Giáo án Đọc hồ sơ ứng tuyển tham khảo và chuyển sang bài luận về bản thân

Huy động kinh nghiệm của HS về hồ sơ ứng tuyển và ý thức giữ thông tin riêng tư; dẫn vào bài học.

GV nêu tình huống: nhà trường cần tuyển một bạn phụ trách bảng tin. HS suy nghĩ và trả lời hai câu hỏi: (1) Hồ sơ ứng tuyển cần những nhóm thông tin nào để người đọc hiểu vị trí muốn nhận và năng lực của mình? (2) Vì sao không nên ghi địa chỉ nhà, số điện thoại cá nhân lên một bài đăng công khai?

Danh sách 3 đến 5 nhóm thông tin của một hồ sơ (ví dụ: thông tin định danh cần thiết, vị trí muốn nhận, năng lực và kinh nghiệm phù hợp, cách liên hệ theo kênh được phép). Câu trả lời ngắn về lí do bảo vệ thông tin riêng tư: tránh bị lạm dụng, chỉ đưa thông tin cần thiết cho đúng người nhận qua đúng kênh.

Nhận biết cấu trúc và vai trò của hồ sơ ứng tuyển; phân biệt thông tin cần thiết với thông tin không nên đưa vào.

HS đọc mẫu hồ sơ trong phần Viết của SGK (ghi nhớ đây là nhân vật hư cấu, không dùng tên, lớp, giải thưởng hay công việc của mẫu làm thông tin thật). Làm việc theo nhóm 4 bằng kĩ thuật khăn trải bàn, hoàn thành Phiếu học tập số 1. Câu hỏi GV đặt ra: “Thông tin nào trong mẫu cho biết vị trí muốn nhận? Thông tin nào cho biết năng lực và kinh nghiệm phù hợp? Kênh liên hệ được ghi như thế nào để không lộ dữ liệu cá nhân?”

Phiếu học tập số 1 đã hoàn thành với các nội dung: (a) Vị trí muốn nhận; (b) Năng lực và kinh nghiệm phù hợp; (c) Cách liên hệ theo kênh được phép; (d) Điều không nên có: địa chỉ nhà, số điện thoại cá nhân công khai, dữ liệu không liên quan. Kết luận HS rút ra: Hồ sơ gắn thông tin phù hợp vị trí và kênh tiếp nhận.

Nhận ra bài luận về bản thân khác hồ sơ ở chỗ chọn một trải nghiệm và suy ngẫm về giá trị, sự thay đổi, điểm mạnh, giới hạn.

GV chiếu mô hình ngắn mới: “Tôi muốn phụ trách bảng tin vì đã học cách kiểm tên và nguồn ảnh sau một lần ghi nhầm. Tôi đề nghị hai người kiểm trước khi đăng, đồng thời cần rèn cách nói rõ với nhóm.” HS trả lời cặp đôi các câu hỏi: (1) Trải nghiệm nào được chọn? (2) Giá trị hoặc sự thay đổi nào được làm rõ? (3) Điểm cần rèn và đề xuất nằm ở đâu? (4) Nếu chỉ chuyển ô thông tin thành câu thì thiếu điều gì?

Bảng ghi của HS gồm bốn ý: (1) Trải nghiệm: lần ghi nhầm tên và nguồn ảnh. (2) Giá trị và sự thay đổi: đã học cách kiểm tra trước khi đăng. (3) Điểm cần rèn: nói rõ với nhóm; đề xuất: hai người kiểm trước khi đăng. (4) Thiếu: suy ngẫm và lí do, chỉ còn là danh sách năng lực. Kết luận: bài luận chọn một trải nghiệm để làm rõ giá trị, sự thay đổi, điểm mạnh và giới hạn.

Vận dụng bảy phương diện tự kiểm để đánh giá có căn cứ; phân biệt cam kết có kế hoạch với lời hứa chắc chắn; giữ giới hạn của bản tóm giải và tôn trọng quyền tác giả.

HS hoàn thành Phiếu học tập số 2: đánh giá mô hình ngắn theo bảy phương diện (mục đích và vị trí rõ; trải nghiệm có thật; chi tiết liên quan; suy ngẫm không chỉ kể; đóng góp vừa sức; điểm cần rèn; diễn đạt và thông tin riêng tư phù hợp). Sau đó, nhóm thảo luận: “Câu nào trong mô hình là cam kết có kế hoạch? Có câu nào là lời hứa chắc chắn được chọn hay chắc chắn tạo kết quả không?” GV nhấn mạnh: danh sách chỉ hỗ trợ viết, không phải tiêu chí tuyển dụng thật.

Phiếu học tập số 2 có đánh giá từng phương diện kèm căn cứ (ví dụ: “mục đích rõ: muốn phụ trách bảng tin”; “trải nghiệm có thật: lần ghi nhầm tên và nguồn ảnh”). Kết luận: Cam kết có kế hoạch là “Tôi đề nghị hai người kiểm trước khi đăng”; không có lời hứa chắc chắn được chọn. Ghi nhớ: không đăng địa chỉ, số điện thoại công khai; bản tóm giải không phải nguyên văn.

Củng cố phân biệt vai trò của hồ sơ, bài luận và trung thực; kiểm tra khả năng đọc đúng nhận định về văn bản và cách sử dụng nguồn.

HS làm nhanh bốn bài sau (có thể làm trên trang bài tập tương tác NeoEdu nếu có thiết bị): (1) Chọn hai cặp đúng: A. Trung thực – Không nhận dữ liệu hay chuyện hư cấu là của mình; B. Hồ sơ – Trải nghiệm gắn quan điểm và suy ngẫm; C. Hồ sơ – Thông tin phù hợp vị trí và kênh tiếp nhận; D. Bài luận – Không nhận dữ liệu hay chuyện hư cấu là của mình. (2) Chọn đáp án đúng: Cặp yếu tố – nội dung nào khớp đúng vai trò đã phân biệt trong hồ sơ? A. Một trường hợp đủ chứng minh quy luật cho mọi người; B. Hồ sơ gắn thông tin phù hợp vị trí và kênh tiếp nhận; C. Hồ sơ gắn không nhận dữ liệu hay chuyện hư cấu là của mình; D. Lời tóm giải ở đây là toàn bộ nguyên văn bài mẫu. (3) Đánh giá đúng/sai bốn nhận định: a) Hồ sơ được gắn với thông tin phù hợp vị trí và kênh tiếp nhận. b) Bài luận được gắn với không nhận dữ liệu hay chuyện hư cấu là của mình. c) Các lời tóm giải ở đây là nguyên văn toàn bộ tác phẩm hoặc bản dịch trong sách. d) Khi đánh giá cần phân biệt điều ngữ liệu cung cấp với suy diễn ngoài căn cứ.

Đáp án: (1) A và C đúng; B và D sai vì ghép sai đối tượng với đặc điểm. (2) Đáp án B: Hồ sơ gắn thông tin phù hợp vị trí và kênh tiếp nhận. (3) a) Đúng; b) Sai, sửa thành “Bài luận gắn với trải nghiệm gắn quan điểm và suy ngẫm”; c) Sai, vì đây là lời tóm giải mới, không phải nguyên văn; d) Đúng, mọi diễn giải cần căn cứ từ ngữ liệu. Thang chấm nhóm 4 ý: 0 / 0,1 / 0,25 / 0,5 / 1 tùy số ý đúng.

Vận dụng cách chọn trải nghiệm, suy ngẫm và tự kiểm để viết đoạn mở đầu ngắn về bản thân, giữ quyền riêng tư và trung thực.

HS viết 4 đến 5 câu theo khuôn: nêu vị trí hoặc việc muốn đảm nhận; chọn một trải nghiệm thật của bản thân; nêu giá trị hoặc sự thay đổi rút ra; nêu điểm cần rèn và một cam kết có kế hoạch. Sau đó đổi bản nháp cho bạn và tự kiểm bằng bảy phương diện. Không ghi địa chỉ, số điện thoại hay thông tin nhạy cảm.

Đoạn mở đầu 4 đến 5 câu, có trải nghiệm thật, suy ngẫm, điểm cần rèn và cam kết có kế hoạch (không dùng lời hứa chắc chắn); phiếu nhận xét của bạn có ít nhất 2 phương diện đánh giá kèm căn cứ.