Công nghệ 11 — Công nghệ cơ khí và Công nghệ chăn nuôi
Công nghệLớp 11Phần 4. Công nghệ cơ khí · Chương IV. Sản xuất cơ khí

Bài 12. Dây chuyền sản xuất tự động với sự tham gia của robot

Mục tiêu bài học

  • Giải thích và phân biệt các nội dung cốt lõi của dây chuyền sản xuất tự động với sự tham gia của robot.
  • Lập kết luận và sản phẩm hồ sơ cụ thể cho tình huống: Cảm biến báo chưa có phôi nhưng người vận hành nhìn thấy vật trên băng tải. Có nên nối tắt tín hiệu để robot chạy?

Bài giảng

Kiến thức và mối liên hệ

Robot công nghiệp là cơ cấu có khả năng thực hiện chuyển động theo chương trình và được tích hợp với điều khiển, cảm biến, cơ cấu chấp hành. Robot có thể cấp phôi, hàn, sơn, lắp ráp hoặc kiểm tra, nhưng không tự hiểu mọi tình huống. Dây chuyền cần phối hợp vận chuyển, định vị, gia công và kiểm soát. Cảm biến báo có phôi không chứng minh phôi đúng chiều; phải chọn tín hiệu phù hợp yêu cầu. Hiệu quả tự động hóa phụ thuộc độ ổn định, bảo trì và sự tương thích giữa các thiết bị.

Vận dụng và kiểm soát

Mô hình trạm gắp: cảm biến xác nhận phôi, bộ điều khiển kiểm điều kiện, robot chuyển phôi, trạm sau xác nhận tiếp nhận. Khi tín hiệu không phù hợp, hệ thống chuyển trạng thái an toàn và người có trách nhiệm xử lí; không giả vờ tín hiệu để máy chạy. Vùng hoạt động của robot có hàng rào/thiết bị bảo vệ, người học đứng ngoài vùng. Mô hình giấy hoặc sơ đồ trạng thái dùng thay cho robot thật. Đánh giá chu kì cần tính cả cấp phôi, thao tác và kiểm tra; không chỉ thời gian tay robot chuyển động.

Khái niệm chính

Cảm biến
Thiết bị thu nhận trạng thái để cung cấp tín hiệu cho điều khiển
Bộ điều khiển
Xử lí thông tin theo chương trình để ra lệnh phù hợp
Cơ cấu chấp hành
Bộ phận biến lệnh thành tác động vật lí

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Chu kì mô hình gồm nhận phôi 4 giây, chuyển 6 giây, kiểm 2 giây; không chồng lấp. Bao nhiêu chu kì trong 1 phút?

    Xem lời giải

    Tổng 12 giây; 60/12=5 chu kì/phút.

  2. Ví dụ 2

    Cảm biến báo chưa có phôi nhưng người vận hành nhìn thấy vật trên băng tải. Có nên nối tắt tín hiệu để robot chạy?

    Xem lời giải

    Không nối tắt tín hiệu.

    Mâu thuẫn có thể do vị trí, loại phôi hoặc lỗi cảm biến, nhìn thấy không chứng minh mọi điều kiện đủ.

    Dừng theo quy trình và chuyển người được phân công kiểm tra, lưu sự kiện.

    Không vào vùng robot, không vượt hàng rào hay sửa điện khi chưa cô lập năng lượng bởi người chuyên môn.

Ghi nhớ

Cảm biến: Thiết bị thu nhận trạng thái để cung cấp tín hiệu cho điều khiển; Bộ điều khiển: Xử lí thông tin theo chương trình để ra lệnh phù hợp; Cơ cấu chấp hành: Bộ phận biến lệnh thành tác động vật lí.

Dễ nhầm

  • Robot có cảm biến nên con người có thể tự do đi vào vùng chuyển động. Cảm biến không thay toàn bộ bảo vệ; cần tuân thủ vùng cách li và quy trình an toàn.

Bài tập

Đã đúng 0/7 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong dây chuyền sản xuất tự động với sự tham gia của robot, mô tả nào giải thích chính xác «Cảm biến»?

  2. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Ghép từng khái niệm với vai trò riêng; không coi các vai trò là đồng nghĩa.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  3. Câu 3Mức 2Đúng / Sai

    Robot có cảm biến nên con người có thể tự do đi vào vùng chuyển động.

  4. Câu 4Mức 1Điền vào chỗ trống

    Chọn thuật ngữ phù hợp với mô tả: Bộ phận biến lệnh thành tác động vật lí. Đó là .

  5. Câu 5Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Sắp xếp quy trình xử lí hồ sơ học tập sau theo quan hệ trước–sau (không phải hướng dẫn tự vận hành thiết bị hay xử lí vật nuôi).

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Nhận tín hiệu phôi theo sơ đồ
    2. 2Mô tả lệnh gắp trong mô hình
    3. 3Kiểm điều kiện cho phép chuyển
    4. 4Xác nhận trạm sau trước chu kì tiếp
  6. Câu 6Mức 3Trả lời ngắn

    Chu kì mô hình gồm nhận phôi 4 giây, chuyển 6 giây, kiểm 2 giây; không chồng lấp. Bao nhiêu chu kì trong 1 phút?

  7. Câu 7Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn đúng hai kết luận có căn cứ.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  8. Câu 8Mức 4Tự luận

    Cảm biến báo chưa có phôi nhưng người vận hành nhìn thấy vật trên băng tải. Có nên nối tắt tín hiệu để robot chạy? Đây là hồ sơ giả định, không yêu cầu thực hiện thao tác vật lí. Trình bày kết luận, bằng chứng và giới hạn an toàn.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay