Công nghệ 11 — Công nghệ cơ khí và Công nghệ chăn nuôi
Công nghệLớp 11Phần 11. Công nghệ chăn nuôi · Chương IV. Phòng, trị bệnh cho vật nuôi

Bài 12. Một số bệnh phổ biến ở lợn và biện pháp phòng, trị

Mục tiêu bài học

  • Giải thích và phân biệt các nội dung cốt lõi của một số bệnh phổ biến ở lợn và biện pháp phòng, trị.
  • Lập kết luận và sản phẩm hồ sơ cụ thể cho tình huống: Hồ sơ ghi vài lợn kém ăn và ho, chưa có chẩn đoán. Người quản lí muốn bán gấp và tự dùng thuốc. Đề xuất phản hồi.

Bài giảng

Kiến thức và mối liên hệ

Ba bệnh trong bài gồm dịch tả lợn cổ điển, tai xanh (hội chứng rối loạn sinh sản và hô hấp ở lợn) và tụ huyết trùng lợn. Hai bệnh đầu do virus; tụ huyết trùng liên quan vi khuẩn Pasteurella multocida. Dịch tả lợn cổ điển không đồng nhất dịch tả lợn châu Phi. Kém ăn, sốt, ho hoặc biểu hiện sinh sản bất thường là tín hiệu cảnh báo nhưng không đủ định bệnh; tai đổi màu cũng không phải điều kiện bắt buộc để nghi tai xanh. Không yêu cầu học sinh khám, lấy mẫu hoặc nhìn bệnh tích qua mổ khám.

Vận dụng và kiểm soát

Phòng bệnh dựa nguồn giống rõ, kiểm soát ra vào, vệ sinh, môi trường nuôi phù hợp và vaccine đúng chương trình thú y. Khi có dấu hiệu nghi bệnh, báo ngay người phụ trách/thú y; hạn chế di chuyển đàn và không bán chạy, không tự mổ, điều trị hay xử lí xác. Bác sĩ thú y quyết định chẩn đoán, hỗ trợ và xử lí dịch; kháng sinh không trực tiếp điều trị nguyên nhân virus, việc xử lí nhiễm khuẩn kèm theo nếu có cần chỉ định. Cập nhật 2026: không dùng kháng sinh thường quy để phòng bệnh; lộ trình Điều 12 khoản 3 Nghị định 13/2020 trong VBHN 23/VBHN-BNNMT kết thúc chậm nhất 31/12/2025. Thuốc điều trị nếu cần thuộc chỉ định thú y hợp pháp, không có liều hay phác đồ trong trang học.

Khái niệm chính

Dịch tả lợn cổ điển
Bệnh truyền nhiễm ở lợn do virus, khác dịch tả lợn châu Phi
Tai xanh
Hội chứng virus ở lợn liên quan rối loạn sinh sản và hô hấp
Tụ huyết trùng lợn
Bệnh nhiễm khuẩn liên quan Pasteurella multocida

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Hồ sơ mô hình có 120 con, 6 con được ghi kém ăn. Tỉ lệ ghi kém ăn bao nhiêu phần trăm?

    Xem lời giải

    6/120×100=5%; không thể từ 5% suy bệnh cụ thể hoặc mức lây nhiễm.

  2. Ví dụ 2

    Hồ sơ ghi vài lợn kém ăn và ho, chưa có chẩn đoán. Người quản lí muốn bán gấp và tự dùng thuốc. Đề xuất phản hồi.

    Xem lời giải

    Không bán chạy hay tự điều trị từ dấu hiệu chung.

    Kém ăn và ho có nhiều nguyên nhân; cần ghi thời điểm, số con và báo thú y.

    Kiểm soát di chuyển theo chỉ đạo chuyên môn, thực hiện an toàn sinh học và cập nhật pháp luật kháng sinh năm 2026.

    Học sinh không vào đàn, lấy mẫu, tiêm hay mổ khám; mọi xử lí thuộc người có trách nhiệm.

Ghi nhớ

Dịch tả lợn cổ điển: Bệnh truyền nhiễm ở lợn do virus, khác dịch tả lợn châu Phi; Tai xanh: Hội chứng virus ở lợn liên quan rối loạn sinh sản và hô hấp; Tụ huyết trùng lợn: Bệnh nhiễm khuẩn liên quan Pasteurella multocida.

Dễ nhầm

  • Không thấy tai màu xanh thì chắc chắn lợn không mắc tai xanh. Biểu hiện thay đổi theo trường hợp; màu tai không đủ loại trừ hay xác nhận bệnh, cần thú y chẩn đoán.

Bài tập

Đã đúng 0/7 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong một số bệnh phổ biến ở lợn và biện pháp phòng, trị, mô tả nào giải thích chính xác «Dịch tả lợn cổ điển»?

  2. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Ghép từng khái niệm với vai trò riêng; không coi các vai trò là đồng nghĩa.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  3. Câu 3Mức 2Đúng / Sai

    Không thấy tai màu xanh thì chắc chắn lợn không mắc tai xanh.

  4. Câu 4Mức 1Điền vào chỗ trống

    Chọn thuật ngữ phù hợp với mô tả: Bệnh nhiễm khuẩn liên quan Pasteurella multocida. Đó là .

  5. Câu 5Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Sắp xếp quy trình xử lí hồ sơ học tập sau theo quan hệ trước–sau (không phải hướng dẫn tự vận hành thiết bị hay xử lí vật nuôi).

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Ghi nhận bất thường qua hồ sơ an toàn
    2. 2Không vận chuyển hoặc bán chạy đàn nghi bệnh
    3. 3Theo chỉ đạo và lưu thông tin xử lí
    4. 4Báo chủ cơ sở và thú y
  6. Câu 6Mức 3Trả lời ngắn

    Hồ sơ mô hình có 120 con, 6 con được ghi kém ăn. Tỉ lệ ghi kém ăn bao nhiêu phần trăm?

  7. Câu 7Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn đúng hai kết luận có căn cứ.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  8. Câu 8Mức 4Tự luận

    Hồ sơ ghi vài lợn kém ăn và ho, chưa có chẩn đoán. Người quản lí muốn bán gấp và tự dùng thuốc. Đề xuất phản hồi. Đây là hồ sơ giả định, không yêu cầu thực hiện thao tác vật lí. Trình bày kết luận, bằng chứng và giới hạn an toàn.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay