S (hoặc bảng con).

  2. Giáo viên

    GV hỏi: “Vì sao câu b sai?” và “Vì sao 525 không có hàng chục là 5?”

    Học sinh

    HS giơ thẻ và giải thích. Dự kiến: “Hai trăm mười viết là 210, không phải 2010; 525 có hàng chục là 2.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2 HS nêu cách tìm số liền sau, số liền trước và cách xác định hàng chục của số có ba chữ số.

    Học sinh

    HS trình bày. Dự kiến: “Liền sau thì cộng thêm 1, liền trước thì trừ đi 1; hàng chục là chữ số ở giữa.”

  4. Giáo viên

    GV chốt đáp án và nhắc HS: số liền trước, liền sau cách số đó 1 đơn vị; chữ số hàng chục nằm giữa trong số có ba chữ số.

    Học sinh

    HS sửa lỗi (nếu có) vào vở.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 10 phút

Em là thủ thư đánh số sách

Mục tiêu

Vận dụng cách đọc, viết và xác định số liền trước, số liền sau vào tình huống thực tế về đánh mã số sách.

Nội dung

Tình huống: Thư viện lớp đánh mã số cho sách theo số có ba chữ số. Nhóm 4 HS nhận 6 thẻ mã: 298, 300, 301, 215, 310, 299. Nhóm sắp xếp các thẻ theo thứ tự tăng dần trên tia số, chỉ ra mã liền trước và liền sau của mã 300, rồi đọc to từng mã cho cả lớp nghe. Nhiệm vụ về nhà: tìm 3 số có ba chữ số trong đời sống (số nhà, số trang, biển số xe đạp đồ chơi…) và ghi cách đọc vào vở.

Sản phẩm dự kiến

Nhóm sắp xếp đúng thứ tự: 215, 298, 299, 300, 301, 310; mã liền trước của 300 là 299; mã liền sau của 300 là 301. HS đọc đúng 6 mã, ví dụ: 310 đọc là ba trăm mười; 301 đọc là ba trăm linh một.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu tình huống: “Thư viện cần sắp xếp sách theo mã số. Các nhóm hãy xếp 6 thẻ mã theo thứ tự từ bé đến lớn.”

    Học sinh

    HS nhận thẻ mã và thảo luận trong nhóm.

  2. Giáo viên

    GV đi kiểm tra, hỏi: “Mã nào bé nhất? Vì sao 301 đứng sau 300?” và “Mã liền trước của 300 là mã nào?”

    Học sinh

    HS sắp xếp, giải thích. Dự kiến: “215 bé nhất; 301 đứng sau 300 vì 301 hơn 300 là 1 đơn vị; liền trước của 300 là 299.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2 nhóm đọc to các mã theo thứ tự và chỉ vị trí trên tia số.

    Học sinh

    Đại diện nhóm đọc: “hai trăm mười lăm, hai trăm chín mươi tám, hai trăm chín mươi chín, ba trăm, ba trăm linh một, ba trăm mười.”

  4. Giáo viên

    GV khen nhóm làm đúng và chốt: “Số có ba chữ số giúp ta gọi tên, sắp xếp và tìm vị trí của các đồ vật trong cuộc sống.” GV giao bài về nhà.

    Học sinh

    HS ghi nhiệm vụ về nhà vào vở.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Dùng trong hoạt động Hình thành số có ba chữ số và Đọc và viết số có ba chữ số.
Nhiệm vụ 1: Xếp đồ dùng rồi điền vào chỗ trống.

  • Số 2 trăm, 4 chục, 3 đơn vị viết là: ……
  • Số 3 trăm, 0 chục, 5 đơn vị viết là: ……
    Nhiệm vụ 2: Điền chữ số vào các cột.
  • Số 243: hàng trăm là …, hàng chục là …, hàng đơn vị là ….
  • Số 305: hàng trăm là …, hàng chục là …, hàng đơn vị là ….
    Nhiệm vụ 3: Đọc các số và ghi cách đọc.
  • 305 đọc là: ……
  • 451 đọc là: ……
  • 715 đọc là: ……
    Nhiệm vụ 4: Hoàn thành quy tắc.
  • Hàng chục là 0 thì đọc là ……
  • Hàng đơn vị là 1 (sau hàng chục khác 0) thì đọc là ……
  • Hàng đơn vị là 5 (sau hàng chục khác 0) thì đọc là ……

Phiếu học tập số 2

Dùng trong hoạt động Số liền trước, số liền sau và tia số.
Nhiệm vụ 1: Quan sát tia số từ 120 đến 130 và điền số vào ô có dấu ?.

  • Ô ? nằm sau số 126: số …
    Nhiệm vụ 2: Tìm số liền sau.
  • Số liền sau của 399 là: ……
    Nhiệm vụ 3: Tìm số liền trước.
  • Số liền trước của 500 là: ……
    Nhiệm vụ 4: Hoàn thành quy tắc.
  • Số liền sau hơn số đã cho …… đơn vị.
  • Số liền trước kém số đã cho …… đơn vị.

Hướng dẫn về nhà

  • Viết vào vở cách đọc và cách viết các số sau: 305, 451, 715, 400, 499.
  • Tìm trong nhà hoặc ngoài đường ít nhất 3 số có ba chữ số (số nhà, số trang sách, số trên biển hiệu…), ghi lại số đó và đọc to cho người thân nghe.
  • Với mỗi số vừa tìm được, viết số liền trước và số liền sau của số đó vào vở.
  • Truy cập trang bài học NeoEdu Bài 51 (neoedu.vn/learn/2/math/bai-51-so-co-ba-chu-so) và làm các bài tập tương tác để tự kiểm tra.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.