Giáo dục kinh tế và pháp luật 11
GD Kinh tế và Pháp luậtLớp 11Chủ đề 8. Một số quyền dân chủ cơ bản của công dân

Bài 14. Quyền và nghĩa vụ của công dân về bầu cử và ứng cử

Mục tiêu bài học

  • Giải thích lựa chọn đại diện và tự do bỏ phiếu bằng dấu hiệu cụ thể.
  • Phân tích tình huống và lựa chọn hành động có căn cứ, tôn trọng người khác.

Bài giảng

Hiểu bản chất và phân biệt

Điều 27 Hiến pháp quy định công dân đủ 18 tuổi trở lên có quyền bầu cử, đủ 21 tuổi trở lên có quyền ứng cử vào Quốc hội, Hội đồng nhân dân; việc thực hiện do luật quy định. Bầu cử lựa chọn đại diện, ứng cử là tham gia để được xem xét, lựa chọn theo trình tự. Đủ tuổi không tự bảo đảm trúng cử hoặc thay mọi điều kiện, thủ tục khác; không dùng tuổi học theo lớp để kết luận tuổi của một người.

Từ nhận biết đến cách thực hiện

Các nguyên tắc bầu cử gồm phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu kín. Cử tri cần tìm hiểu thông tin ứng viên, tự quyết định, tôn trọng quyền của người khác, thực hiện quy định về danh sách và bỏ phiếu; không mua chuộc, ép buộc hay bỏ phiếu thay trái quy định. Bỏ phiếu kín bảo vệ lựa chọn, không có nghĩa mọi thông tin tổ chức bầu cử đều bí mật. Ví dụ về đơn vị, cơ quan cấp huyện trong tài liệu cũ phải đối chiếu tổ chức hai cấp hiện hành.

Tình huống giả định để học: Mô hình chỉ xét ngưỡng tuổi Hiến pháp tại ngày bầu cử, chưa xét điều kiện khác: A đủ 18 tuổi; B mới 17 tuổi 11 tháng; C đủ 21 tuổi. Một người đề nghị A chụp lá phiếu đã chọn để chứng minh bỏ đúng ý nhóm.

Phân tích: Ngưỡng là đủ 18 và đủ 21, không làm tròn lên. Ép chứng minh lựa chọn xâm phạm tự do quyết định và nguyên tắc bỏ phiếu kín.

Đối chiếu pháp luật — ngày 03/11/2026

Đối chiếu ngày 03/11/2026: các căn cứ Hiến pháp trong bài lấy từ Văn bản hợp nhất 52/VBHN-VPQH năm 2025, Hiến pháp 2013 đã được sửa đổi năm 2025. Ví dụ trong sách cũ về cơ quan cấp huyện không được áp nguyên cho tổ chức chính quyền địa phương hai cấp hiện nay. Bài cung cấp kiến thức học tập, không xác định chế tài hoặc tư vấn xử lí hồ sơ cá nhân. Khi áp dụng việc thật cần tra văn bản chuyên ngành hiện hành và đầu mối có thẩm quyền. Đây là kiến thức giáo dục theo nguồn dẫn, không phải tư vấn cho hồ sơ cá nhân. Không suy ra mức phạt hoặc trách nhiệm pháp lí cụ thể nếu chưa đủ điều kiện và quy định áp dụng.

Khái niệm chính

Bầu cử và ứng cử
Lựa chọn đại diện và tham gia để được xem xét lựa chọn theo điều kiện luật định.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Phân loại A, B, C theo hai ngưỡng tuổi và nêu giới hạn kết luận.

    Mô hình chỉ xét ngưỡng tuổi Hiến pháp tại ngày bầu cử, chưa xét điều kiện khác: A đủ 18 tuổi; B mới 17 tuổi 11 tháng; C đủ 21 tuổi. Một người đề nghị A chụp lá phiếu đã chọn để chứng minh bỏ đúng ý nhóm.

    Xem lời giải

    A đủ tuổi bầu cử nhưng chưa đủ 21 để ứng cử; B chưa đủ 18 nên chưa đạt ngưỡng bầu cử, cũng chưa đủ ứng cử; C đủ cả hai ngưỡng. Chỉ đang xét tuổi, chưa kết luận mọi điều kiện luật định, danh sách hay kết quả bầu cử.

Ghi nhớ

Quyền bầu cử và quyền ứng cử có ngưỡng tuổi Hiến pháp khác nhau. Các nguyên tắc bầu cử gồm phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu kín.

Dễ nhầm

  • Bình đẳng bầu cử cho phép người giàu có nhiều lá phiếu hơn.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Câu 1Mức 1Ghép nối

    Ghép biểu hiện với nội dung phù hợp trong bài.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  2. Câu 2Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Mô hình chỉ xét ngưỡng tuổi Hiến pháp tại ngày bầu cử, chưa xét điều kiện khác: A đủ 18 tuổi; B mới 17 tuổi 11 tháng; C đủ 21 tuổi. Một người đề nghị A chụp lá phiếu đã chọn để chứng minh bỏ đúng ý nhóm.

    Kết luận nào đúng?

  3. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Mô hình chỉ xét ngưỡng tuổi Hiến pháp tại ngày bầu cử, chưa xét điều kiện khác: A đủ 18 tuổi; B mới 17 tuổi 11 tháng; C đủ 21 tuổi. Một người đề nghị A chụp lá phiếu đã chọn để chứng minh bỏ đúng ý nhóm.

    Đánh giá hai nhận định.

    ÝĐúngSai
    a)Quyền bầu cử và quyền ứng cử có ngưỡng tuổi Hiến pháp khác nhau.
    b)Bình đẳng bầu cử cho phép người giàu có nhiều lá phiếu hơn.
  4. Câu 4Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Mô hình chỉ xét ngưỡng tuổi Hiến pháp tại ngày bầu cử, chưa xét điều kiện khác: A đủ 18 tuổi; B mới 17 tuổi 11 tháng; C đủ 21 tuổi. Một người đề nghị A chụp lá phiếu đã chọn để chứng minh bỏ đúng ý nhóm.

    Người đủ 18 nhưng chưa đủ 21 đạt ngưỡng nào theo Điều 27?

  5. Câu 5Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Mô hình chỉ xét ngưỡng tuổi Hiến pháp tại ngày bầu cử, chưa xét điều kiện khác: A đủ 18 tuổi; B mới 17 tuổi 11 tháng; C đủ 21 tuổi. Một người đề nghị A chụp lá phiếu đã chọn để chứng minh bỏ đúng ý nhóm.

    Bỏ phiếu kín bảo vệ điều gì?

  6. Câu 6Mức 3Tự luận

    Mô hình chỉ xét ngưỡng tuổi Hiến pháp tại ngày bầu cử, chưa xét điều kiện khác: A đủ 18 tuổi; B mới 17 tuổi 11 tháng; C đủ 21 tuổi. Một người đề nghị A chụp lá phiếu đã chọn để chứng minh bỏ đúng ý nhóm.

    Phân loại A, B, C theo hai ngưỡng tuổi và nêu giới hạn kết luận.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Mô hình chỉ xét ngưỡng tuổi Hiến pháp tại ngày bầu cử, chưa xét điều kiện khác: A đủ 18 tuổi; B mới 17 tuổi 11 tháng; C đủ 21 tuổi. Một người đề nghị A chụp lá phiếu đã chọn để chứng minh bỏ đúng ý nhóm.

    Nêu cách A phản hồi yêu cầu chụp lá phiếu theo ý nhóm.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 4Tự luận

    Mô hình chỉ xét ngưỡng tuổi Hiến pháp tại ngày bầu cử, chưa xét điều kiện khác: A đủ 18 tuổi; B mới 17 tuổi 11 tháng; C đủ 21 tuổi. Một người đề nghị A chụp lá phiếu đã chọn để chứng minh bỏ đúng ý nhóm.

    Vì sao phải tìm hiểu ứng viên thay vì chỉ chọn theo tin lan truyền chưa kiểm chứng?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay