Giáo án Toán 2
ToánLớp 2Chủ đề 8. Phép nhân, phép chia

Giáo án Bài 37. Phép nhân

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nhận biết được phép nhân là cách viết gọn tổng các số hạng bằng nhau.
  • Đọc và viết được phép nhân, ví dụ 2×4=82 \times 4 = 8 đọc là hai nhân bốn bằng tám.
  • Viết được tổng các số hạng bằng nhau thành phép nhân và tính được kết quả bằng phép cộng.
  • Tư duy và lập luận toán học: HS giải thích được vì sao 2+42 + 4 không viết được thành phép nhân nhưng 2+2+2+22 + 2 + 2 + 2 viết được thành 2×42 \times 4.
  • Mô hình hoá toán học: HS dùng hình ảnh các đĩa cam, các nhóm chấm tròn để biểu diễn tổng và phép nhân tương ứng.
  • Giao tiếp toán học: HS đọc đúng phép nhân, nêu đúng số hạng và số lần lặp, dùng đúng thuật ngữ 'dấu nhân'.
  • Sử dụng công cụ, phương tiện học toán: HS sử dụng hình tròn rời, bảng con và phiếu học tập để thao tác và ghi kết quả.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: HS chủ động quan sát hình vẽ, tự đếm và tự kiểm tra kết quả phép tính theo đáp án gợi ý.
  • Giao tiếp và hợp tác: HS trao đổi theo cặp và nhóm, nêu được phép nhân bằng lời theo mẫu 'Có mấy nhóm, mỗi nhóm có mấy, ta viết thành phép nhân nào'.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: HS tìm cách viết tổng thành phép nhân và chọn phép tính phù hợp với tình huống thực tế.

3. Phẩm chất

  • Chăm chỉ: HS tích cực tham gia đếm, viết và thực hành đầy đủ các bài tập trong giờ.
  • Trách nhiệm: HS hoàn thành nhiệm vụ của nhóm và tự kiểm tra lại phép tính của mình.
  • Trung thực: HS nhận ra và sửa lỗi sai của bản thân khi so sánh với đáp án, không sao chép bài bạn.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Máy tính, máy chiếu, bảng tương tác.
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác, địa chỉ neoedu.vn/learn/2/math/bai-37-phep-nhan (dùng cho phần khám phá và luyện tập tương tác).
  • Hình ảnh 4 đĩa, mỗi đĩa 2 quả cam; hình 4 nhóm, mỗi nhóm 2 chấm tròn; hình 3 nhóm, mỗi nhóm 5 chấm tròn (chiếu hoặc vẽ trên bảng).
  • Bảng phụ ghi sẵn các phép tính và thẻ rời để chơi 'Nối nhanh'.
  • Phiếu học tập số 1 (in đủ cho các nhóm).

2. Học sinh

  • Bảng con, bút viết bảng, khăn lau.
  • Hình tròn giấy hoặc que tính khoảng 20 chiếc để xếp nhóm.
  • Vở Toán, bút chì, bút màu.
  • Phiếu học tập số 1, bộ thẻ phép tính (nếu có).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Đếm bạn theo nhóm

Mục tiêu

Gợi nhớ phép cộng các số hạng bằng nhau và tạo tình huống dẫn vào bài mới.

Nội dung

GV mời 3 nhóm, mỗi nhóm 5 HS đứng lên. GV hỏi: Mỗi nhóm có mấy bạn? Có mấy nhóm? Cả lớp có bao nhiêu bạn đang đứng?

Sản phẩm dự kiến

HS nêu được tổng các số hạng bằng nhau: 5+5+5=155 + 5 + 5 = 15 (bạn) và nhận ra cách viết này có thể rút gọn.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV mời 3 nhóm, mỗi nhóm 5 bạn đứng lên và yêu cầu cả lớp quan sát.

    Học sinh

    HS quan sát, đếm thầm số bạn đang đứng.

  2. Giáo viên

    GV hỏi: Mỗi nhóm có mấy bạn? Có mấy nhóm? Làm sao tính nhanh số bạn cả lớp đang đứng?

    Học sinh

    HS trả lời dự kiến: Mỗi nhóm có 5 bạn, có 3 nhóm. Ta làm phép cộng 5 + 5 + 5 = 15 (bạn).

  3. Giáo viên

    GV mời 1 đến 2 HS nêu kết quả và giải thích cách làm.

    Học sinh

    HS nêu: Có 15 bạn, vì 5 + 5 + 5 = 15.

  4. Giáo viên

    GV nhận xét và nêu: Khi các số hạng bằng nhau, ta có thể viết gọn bằng một phép tính mới. Giờ học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu phép tính đó.

    Học sinh

    HS lắng nghe, nhắc lại tên bài: Phép nhân.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 12 phút

Khám phá phép nhân qua đĩa cam

Mục tiêu

HS nhận biết phép nhân là phép cộng các số hạng bằng nhau; đọc và viết được 2×4=82 \times 4 = 8.

Nội dung

Bài toán: Có 4 đĩa, mỗi đĩa có 2 quả cam. Có tất cả bao nhiêu quả cam? HS làm việc theo cặp: dùng hình tròn xếp 4 đĩa, mỗi đĩa 2 quả, rồi viết phép cộng và phép nhân tương ứng vào bảng con.

Sản phẩm dự kiến

HS viết được 2+2+2+2=82 + 2 + 2 + 2 = 8 và 2×4=82 \times 4 = 8; đọc đúng 'hai nhân bốn bằng tám'; nêu được số 2 được lấy 4 lần.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chiếu hình 4 đĩa, mỗi đĩa 2 quả cam, nêu bài toán và yêu cầu HS suy nghĩ cách tính nhanh.

    Học sinh

    HS quan sát hình, đọc thầm bài toán và suy nghĩ.

  2. Giáo viên

    GV hướng dẫn cặp đôi xếp 4 đĩa bằng hình tròn, mỗi đĩa 2 hình tròn, rồi viết phép cộng vào bảng con. GV hỏi: Số 2 được lấy mấy lần? Có thể viết gọn thế nào?

    Học sinh

    HS xếp hình, viết 2+2+2+2=82 + 2 + 2 + 2 = 8. Trả lời dự kiến: Số 2 được lấy 4 lần, ta viết 2×4=82 \times 4 = 8.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 cặp giơ bảng và đọc phép nhân. GV hỏi thêm: Đọc phép nhân này thế nào?

    Học sinh

    HS giơ bảng, đọc: Hai nhân bốn bằng tám.

  4. Giáo viên

    GV chốt: Phép cộng các số hạng bằng nhau có thể viết thành phép nhân. Dấu nhân là ×, đọc là nhân. GV chiếu bài giảng trên NeoEdu để HS đối chiếu.

    Học sinh

    HS ghi vở: 2+2+2+2=2×4=82 + 2 + 2 + 2 = 2 \times 4 = 8 và nhắc lại cách đọc.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 12 phút

Viết tổng các số hạng bằng nhau thành phép nhân

Mục tiêu

HS biết viết tổng các số hạng bằng nhau thành phép nhân, xác định đúng số hạng lặp lại và số lần lặp.

Nội dung

Nhóm 4 HS hoàn thành kỹ thuật khăn trải bàn: quan sát các nhóm chấm (4 nhóm, mỗi nhóm 2 chấm; 3 nhóm, mỗi nhóm 5 chấm), viết tổng rồi viết thành phép nhân. Lưu ý: số hạng lặp lại viết trước dấu ×, số lần lặp lại viết sau dấu ×.

Sản phẩm dự kiến

HS viết được 5+5+5=5×3=155 + 5 + 5 = 5 \times 3 = 15 và xác định đúng số hạng, số lần lặp; nêu được quy tắc viết trước – sau.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chia nhóm 4 HS, phát khăn trải bàn có 4 ô; mỗi ô ghi một hình nhóm chấm. GV nêu nhiệm vụ: mỗi người viết tổng vào ô của mình, cả nhóm thống nhất phép nhân.

    Học sinh

    HS nhận nhiệm vụ, phân công người viết, người kiểm tra.

  2. Giáo viên

    GV quan sát, hỏi gợi mở: Có mấy nhóm? Mỗi nhóm có mấy chấm? Số nào được lặp lại? Số nào là số lần lặp lại?

    Học sinh

    HS trả lời dự kiến: Có 3 nhóm, mỗi nhóm 5 chấm. Số 5 được lặp lại; số 3 là số lần lặp lại. Ta viết 5+5+5=5×35 + 5 + 5 = 5 \times 3.

  3. Giáo viên

    GV mời đại diện một nhóm trình bày; GV hỏi: Vì sao số 5 viết trước dấu ×?

    Học sinh

    HS trình bày và giải thích: Số hạng được lặp lại viết trước dấu nhân, số lần lặp lại viết sau dấu nhân.

  4. Giáo viên

    GV chốt quy tắc: Số hạng lặp lại viết trước dấu ×, số lần lặp lại viết sau dấu ×. Lưu ý ở lớp 2 viết 5×35 \times 3, không viết 3×53 \times 5.

    Học sinh

    HS ghi vở: 5+5+5=5×3=155 + 5 + 5 = 5 \times 3 = 15.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 10 phút

Tính kết quả phép nhân và nhận biết điều kiện viết được thành phép nhân

Mục tiêu

HS tính được kết quả phép nhân bằng cách chuyển thành tổng; phân biệt được tổng các số hạng bằng nhau với tổng không bằng nhau.

Nội dung

Cặp đôi làm việc: chuyển 3×43 \times 4 thành tổng rồi tính; xét xem 2+42 + 4 và 2+2+2+22 + 2 + 2 + 2 có viết được thành phép nhân không. Ghi kết quả vào bảng con.

Sản phẩm dự kiến

HS tính được 3×4=3+3+3+3=123 \times 4 = 3 + 3 + 3 + 3 = 12; nêu được 2+42 + 4 không phải 2×42 \times 4 vì các số hạng không bằng nhau; viết được khái niệm phép nhân.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu: Tính 3×43 \times 4 bằng cách viết thành tổng rồi cộng. Sau đó xét xem 2+42 + 4 có viết thành phép nhân được không.

    Học sinh

    HS đọc yêu cầu, thảo luận cặp đôi.

  2. Giáo viên

    GV đi quan sát, gợi ý: Số 3 được lấy mấy lần? Các số hạng trong 2+42 + 4 có bằng nhau không?

    Học sinh

    HS trả lời dự kiến: Số 3 được lấy 4 lần: 3+3+3+3=123 + 3 + 3 + 3 = 12. Với 2+42 + 4, các số hạng không bằng nhau nên không viết được thành phép nhân.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 cặp báo cáo kết quả, yêu cầu cả lớp nhận xét.

    Học sinh

    HS báo cáo, cả lớp đối chiếu bảng con.

  4. Giáo viên

    GV chốt: Phép nhân là cách viết gọn tổng các số hạng bằng nhau; dấu nhân là ×. Chỉ các số hạng bằng nhau mới viết được thành phép nhân.

    Học sinh

    HS ghi khái niệm vào vở và nhắc lại: Phép nhân là cách viết gọn tổng các số hạng bằng nhau.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 12 phút

Điền số và quan sát hình

Mục tiêu

Củng cố cách viết tổng thành phép nhân và tính kết quả qua quan sát hình và điền số.

Nội dung

Làm việc nhóm 4 với Phiếu học tập số 1, gồm các bài 1, 2, 3, 6 của sách (quan sát hình, điền số, điền phép tính).

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: Bài 1: A (5×35 \times 3, vì 5+5+5=5×35 + 5 + 5 = 5 \times 3). Bài 2: 4+4+4=4×34 + 4 + 4 = 4 \times 3, điền 3. Bài 3: 5×2=5+5=105 \times 2 = 5 + 5 = 10, điền 5 và 10. Bài 6: 2×4=2+2+2+2=82 \times 4 = 2 + 2 + 2 + 2 = 8, điền 8.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 1 cho các nhóm, nêu yêu cầu làm bài và tự kiểm tra trước khi báo cáo.

    Học sinh

    HS nhận phiếu, đọc yêu cầu từng câu.

  2. Giáo viên

    GV đi quan sát, hỏi: Hình có mấy nhóm? Mỗi nhóm có mấy chấm? Số nào được lấy mấy lần?

    Học sinh

    HS thảo luận, điền kết quả. Trả lời dự kiến: Bài 1 chọn A vì có 3 nhóm, mỗi nhóm 5 chấm. Bài 2 điền 3 vì số 4 được lấy 3 lần.

  3. Giáo viên

    GV mời nhóm đại diện đọc đáp án từng câu, nhóm khác nhận xét.

    Học sinh

    HS báo cáo, sửa bài nếu sai.

  4. Giáo viên

    GV chốt đáp án và nhấn mạnh: viết tổng thành phép nhân thì số hạng lặp lại đứng trước dấu ×, số lần lặp đứng sau dấu ×.

    Học sinh

    HS chữa bài vào phiếu, tự đánh giá kết quả của mình.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 12 phút

Nối nhanh và đúng hay sai

Mục tiêu

Rèn kỹ năng nối tổng với phép nhân, kiểm tra tính đúng sai và sắp xếp phép nhân theo kết quả.

Nội dung

Trò chơi 'Nối nhanh': GV chiếu bài tập tương tác trên NeoEdu hoặc dùng thẻ rời. Nội dung: bài 4 (nối tổng với phép nhân), bài 5 (đúng hay sai), bài 8 (viết 3×53 \times 5 thành tổng), bài 10 (sắp xếp các phép nhân theo kết quả từ bé đến lớn).

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: Bài 4: 3+3+3+33 + 3 + 3 + 3 nối 3×43 \times 4; 2+2+22 + 2 + 2 nối 2×32 \times 3; 5+55 + 5 nối 5×25 \times 2; 4+4+4+4+44 + 4 + 4 + 4 + 4 nối 4×54 \times 5. Bài 5: a) Đ; b) S; c) Đ; d) S. Bài 8: A, 3+3+3+3+33 + 3 + 3 + 3 + 3. Bài 10: 2×2=42 \times 2 = 4; 2×3=62 \times 3 = 6; 5×2=105 \times 2 = 10; 4×3=124 \times 3 = 12, sắp xếp: 2×22 \times 2, 2×32 \times 3, 5×25 \times 2, 4×34 \times 3.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu luật chơi: Mỗi đội cử 1 bạn lên nối hoặc chọn đáp án, các bạn còn lại kiểm tra; đội đúng nhiều và nhanh hơn thắng cuộc.

    Học sinh

    HS nghe luật chơi, chia 2 đội.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức chơi, hỏi: Vì sao 2+42 + 4 không nối được với phép nhân nào? Vì sao 4×34 \times 3 lớn hơn 5×25 \times 2?

    Học sinh

    HS trả lời dự kiến: Vì các số hạng 2 và 4 không bằng nhau. 4×3=124 \times 3 = 12 còn 5×2=105 \times 2 = 10, nên 4×34 \times 3 lớn hơn.

  3. Giáo viên

    GV mời đại diện hai đội công bố kết quả, GV đối chiếu đáp án.

    Học sinh

    HS báo cáo kết quả, đội đúng được tuyên dương.

  4. Giáo viên

    GV nhận xét, chốt lại mẹo: đếm số hạng lặp và số lần lặp để viết nhanh phép nhân; tính kết quả bằng cách cộng các số hạng.

    Học sinh

    HS ghi lại các phép nhân đã làm đúng vào vở.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 7 phút

Đếm chân và đếm bạn trong tình huống thực tế

Mục tiêu

HS vận dụng phép nhân để giải quyết tình huống thực tế về số lượng các vật bằng nhau.

Nội dung

Tình huống 1: Mỗi bàn có 2 bạn ngồi, có 5 bàn như thế thì có bao nhiêu bạn? Tình huống 2: Mỗi con gà có 2 chân, 6 con gà có bao nhiêu chân? HS viết phép nhân, tính kết quả bằng phép cộng và nói câu trả lời đầy đủ.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: Tình huống 1: 2×5=2+2+2+2+2=102 \times 5 = 2 + 2 + 2 + 2 + 2 = 10 (bạn), chọn A. Tình huống 2: 2×6=2+2+2+2+2+2=122 \times 6 = 2 + 2 + 2 + 2 + 2 + 2 = 12 (chân).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu hai tình huống thực tế và yêu cầu HS nói rõ số hạng và số lần lặp trước khi viết phép nhân.

    Học sinh

    HS lắng nghe, suy nghĩ cá nhân.

  2. Giáo viên

    GV gợi ý: Mỗi bàn có mấy bạn? Có mấy bàn? Mỗi con gà có mấy chân? Có bao nhiêu con gà?

    Học sinh

    HS trả lời dự kiến: Mỗi bàn 2 bạn, có 5 bàn nên 2×5=102 \times 5 = 10 (bạn). Mỗi con gà 2 chân, 6 con nên 2×6=122 \times 6 = 12 (chân).

  3. Giáo viên

    GV mời 2 HS trình bày bài giải đầy đủ bằng lời.

    Học sinh

    HS trình bày: Có tất cả 10 bạn; 6 con gà có 12 chân.

  4. Giáo viên

    GV khen ngợi, nhấn mạnh: Khi gặp các nhóm bằng nhau, ta có thể dùng phép nhân để tính nhanh. Giao bài về nhà.

    Học sinh

    HS ghi nhớ kiến thức, nhận nhiệm vụ về nhà.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Bài 1. Quan sát hình (hình vẽ 3 nhóm, mỗi nhóm có 5 chấm tròn). Phép nhân thích hợp là:

  • A. 5×35 \times 3
  • B. 3+53 + 5
  • C. 5×55 \times 5

Bài 2. Điền số thích hợp: 4+4+4=4×...4 + 4 + 4 = 4 \times ...

Bài 3. Điền số thích hợp: 5×2=5+...=...5 \times 2 = 5 + ... = ...

Bài 6. Quan sát hình (hình vẽ 4 nhóm, mỗi nhóm 2 chấm tròn). Tính: 2×4=...2 \times 4 = ...

Ghi chú: Nhóm tự kiểm tra đáp án và giải thích bằng lời vì sao chọn đáp án đó.

Hướng dẫn về nhà

  • Viết tổng thành phép nhân rồi tính kết quả: 3+3+3+3+33 + 3 + 3 + 3 + 3; 4+4+44 + 4 + 4; 2+2+2+2+2+22 + 2 + 2 + 2 + 2 + 2.
  • Quan sát đồ vật trong nhà (ví dụ: số ngón tay của các bạn trong nhóm, số bánh xe của các xe đạp trong nhà), viết một tình huống có số lượng bằng nhau và viết phép nhân tương ứng vào vở.
  • Đọc lại phần ghi nhớ: Tổng các số hạng bằng nhau viết được thành phép nhân; số hạng × số lần lặp. Có thể xem thêm bài tương tác trên NeoEdu để luyện tập.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.