Công nghệ 12 — Công nghệ Điện–Điện tử / Lâm nghiệp–Thuỷ sản (hai nhánh lựa chọn)
Công nghệLớp 12Phần 10. Nhánh Lâm nghiệp–Thuỷ sản (lựa chọn) · Chương I. Giới thiệu chung về lâm nghiệp

Bài 1. Vai trò và triển vọng của lâm nghiệp

Mục tiêu bài học

  • Phân biệt được lâm sản ngoài gỗ, dịch vụ môi trường rừng, quản lí rừng bền vững trong đúng điều kiện của bài.
  • Hoàn thành nhiệm vụ: Đề xuất hướng nghề nghiệp cho học sinh thích bản đồ và bảo tồn, ràng buộc không tự đi rừng.

Bài giảng

Nguyên lí, phân biệt và điều kiện áp dụng

Lâm nghiệp gắn quản lí, bảo vệ, phát triển, sử dụng rừng với chế biến và thương mại lâm sản. Rừng cung cấp gỗ, lâm sản ngoài gỗ, sinh kế và dịch vụ môi trường như giữ đất, điều hòa nước, lưu trữ carbon và bảo tồn sinh vật. Giá trị kinh tế không chỉ là lượng gỗ bán được: mất lớp che phủ đầu nguồn có thể tăng xói mòn và rủi ro cho cộng đồng phía dưới. Không đánh đồng rừng trồng một loài với rừng tự nhiên về đa dạng sinh học.

Phân tích nhiệm vụ, kiểm soát và thực hành an toàn

Triển vọng gồm quản lí bền vững, gỗ hợp pháp, chế biến có giá trị gia tăng, dịch vụ môi trường và công nghệ giám sát. Đối tượng sản xuất là cơ thể sống có chu kì dài, địa bàn rộng, phụ thuộc tự nhiên nên cần kế hoạch dài hạn. Nghề lâm nghiệp đòi hỏi kiến thức sinh thái, kĩ năng hồ sơ, sức khỏe và trách nhiệm cộng đồng. Những mục tiêu chiến lược mang mốc 2025/2030 trong tài liệu là mục tiêu, không tự biến thành thành tựu đã đạt. Theo cập nhật sách 2026 dùng tên Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm.

Đặc trưng sản xuất và yêu cầu nghề cụ thể

Chu kì cây rừng dài làm vốn và lợi ích thu hồi chậm; địa bàn rộng, giao thông khó khiến điều tra, bảo vệ và vận chuyển cần tổ chức; nhiều sản phẩm và lợi ích sinh thái đòi hỏi không tối đa hoá riêng sản lượng gỗ. Công việc còn có tính thời vụ: mùa trồng/chăm sóc và thời điểm thu hoạch không phân bố đều, nên phải bố trí lao động, vật tư và sinh kế phù hợp, không suy “ngoài mùa trồng là không cần quản lí rừng”.

Kĩ sư lâm nghiệp có thể làm lâm sinh, điều tra–quy hoạch, quản lí tài nguyên, lâm nghiệp đô thị hoặc khuyến lâm. Ví dụ điều tra/GIS cần nhận biết cây, đọc bản đồ, kiểm tra nguồn dữ liệu và giữ kín vị trí sinh cảnh nhạy cảm; khuyến lâm cần giải thích kĩ thuật, lắng nghe cộng đồng và không hứa hiệu quả chưa có bằng chứng. Những công việc khác nhau cùng cần kiến thức sinh học cây rừng, trách nhiệm, sức khoẻ, kĩ năng thiết bị trong thẩm quyền và tuân thủ an toàn/pháp luật. Sở thích hoạt động ngoài trời không tự tạo quyền tuần rừng, vận hành máy hoặc tiếp cận cháy.

Khái niệm chính

Lâm sản ngoài gỗ
Sản phẩm rừng không thuộc nhóm gỗ như nhựa hoặc mây
Dịch vụ môi trường rừng
Lợi ích môi trường do hệ sinh thái rừng cung cấp
Quản lí rừng bền vững
Quản lí cân bằng lợi ích và duy trì chức năng rừng lâu dài

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Bảng kinh tế giả định có 60 triệu đồng từ gỗ hợp pháp và 20 triệu đồng từ dịch vụ theo hợp đồng. Tổng khoản thu ghi trong bảng là bao nhiêu triệu đồng?

