NeoEdu
Lịch sử và Địa lí 8
Lịch sử và Địa líLớp 8Phần 4. Lịch sử · Chương 4: Châu Âu và nước Mỹ từ cuối thế kỉ XVIII đến đầu thế kỉ XX

Bài 11. Phong trào công nhân từ cuối thế kỉ XVIII đến đầu thế kỉ XX và sự ra đời của chủ nghĩa xã hội khoa học

Mục tiêu bài học

  • Hiểu và giải thích được nội dung trọng tâm của “Phong trào công nhân từ cuối thế kỉ XVIII đến đầu thế kỉ XX và sự ra đời của chủ nghĩa xã hội khoa học”.
  • Đọc dữ kiện, phân biệt kết quả với suy luận và trình bày giải pháp hoặc nhận xét có điều kiện, đúng nguồn.

Bài giảng

Kiến thức và mối liên hệ

Công nghiệp hóa tạo đội ngũ công nhân làm thuê đông hơn, trong điều kiện giờ làm dài, lương thấp và thiếu bảo vệ. Đấu tranh ban đầu có những hành động tự phát như đập máy, về sau phát triển thành bãi công và phong trào đòi quyền kinh tế, chính trị. Những ví dụ tiêu biểu gồm công nhân dệt Li-ông 1831,1834, công nhân dệt Sơ-lê-din 1844 và phong trào Hiến chương ở Anh 1836–1848. Công nhân dần nhận ra máy móc không tự quyết định chế độ lao động: phải tổ chức đấu tranh với quan hệ áp bức, không chỉ phá công cụ sản xuất.

Giải thích, phương pháp và giới hạn

C. Mác và Ph. Ăng-ghen xây dựng học thuyết chủ nghĩa xã hội khoa học; Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản công bố 1848 đánh dấu bước quan trọng trong sự phát triển tư tưởng này. Quốc tế thứ nhất ra đời 1864 góp phần liên kết phong trào. Công xã Pa-ri 1871 là cuộc đấu tranh tiêu biểu, tồn tại ngắn nhưng để lại kinh nghiệm tổ chức quyền lực của người lao động. Quốc tế thứ hai thành lập 1889; phong trào đấu tranh đòi ngày làm 8 giờ và việc lấy 1/5 làm ngày đoàn kết công nhân có ảnh hưởng quốc tế. Phân biệt tổ chức quốc tế, học thuyết và từng cuộc khởi nghĩa: chúng liên hệ nhưng không phải cùng một sự kiện hay mọi công nhân ở mọi nước đều hành động giống hệt nhau.

Công xã Pa-ri và ý nghĩa của tổ chức

Sau biến động trong chiến tranh Pháp–Phổ, nhân dân Pa-ri nổi dậy ngày 18/3/1871. Hội đồng Công xã được bầu, đề ra những biện pháp tổ chức quyền lực, bảo vệ lao động và đời sống, quan tâm giáo dục. Công xã tồn tại trong 72 ngày rồi bị đàn áp cuối tháng 5/1871, trong thế cô lập và chênh lệch lực lượng. Ý nghĩa không nằm ở việc đã giải quyết mọi vấn đề: kinh nghiệm tổ chức và tinh thần đấu tranh của người lao động tiếp tục ảnh hưởng phong trào. Phân biệt thời gian tồn tại với sức lan tỏa lịch sử.

Khái niệm chính

1848
Công bố Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản
1864
Quốc tế thứ nhất thành lập
1871
Công xã Pa-ri
1889
Quốc tế thứ hai thành lập

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Thẻ học tập tự viết: A–công nhân tự phát phá một máy; B–công nhân lập yêu sách, bãi công có phối hợp; C–các tổ chức ở nhiều nước trao đổi, đoàn kết. Các thẻ là mô hình phân tích, không mô tả một cuộc đình công có thật.

    So sánh mức độ tổ chức và nhận thức thể hiện trên ba thẻ.

    Xem lời giải

    A nhắm ngay vào máy như đối tượng trực tiếp, chưa thể hiện rõ cách tổ chức hoặc yêu sách với quan hệ lao động. B đã có mục tiêu và phối hợp, cho thấy khả năng đấu tranh có tổ chức chứ không chỉ phản ứng cá nhân. C thể hiện liên hệ quốc tế; không suy từ mô hình rằng mọi cuộc đấu tranh luôn đi theo đúng ba bước hoặc chắc chắn thắng lợi.

Ghi nhớ

1848: Công bố Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản; 1864: Quốc tế thứ nhất thành lập; 1871: Công xã Pa-ri; 1889: Quốc tế thứ hai thành lập.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Câu 1Mức 1Ghép nối

    Ghép mỗi đối tượng với mô tả phù hợp.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  2. Câu 2Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Mô tả nào phù hợp với “1848”?

  3. Câu 3Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn đúng hai cặp liên hệ phù hợp.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  4. Câu 4Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Kiểm tra từng liên hệ; không hiểu mũi tên là quan hệ nguyên nhân.

    ÝĐúngSai
    a)1848: Công bố Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản.
    b)1864: Công xã Pa-ri.
    c)1871: Quốc tế thứ nhất thành lập.
    d)1889: Quốc tế thứ hai thành lập.

  5. Đọc ngữ liệu

    Thẻ học tập tự viết: A–công nhân tự phát phá một máy; B–công nhân lập yêu sách, bãi công có phối hợp; C–các tổ chức ở nhiều nước trao đổi, đoàn kết. Các thẻ là mô hình phân tích, không mô tả một cuộc đình công có thật.

  6. Câu 5Mức 3Tự luận

    So sánh mức độ tổ chức và nhận thức thể hiện trên ba thẻ.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 4Tự luận

    Vì sao chủ nghĩa xã hội khoa học và phong trào công nhân không nên được trình bày như hai tên của cùng một sự kiện?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Niên biểu nào đúng?

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Viết bảng yêu sách lao động giả định và giải thích vì sao đó không phải là báo cáo lịch sử đã phát hiện.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay