AI trong nhịp sống gia đình
Lớp 6 · 1 tiết · Các kĩ thuật và ứng dụng AI
Tính năng gợi ý có thể giúp tìm nội dung phù hợp nhưng cũng khiến ta dùng lâu hơn dự định. Cần nêu cả tác động tích cực và tiêu cực cụ thể.
Em sẽ học được gì?
- 6.C1.2Nêu được ví dụ về tác động tích cực và tác động tiêu cực của AI đối với cuộc sống của bản thân, gia đình. Trang 28
- 6.B1.1Chỉ ra được mặt tích cực và hạn chế của một số tính năng AI cụ thể (ví dụ: tính năng thu thập dữ liệu người dùng giúp AI đưa ra gợi ý chính xác hơn nhưng có thể ảnh hưởng đến quyền riêng tư). Trang 27
Một tính năng có nhiều tác động
Trong gia đình giả định, gợi ý video giúp tìm bài hướng dẫn chăm cây nhanh hơn. Nếu liên tục xem các gợi ý tiếp theo, người dùng có thể dành ít thời gian cho nghỉ ngơi hoặc việc khác. Lịch sử xem giúp cá nhân hóa nhưng cũng là thông tin thói quen cần được bảo vệ.
Thay đổi cách dùng có mục đích
Không cần kết luận mọi gợi ý đều tốt hay đều xấu. Đặt việc cần làm, chọn nội dung với người lớn khi phù hợp, dừng khi xong và hỏi cách tắt tính năng nếu có. Để nhận xét, nêu đúng tính năng, người bị ảnh hưởng và tác động; không buộc bạn kể thói quen riêng của gia đình.
Cùng làm: Hai mặt một tính năng
Thẻ giả định: gia đình dùng gợi ý video để tìm cách chăm cây, sau đó xem thêm nhiều video không liên quan tới nhiệm vụ ban đầu.
Vẽ sơ đồ tính năng → lợi ích → hạn chế/rủi ro với người dùng.
Thêm mối liên hệ giữa lịch sử xem và quyền riêng tư; chỉ ghi nguyên tắc, không đoán dữ liệu dịch vụ thật.
Đề xuất hai thay đổi cách dùng: dừng sau nhiệm vụ, hỏi người lớn cách kiểm tra hoặc tắt gợi ý nếu có.
Bạn đóng vai thành viên không muốn cá nhân hóa; sửa kế hoạch để tôn trọng lựa chọn đó.
Dừng lại và suy nghĩ
- Vì sao cùng tính năng có thể giúp việc này nhưng làm khó việc khác?
- Cách dùng nào giữ lợi ích mà giảm thời gian lan man?
Minh chứng cần ghi lại
Sơ đồ tác động có ít nhất một lợi ích, một hạn chế, một ảnh hưởng riêng tư và hai cách điều chỉnh có mục đích.
Không có thiết bị? Vẫn học được.
Dùng thẻ giấy, diễn kịch một phút bằng biểu tượng video; không mở nền tảng, không thu lịch sử xem hay số giờ thật.
Họ và tên: ........................................ Lớp: ........ Ngày: ................
Quan sát / sản phẩm của em:
Em đã kiểm tra bằng cách nào? Em sẽ thay đổi điều gì?
Em có dùng AI không? Nếu có, AI đã hỗ trợ phần nào?
Tự luyện để hiểu bài
Các câu hỏi dưới đây giúp em nhận phản hồi và thử lại. Số câu đúng không phải điểm chính thức, không thay thế minh chứng hoạt động hay nhận xét của giáo viên. Câu trả lời tự luyện chỉ lưu trên trình duyệt này.
Bài tập
Đã đúng 0/2 câu
- Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án
Nhận xét nào thể hiện cả hai mặt?
- Câu 2Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án
Lịch sử xem liên quan quyền riêng tư vì sao?
Đang tải hồ sơ riêng tư…
Ghi lại điều em đã làm
Sơ đồ tác động có ít nhất một lợi ích, một hạn chế, một ảnh hưởng riêng tư và hai cách điều chỉnh có mục đích. Không ghi địa chỉ, số điện thoại, mật khẩu hoặc thông tin riêng tư của người khác.
Em có thể trình bày miệng với giáo viên, viết trên phiếu giấy hoặc ghi bằng lời ở đây. Người hướng dẫn có thể ghi giúp điều đã quan sát.
Lịch sử minh chứng của em trong bài
Hướng dẫn dành cho giáo viên
Học liệu mở — đọc và in không cần đăng nhập. Dùng quan sát thực hành để nhận xét, không quy đổi tự luyện thành điểm năng lực.
Chuẩn bị
- Thẻ gia đình hư cấu, sơ đồ hai mặt; không khảo sát lịch sử thật.
Tổ chức hoạt động
4 phút tình huống, 8 phút đọc, 16 phút phân tích, 5 phút tự luyện, 2 phút kết luận. Không đưa quy định thời lượng như một tuyên bố y tế; tập trung đặt mục đích và hỗ trợ của người lớn.
Câu hỏi thảo luận
- Một tác động có ảnh hưởng tới người không trực tiếp dùng máy không?
- Khi không biết có tắt được không, ghi thế nào?
Quan sát minh chứng
- Học sinh nêu tác động cụ thể đến bản thân/gia đình qua nhân vật giả định.
- Kế hoạch tách lợi ích, hạn chế và điều cần hỏi thêm.
Điều cần nhớ
Xem AI qua tác động cụ thể: tận dụng hỗ trợ, nhận ra hạn chế và điều chỉnh cách dùng có mục tiêu.