    Xem lời giải

    60+20=80 triệu đồng; không coi khoản thu này là toàn bộ giá trị sinh thái của rừng.

  2. Ví dụ 2

    Đề xuất hướng nghề nghiệp cho học sinh thích bản đồ và bảo tồn, ràng buộc không tự đi rừng.

    Xem lời giải

    Có thể tìm hiểu nghề điều tra/giám sát tài nguyên rừng bằng GIS. Kế hoạch gồm học bản đồ, sinh thái và xử lí dữ liệu, tạo bản đồ minh họa từ dữ liệu công khai, phỏng vấn người làm nghề có sự tổ chức của trường. Không tự vào rừng hay tiếp cận động vật; hồ sơ cần chỉ nguồn và không tiết lộ vị trí nhạy cảm của loài quý hiếm.

Ghi nhớ

Lâm sản ngoài gỗ: Sản phẩm rừng không thuộc nhóm gỗ như nhựa hoặc mây; Dịch vụ môi trường rừng: Lợi ích môi trường do hệ sinh thái rừng cung cấp; Quản lí rừng bền vững: Quản lí cân bằng lợi ích và duy trì chức năng rừng lâu dài.

Ứng dụng

  • Sản phẩm học tập của bài: Đề xuất hướng nghề nghiệp cho học sinh thích bản đồ và bảo tồn, ràng buộc không tự đi rừng. Dùng dữ liệu hoặc mô hình trong phạm vi được giao, không coi kết quả giả định là quan sát thật.

Dễ nhầm

  • Giá trị của rừng chỉ bằng tiền bán gỗ. Rừng còn có dịch vụ môi trường, đa dạng sinh học, văn hóa và sinh kế.

Bài tập

Đã đúng 0/7 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong chủ đề vai trò và triển vọng của lâm nghiệp, Lâm sản ngoài gỗ được hiểu đúng là gì?

  2. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Ghép các khái niệm với ý nghĩa phân biệt đúng.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  3. Câu 3Mức 2Đúng / Sai

    Đánh giá nhận định: Giá trị rừng bao gồm cả lợi ích môi trường và sinh cảnh, không chỉ tiền bán gỗ.

  4. Câu 4Mức 2Điền vào chỗ trống

    Chọn thuật ngữ đúng với mô tả“Lợi ích môi trường do hệ sinh thái rừng cung cấp”: .

  5. Câu 5Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Sắp xếp các bước của quy trình học tập/phân tích này theo trình tự hợp lí.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Ghi nhận lợi ích và nhóm hưởng lợi
    2. 2Đề xuất bảo vệ cùng sinh kế phù hợp
    3. 3Xác định các chức năng rừng tại địa điểm
    4. 4Đánh giá nguy cơ mất chức năng
  6. Câu 6Mức 3Trả lời ngắn

    Bảng kinh tế giả định có 60 triệu đồng từ gỗ hợp pháp và 20 triệu đồng từ dịch vụ theo hợp đồng. Tổng khoản thu ghi trong bảng là bao nhiêu triệu đồng?

  7. Đọc ngữ liệu

    Dữ kiện mô hình dùng cho hai câu vận dụng tiếp theo (không phải kết quả đã thực hiện):

    Bảng kinh tế giả định có 60 triệu đồng từ gỗ hợp pháp và 20 triệu đồng từ dịch vụ theo hợp đồng.

  8. Câu 7Mức 3Nhiều đáp án

    Với nhiệm vụ: Đề xuất hướng nghề nghiệp cho học sinh thích bản đồ và bảo tồn, ràng buộc không tự đi rừng. Chọn các yêu cầu phù hợp với lập luận/sản phẩm cần nộp.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Đề xuất hướng nghề nghiệp cho học sinh thích bản đồ và bảo tồn, ràng buộc không tự đi rừng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay