NeoEdu
Giáo án Lịch sử và Địa lí 8
Lịch sử và Địa líLớp 8Phần 1. Lịch sử · Chương 1: Châu Âu và Bắc Mỹ từ nửa sau thế kỉ XVI đến thế kỉ XVIII

Giáo án Bài 2. Cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 5512/BGDĐT-GDTrH · 2 tiết (90 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Mục tiêu

1. Kiến thức

  • Nêu được bối cảnh khủng hoảng của chế độ quân chủ chuyên chế Pháp cuối thế kỉ XVIII và mâu thuẫn giữa các đẳng cấp.
  • Trình bày được diễn biến chính của cách mạng qua bốn mốc: 14/7/1789, năm 1791, năm 1792, giai đoạn 1793–1794.
  • Giải thích được vì sao cách mạng được gọi là cuộc cách mạng tư sản và vai trò của quần chúng nhân dân trong việc thúc đẩy cách mạng.
  • Nêu được ý nghĩa và giới hạn của cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII.
  • Phân biệt được sự kiện, mốc thời gian với suy luận, nhận định khi đọc tư liệu về cách mạng.

2. Năng lực

a) Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: Chủ động đọc SGK, tra cứu bài giảng số NeoEdu, tự kiểm tra và sửa lại các liên hệ sai trong bài tập.
  • Giao tiếp và hợp tác: Phối hợp trong nhóm để hoàn thành khăn trải bàn, trình bày kết quả và nhận xét ý kiến của bạn bằng lập luận có căn cứ.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Xác định nhận định sai trong phiếu học tập, chỉnh sửa bằng ba mốc thời gian và viết nhãn trưng bày ngắn gọn, dễ hiểu.

b) Năng lực đặc thù

  • Nhận thức khoa học lịch sử và địa lí: Nhận biết cách mạng tư sản Pháp là quá trình diễn biến qua nhiều giai đoạn, không phải một sự kiện đơn lẻ; phân biệt mục tiêu chung chống chế độ cũ với lợi ích khác nhau giữa các nhóm xã hội.
  • Tìm hiểu lịch sử và địa lí: Khai thác mốc thời gian, sơ đồ trục thời gian và đoạn tư liệu để rút ra diễn biến, nguyên nhân, kết quả của cách mạng; đối chiếu thông tin với kết luận và không suy diễn vượt quá dữ kiện.
  • Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Chỉnh lại nhận định sai bằng các mốc đúng; viết nhãn trưng bày nêu ý nghĩa và giới hạn của cách mạng.

3. Phẩm chất

  • Trách nhiệm: Nghiêm túc thực hiện nhiệm vụ nhóm, chịu trách nhiệm với phần việc được giao và kiểm tra lại kết quả trước khi báo cáo.
  • Trung thực: Thừa nhận và sửa lỗi khi đánh giá sai nhận định của bạn hoặc của chính mình; không khẳng định những điều bài học không đưa ra.

II. Thiết bị dạy học và học liệu

1. Giáo viên

  • Máy tính, máy chiếu hoặc tivi; bài giảng điện tử về Cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII.
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác tại neoedu.vn/learn/8/history_geo/lich-su-bai-2-cach-mang-tu-san-phap-cuoi-the-ki-xviii (dùng ở hoạt động khám phá 1 và luyện tập).
  • Sơ đồ trục thời gian trên bảng phụ với các mốc 14/7/1789, 1791, 1792, 1793–1794, 1794 (để trống phần mô tả).
  • Phiếu học tập số 1, Phiếu học tập số 2 (in cho mỗi nhóm), thẻ mốc thời gian và thẻ mô tả để tổ chức trò chơi.
  • Bảng đáp án và thang chấm cho các câu tự luận.

2. Học sinh

  • SGK Lịch sử và Địa lí 8 (Kết nối tri thức với cuộc sống), vở ghi, bút chì, bút màu.
  • Giấy A3 hoặc A2 làm khăn trải bàn, bút dạ, băng dính nhỏ để dán thẻ.
  • Điện thoại hoặc máy tính bảng (nếu lớp có) để truy cập học liệu NeoEdu theo hướng dẫn của GV.

III. Tiến trình dạy học

Hoạt động 1: Mở đầu · 8 phút

Khởi động: Ghép mốc thời gian với sự kiện

a) Mục tiêu

Huy động kiến thức nền về chế độ quân chủ chuyên chế Pháp và làm quen với các mốc thời gian chính của cách mạng; xác định nhiệm vụ học tập của bài.

b) Nội dung

HS chơi trò chơi ghép thẻ theo nhóm 4 người: mỗi nhóm nhận bộ thẻ gồm bốn mốc thời gian (14/7/1789, 1791, 1792, 1793–1794) và bốn thẻ mô tả xáo trộn. Nhóm ghép nhanh các cặp đúng và dán lên bảng. GV đặt câu hỏi dẫn dắt: “Vì sao nhân dân Pháp đánh chiếm ngục Ba-xti?” và “Theo em, từ sau 14/7/1789 chế độ chính trị nước Pháp thay đổi như thế nào?”.

c) Sản phẩm

Bảng ghép đúng: 14/7/1789 – Quần chúng đánh chiếm ngục Ba-xti; 1791 – Xác lập chế độ quân chủ lập hiến; 1792 – Thiết lập nền cộng hòa; 1793–1794 – Giai đoạn phái Gia-cô-banh cầm quyền. HS nêu được câu hỏi cần giải đáp: vì sao cách mạng nổ ra và cách mạng diễn biến qua những giai đoạn nào.

d) Tổ chức thực hiện

  1. Giáo viên

    Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

    GV giới thiệu luật chơi: mỗi nhóm có 2 phút ghép thẻ, nhóm đúng và nhanh nhất được cộng điểm. GV phát bộ thẻ và yêu cầu nhóm dán kết quả lên bảng.

    Học sinh

    HS nhận bộ thẻ, đọc luật chơi và thảo luận nhanh trong nhóm cách ghép.

  2. Giáo viên

    Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

    GV quan sát, nhắc nhóm kiểm tra lại các mốc năm trước khi dán. GV không can thiệp vào kết quả của nhóm.

    Học sinh

    HS ghép thẻ, đối chiếu với kiến thức đã biết và sửa lại những cặp còn lệch.

  3. Giáo viên

    Bước 3: Báo cáo, thảo luận

    GV mời 2 nhóm trình bày kết quả, các nhóm còn lại nhận xét. GV hỏi: “Vì sao em ghép sự kiện này với mốc năm đó?”.
    Dự kiến HS trả lời: “Vì 14/7/1789 là năm dân chúng đánh chiếm ngục Ba-xti, mở đầu cách mạng.”

    Học sinh

    Đại diện nhóm trình bày; các nhóm khác nhận xét và bổ sung. Dự kiến HS nêu: “1791 có chế độ quân chủ lập hiến nên nhà vua vẫn còn.”

  4. Giáo viên

    Bước 4: Kết luận, nhận định

    GV chốt: Cách mạng tư sản Pháp diễn ra qua nhiều giai đoạn, mở đầu bằng sự kiện 14/7/1789. GV ghi lên bảng câu hỏi định hướng cả bài và giới thiệu sơ đồ trục thời gian sẽ hoàn thiện trong bài.

    Học sinh

    HS ghi nhiệm vụ học tập của bài vào vở.

Hoạt động 2.1: Hình thành kiến thức mới · 20 phút

Nguyên nhân bùng nổ và diễn biến cách mạng đến năm 1791

a) Mục tiêu

Giải thích được nguyên nhân bùng nổ cách mạng (khủng hoảng tài chính, đặc quyền đẳng cấp, tư tưởng Khai sáng) và nêu được diễn biến đến năm 1791; nhận biết Đẳng cấp thứ ba gồm nhiều nhóm có lợi ích không hoàn toàn giống nhau.

b) Nội dung

Nhóm hoàn thành khăn trải bàn gồm ba ô: (1) Nguyên nhân kinh tế – chính trị – xã hội; (2) Tư tưởng Khai sáng; (3) Diễn biến từ 14/7/1789 đến năm 1791. Nhóm đọc mục I của SGK và học liệu NeoEdu, sau đó trả lời câu hỏi trong Phiếu học tập số 1: a) Vì sao chế độ quân chủ chuyên chế Pháp khủng hoảng cuối thế kỉ XVIII? b) Đặc quyền đẳng cấp đã cản trở xã hội như thế nào? c) Đẳng cấp thứ ba gồm những nhóm nào và lợi ích của họ có giống nhau không? d) Năm 1791, chế độ chính trị nước Pháp là gì?

c) Sản phẩm

Khăn trải bàn ghi được: Khủng hoảng tài chính của chế độ quân chủ chuyên chế; tăng lữ và quý tộc có nhiều đặc quyền, cản trở sản xuất, thương mại và gây bất bình; tư tưởng Khai sáng phê phán chuyên chế, cổ vũ quyền con người; ngày 14/7/1789 quần chúng đánh chiếm ngục Ba-xti; năm 1791 xác lập chế độ quân chủ lập hiến. Ý chính về Đẳng cấp thứ ba: gồm tư sản, nông dân và bình dân thành thị, có địa vị và lợi ích không hoàn toàn giống nhau; cùng chống đặc quyền nhưng nhu cầu khác nhau.

d) Tổ chức thực hiện

  1. Giáo viên

    Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

    GV chia lớp thành 4–6 nhóm, phát khăn trải bàn và Phiếu học tập số 1. GV nêu nhiệm vụ: đọc tư liệu, thống nhất ý kiến, ghi vào từng ô của khăn và chuẩn bị trình bày trong 3 phút.

    Học sinh

    HS nhận nhiệm vụ, chia vai: người đọc, người ghi, người trình bày, người kiểm tra thời gian.

  2. Giáo viên

    Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

    GV đi quanh lớp, gợi ý khi nhóm bế tắc: “Đặc quyền của tăng lữ và quý tộc có làm tăng thu ngân sách không?”; “Nông dân và tư sản cùng muốn bỏ đặc quyền, nhưng họ mong đợi điều gì khác nhau?”.
    Dự kiến HS trả lời: “Quý tộc và tăng lữ được miễn thuế nên nhà nước thiếu tiền; nông dân phải đóng nhiều thuế và cần ruộng đất.”

    Học sinh

    HS đọc SGK và học liệu NeoEdu, thảo luận, ghi ý chính vào khăn trải bàn. Dự kiến HS nêu: “Tư sản muốn quyền kinh doanh tự do; bình dân thành thị cần việc làm và giá lương thực ổn định.”

  3. Giáo viên

    Bước 3: Báo cáo, thảo luận

    GV mời 2 nhóm trình bày theo ô khăn, các nhóm khác bổ sung hoặc phản biện bằng dữ kiện trong bài. GV hỏi: “Vì sao không thể coi Đẳng cấp thứ ba là một giai cấp duy nhất?”.
    Dự kiến HS trả lời: “Vì mỗi nhóm trong Đẳng cấp thứ ba có lợi ích khác nhau, dù cùng bất bình trước đặc quyền.”

    Học sinh

    Đại diện nhóm trình bày; HS khác nhận xét, bổ sung. Dự kiến HS nêu: “Năm 1791 nước Pháp là quân chủ lập hiến, vẫn có nhà vua.”

  4. Giáo viên

    Bước 4: Kết luận, nhận định

    GV chốt: Chế độ quân chủ chuyên chế khủng hoảng tài chính, đặc quyền đẳng cấp cản trở xã hội và tư tưởng Khai sáng cổ vũ đấu tranh. Đến năm 1791, cách mạng xác lập chế độ quân chủ lập hiến. GV nhấn mạnh: mục tiêu chung là chống trật tự cũ nhưng lợi ích các nhóm khác nhau. GV điền mốc 14/7/1789 và 1791 lên sơ đồ trục thời gian.

    Học sinh

    HS ghi vào vở các ý chính, hoàn thiện Phiếu học tập số 1 và so sánh với kết luận của GV.

Hoạt động 2.2: Hình thành kiến thức mới · 20 phút

Cách mạng tiến lên: Nền cộng hòa và phái Gia-cô-banh

a) Mục tiêu

Trình bày được việc thiết lập nền cộng hòa năm 1792 trong bối cảnh chiến tranh và chống đối bên trong; nêu được giai đoạn phái Gia-cô-banh cầm quyền 1793–1794 và sự lật đổ chính quyền tháng 7/1794; nhận biết vai trò của quần chúng trong việc đẩy cách mạng đi xa hơn.

b) Nội dung

Theo mảnh ghép, mỗi HS đảm nhận một vai chuyên gia: Chuyên gia 1 đọc về năm 1792 (thiết lập nền cộng hòa, bối cảnh chiến tranh và chống đối); Chuyên gia 2 đọc về phái Gia-cô-banh 1793–1794 (biện pháp quyết liệt, giải quyết yêu cầu ruộng đất); Chuyên gia 3 đọc về tháng 7/1794 và vai trò của quần chúng. Sau khi nghiên cứu, các chuyên gia quay về nhóm gốc và giảng lại cho các bạn, rồi cùng trả lời Phiếu học tập số 2: a) Vì sao nền cộng hòa được thiết lập năm 1792? b) Phái Gia-cô-banh đã làm gì để bảo vệ cách mạng? c) Vì sao chính quyền Gia-cô-banh bị lật đổ tháng 7/1794? d) Quần chúng đã thúc đẩy cách mạng như thế nào?

c) Sản phẩm

Bảng tổng hợp của nhóm ghi được: Năm 1792 thiết lập nền cộng hòa trong bối cảnh chiến tranh với lực lượng bên ngoài và chống đối bên trong; phái Gia-cô-banh cầm quyền 1793–1794, thi hành biện pháp quyết liệt để bảo vệ cách mạng và giải quyết một số yêu cầu ruộng đất; tháng 7/1794 chính quyền Gia-cô-banh bị lật đổ; quần chúng thúc đẩy cách mạng đi xa hơn nhiều dự tính ban đầu. Mốc 1792 và 1793–1794 được ghi lên sơ đồ trục thời gian.

d) Tổ chức thực hiện

  1. Giáo viên

    Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

    GV chia nhóm mảnh ghép (mỗi nhóm có đủ 3 chuyên gia). GV phát mỗi chuyên gia một đoạn tư liệu riêng và Phiếu học tập số 2, yêu cầu chuyên gia nắm nội dung trong 6 phút rồi quay về nhóm gốc.

    Học sinh

    HS nhận nhiệm vụ chuyên gia, đọc SGK và học liệu NeoEdu phần liên quan, ghi ý chính ngắn gọn.

  2. Giáo viên

    Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

    GV theo dõi các nhóm chuyên gia, gợi ý: “Vì sao nói cách mạng diễn biến khác với dự định ban đầu?”; “Trong các biện pháp của phái Gia-cô-banh, biện pháp nào liên quan đến ruộng đất?”.
    Dự kiến HS trả lời: “Đó là giải quyết một số yêu cầu ruộng đất của nông dân, vì nông dân là lực lượng đông đảo.”

    Học sinh

    Chuyên gia thảo luận trong nhóm chuyên gia, sau đó quay về nhóm gốc giảng lại. Các thành viên cùng hoàn thành Phiếu học tập số 2.

  3. Giáo viên

    Bước 3: Báo cáo, thảo luận

    GV yêu cầu một nhóm trình bày bảng tổng hợp. GV đặt câu hỏi: “Vì sao không thể nói quần chúng chỉ đứng ngoài chờ quyết định của nhà vua?”.
    Dự kiến HS trả lời: “Vì quần chúng trực tiếp đánh chiếm ngục Ba-xti và tham gia đấu tranh làm cách mạng đi tiếp.”

    Học sinh

    Đại diện nhóm trình bày; HS khác đặt câu hỏi, bổ sung bằng dữ kiện trong bài. Dự kiến HS nêu: “Từ 1792 có nền cộng hòa, khác với 1791 là quân chủ lập hiến.”

  4. Giáo viên

    Bước 4: Kết luận, nhận định

    GV chốt: Năm 1792 thiết lập nền cộng hòa; giai đoạn 1793–1794 phái Gia-cô-banh cầm quyền; tháng 7/1794 chính quyền Gia-cô-banh bị lật đổ. Quần chúng thúc đẩy cách mạng đi xa hơn dự tính. GV nhấn mạnh: không xem 14/7/1789 là ngày nền cộng hòa ra đời; cách mạng diễn biến qua nhiều giai đoạn.

    Học sinh

    HS ghi nội dung chốt vào vở và hoàn thiện sơ đồ trục thời gian.

Hoạt động 2.3: Hình thành kiến thức mới · 15 phút

Ý nghĩa và giới hạn của cách mạng

a) Mục tiêu

Giải thích được ý nghĩa của cách mạng (đánh đổ chế độ phong kiến chuyên chế, mở đường kinh tế tư bản, truyền bá tư tưởng tự do, bình đẳng) và giới hạn (quyền lợi các nhóm không được giải quyết ngang nhau); nhận biết không lấy khẩu hiệu làm bằng chứng cho công bằng hoàn toàn.

b) Nội dung

Cặp đôi đọc đoạn tổng kết của bài và trả lời các câu hỏi: a) Cách mạng tác động đến chế độ phong kiến và kinh tế như thế nào? b) Tư tưởng tự do, bình đẳng lan rộng ra sao? c) Vì sao nói quyền lợi các nhóm xã hội chưa được giải quyết ngang nhau? d) Nếu chỉ thấy khẩu hiệu “Tự do – Bình đẳng – Bác ái” thì có đủ để kết luận mọi bất bình đẳng đã biến mất không? Vì sao?

c) Sản phẩm

HS ghi được: Ý nghĩa – đánh đổ chế độ phong kiến chuyên chế, mở đường kinh tế tư bản, truyền bá tư tưởng tự do và bình đẳng. Giới hạn – quyền lợi các nhóm không được giải quyết ngang nhau; khẩu hiệu không phải bằng chứng cho thấy mọi bất bình đẳng đã biến mất.

d) Tổ chức thực hiện

  1. Giáo viên

    Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

    GV phát phiếu câu hỏi cho cặp đôi và yêu cầu đọc đoạn tổng kết trong SGK, sau đó thảo luận 4 phút.

    Học sinh

    HS nhận nhiệm vụ, đọc tài liệu và ghi chú vào vở nháp.

  2. Giáo viên

    Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

    GV đi quanh lớp, nhắc HS phân biệt rõ “ý nghĩa” (kết quả đã đạt được) với “giới hạn” (những việc chưa đạt).
    Dự kiến HS trả lời: “Cách mạng làm tư bản phát triển vì xóa bỏ đặc quyền phong kiến trong sản xuất, thương mại.”

    Học sinh

    Các cặp thảo luận, đối chiếu dữ kiện, ghi ý chính. Dự kiến HS nêu: “Khẩu hiệu chỉ là mục tiêu, không chứng minh thực tế đã công bằng.”

  3. Giáo viên

    Bước 3: Báo cáo, thảo luận

    GV mời 2–3 cặp trình bày; yêu cầu cặp khác nhận xét về tính đúng – sai của lập luận. GV hỏi: “Tại sao phải có căn cứ từ tư liệu khi nhận xét về giới hạn của cách mạng?”.

    Học sinh

    Đại diện cặp trình bày; HS khác nhận xét và bổ sung. Dự kiến HS trả lời: “Vì nhận xét cần dựa trên sự kiện và kết quả, không chỉ dựa trên lời tuyên bố.”

  4. Giáo viên

    Bước 4: Kết luận, nhận định

    GV chốt: Cách mạng tư sản Pháp có ý nghĩa sâu rộng, đánh đổ chế độ phong kiến chuyên chế và mở đường cho kinh tế tư bản; đồng thời có giới hạn vì quyền lợi các nhóm chưa được giải quyết ngang nhau. GV yêu cầu HS ghi hai ý này vào vở, phân biệt “ý nghĩa” và “giới hạn”.

    Học sinh

    HS ghi vào vở hai cột ý nghĩa và giới hạn, kiểm tra lại với kết luận của GV.

Hoạt động 3: Luyện tập · 15 phút

Luyện tập: Trạm ghép mốc, chọn đáp án và kiểm tra liên hệ

a) Mục tiêu

Củng cố mốc thời gian và sự kiện của cách mạng; phân biệt liên hệ đúng – sai; nắm thứ tự các hình thức chính trị qua các giai đoạn.

b) Nội dung

Tổ chức 3 trạm, mỗi nhóm luân phiên qua các trạm trong 4 phút:
Trạm 1: Ghép mỗi đối tượng với mô tả phù hợp (14/7/1789; 1791; 1792; 1793–1794).
Trạm 2: Chọn đáp án đúng cho câu “Mô tả nào phù hợp với 14/7/1789?” với các lựa chọn A. Xác lập chế độ quân chủ lập hiến; B. Quần chúng đánh chiếm ngục Ba-xti; C. Thiết lập nền cộng hòa; D. Giai đoạn phái Gia-cô-banh cầm quyền. Đồng thời chọn đúng hai cặp liên hệ và sắp xếp thứ tự chuỗi hình thức chính trị.
Trạm 3: Kiểm tra 4 liên hệ a) 14/7/1789: Quần chúng đánh chiếm ngục Ba-xti; b) 1791: Thiết lập nền cộng hòa; c) 1792: Xác lập chế độ quân chủ lập hiến; d) 1793–1794: Giai đoạn phái Gia-cô-banh cầm quyền. Đánh dấu Đ hoặc S và sửa các ý sai.

c) Sản phẩm

Đề và đáp án:
Trạm 1: 14/7/1789 – Quần chúng đánh chiếm ngục Ba-xti; 1791 – Xác lập chế độ quân chủ lập hiến; 1792 – Thiết lập nền cộng hòa; 1793–1794 – Giai đoạn phái Gia-cô-banh cầm quyền.
Trạm 2: Đáp án B. Chọn đúng hai cặp liên hệ: B và D (1792 – Thiết lập nền cộng hòa; 1793–1794 – Giai đoạn phái Gia-cô-banh cầm quyền). Chuỗi đúng: Quân chủ chuyên chế → quân chủ lập hiến → cộng hòa (đáp án A).
Trạm 3: a) Đ; b) S, sửa thành “1791: Xác lập chế độ quân chủ lập hiến”; c) S, sửa thành “1792: Thiết lập nền cộng hòa”; d) Đ. Thang chấm: 0 ý đúng 0 điểm; 1 ý đúng 0,1 điểm; 2 ý đúng 0,25 điểm; 3 ý đúng 0,5 điểm; 4 ý đúng 1 điểm.

d) Tổ chức thực hiện

  1. Giáo viên

    Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

    GV giới thiệu cách luân phiên qua 3 trạm, phát phiếu và hướng dẫn: mỗi trạm có một người ghi kết quả, mọi thành viên phải tham gia thảo luận.

    Học sinh

    HS nhận phiếu, phân công vị trí và bắt đầu tại trạm được GV chỉ định.

  2. Giáo viên

    Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

    GV quan sát các trạm, nhắc nhóm đọc kỹ mũi tên hoặc từ khóa như “trước”, “sau”. GV không đưa đáp án, chỉ gợi ý nếu nhóm sai nhiều.
    Dự kiến HS trả lời: “Chế độ cũ là quân chủ chuyên chế, nên đây là khởi đầu, không phải kết quả cuối cùng.”

    Học sinh

    Các nhóm thực hiện nhiệm vụ ở từng trạm, ghi kết quả, đánh dấu Đ/S và ghi lại cách sửa.

  3. Giáo viên

    Bước 3: Báo cáo, thảo luận

    GV mời đại diện nhóm đọc đáp án trạm 3, yêu cầu nhóm khác nhận xét về số ý đúng và cách chấm điểm. GV hỏi: “Ý nào ở trạm 3 dễ nhầm nhất và vì sao?”.
    Dự kiến HS trả lời: “Dễ nhầm hai mốc 1791 và 1792 vì đều liên quan đến thể chế nhà nước.”

    Học sinh

    Đại diện nhóm báo cáo kết quả; HS khác nhận xét và sửa lỗi nếu cần.

  4. Giáo viên

    Bước 4: Kết luận, nhận định

    GV chốt đáp án, nhấn mạnh: 1791 là quân chủ lập hiến; 1792 mới là cộng hòa; 14/7/1789 là sự kiện mở đầu. GV nhắc HS luôn kiểm tra mốc năm và quan hệ được nêu trước khi kết luận.

    Học sinh

    HS đối chiếu đáp án, sửa lỗi trong phiếu và ghi lại các ý cần nhớ.

Hoạt động 4: Vận dụng · 12 phút

Vận dụng: Chỉnh lại nhận định và viết nhãn trưng bày

a) Mục tiêu

Vận dụng kiến thức để nhận xét đúng – sai về một nhận định lịch sử và trình bày ý nghĩa, giới hạn của cách mạng bằng ngôn ngữ ngắn gọn, phù hợp trưng bày.

b) Nội dung

Nhóm đọc nhận định của một nhóm khác: “Nhóm dùng hai mốc 1791 và 1792 làm bằng chứng rằng nền cộng hòa ra đời ngay 14/7/1789”. Nhóm chỉnh lại nhận định bằng ba mốc và giải thích vai trò của quần chúng. Sau đó, mỗi nhóm viết một nhãn trưng bày gồm bốn câu giải thích ý nghĩa và giới hạn của cách mạng tư sản Pháp.

c) Sản phẩm

Đoạn chỉnh lại gồm ba ý: 14/7/1789 là sự kiện mở đầu tiêu biểu, không phải ngày nền cộng hòa ra đời; năm 1791 vẫn là quân chủ lập hiến, năm 1792 mới thiết lập cộng hòa, cách mạng diễn biến qua nhiều giai đoạn; quần chúng tham gia đấu tranh thúc đẩy sự chuyển biến, không chỉ đứng ngoài chờ quyết định của nhà vua.
Nhãn trưng bày gồm bốn câu: (1) Cách mạng đánh đổ chế độ phong kiến chuyên chế và mở đường phát triển tư bản chủ nghĩa; (2) Tư tưởng tự do, bình đẳng và quyền con người ảnh hưởng vượt ra ngoài nước Pháp; (3) Quần chúng có vai trò thúc đẩy cách mạng; cách mạng mang tính chất tư sản không có nghĩa chỉ tư sản tham gia; (4) Quyền lợi các nhóm chưa được giải quyết ngang nhau, khẩu hiệu không chứng minh mọi bất bình đẳng đã biến mất.
Thang chấm mỗi phần: 0,3 điểm cho mỗi nội dung chính, 0,1 điểm cho trình bày rõ, không thêm dữ kiện trái bài.

d) Tổ chức thực hiện

  1. Giáo viên

    Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

    GV phát nhận định mẫu và yêu cầu nhóm chỉnh lại trong 5 phút, sau đó viết nhãn trưng bày trong 5 phút. GV nhắc nhãn không quá bốn câu và không dùng dữ kiện ngoài bài.

    Học sinh

    HS đọc nhận định, xác định phần sai và phần cần chỉnh; thống nhất ý kiến nhóm.

  2. Giáo viên

    Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

    GV đi quanh lớp, gợi ý: “Trong nhận định có chỗ nào cho rằng mọi việc diễn ra ngay từ ngày 14/7/1789 không?”; “Quần chúng đã làm gì ngoài việc chờ quyết định của vua?”.
    Dự kiến HS trả lời: “Quần chúng đã đánh chiếm ngục Ba-xti và tham gia đấu tranh làm cách mạng đi xa hơn.”

    Học sinh

    Nhóm viết đoạn chỉnh lại và nhãn trưng bày, kiểm tra lại từng ý theo bài học.

  3. Giáo viên

    Bước 3: Báo cáo, thảo luận

    GV mời 2 nhóm đọc đoạn chỉnh lại và nhãn trưng bày; các nhóm khác chấm nhanh theo thang điểm GV đã nêu.

    Học sinh

    Đại diện nhóm đọc sản phẩm; HS khác nhận xét. Dự kiến HS nêu: “Nhãn cần nói được cả ý nghĩa lẫn giới hạn, không chỉ ca ngợi cách mạng.”

  4. Giáo viên

    Bước 4: Kết luận, nhận định

    GV chốt: Khi nhận xét về lịch sử cần dựa vào mốc thời gian, nguyên nhân và kết quả cụ thể; cách mạng vừa có ý nghĩa to lớn vừa có giới hạn. GV hướng dẫn HS hoàn thiện nhãn và chuẩn bị trưng bày trong tiết sau hoặc góc học tập.

    Học sinh

    HS ghi nhận xét của GV, chỉnh sửa sản phẩm và hoàn thành bản cuối.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Nhiệm vụ: Đọc mục nguyên nhân và diễn biến đến năm 1791 trong SGK và học liệu NeoEdu, sau đó trả lời các câu hỏi.

  • a) Vì sao chế độ quân chủ chuyên chế Pháp khủng hoảng cuối thế kỉ XVIII?
  • b) Đặc quyền đẳng cấp đã cản trở sản xuất, thương mại và gây bất bình như thế nào?
  • c) Đẳng cấp thứ ba gồm những nhóm nào? Lợi ích của họ có giống nhau không?
  • d) Năm 1791, chế độ chính trị nước Pháp là gì?
    Bảng cần điền:
  • Nguyên nhân khủng hoảng: ……
  • Vai trò tư tưởng Khai sáng: ……
  • Sự kiện 14/7/1789: ……
  • Kết quả năm 1791: ……

Phiếu học tập số 2

Nhiệm vụ: Sau khi nghe chuyên gia trình bày, cả nhóm hoàn thành bảng tổng hợp và trả lời các câu hỏi.

  • a) Vì sao nền cộng hòa được thiết lập năm 1792?
  • b) Phái Gia-cô-banh cầm quyền 1793–1794 đã làm gì để bảo vệ cách mạng và giải quyết yêu cầu ruộng đất?
  • c) Vì sao chính quyền Gia-cô-banh bị lật đổ tháng 7/1794?
  • d) Quần chúng đã thúc đẩy cách mạng đi xa hơn như thế nào?
    Bảng cần điền:
  • Năm 1792: ……
  • Giai đoạn 1793–1794: ……
  • Tháng 7/1794: ……
  • Vai trò của quần chúng: ……

Hướng dẫn về nhà

  • Hoàn thiện sơ đồ trục thời gian với bốn mốc: 14/7/1789, 1791, 1792, 1793–1794 và ghi ngắn gọn sự kiện tương ứng.
  • Viết đoạn văn khoảng 8–10 câu trả lời câu hỏi: “Vì sao có thể nói cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII có ý nghĩa sâu rộng nhưng vẫn có giới hạn?”. Yêu cầu dùng ít nhất hai dẫn chứng từ bài học.
  • Tìm hiểu và chuẩn bị nhận xét về một khẩu hiệu hoặc một nhận định lịch sử mà em đã gặp (không cần sưu tầm dữ kiện ngoài bài), đánh giá xem nhận định đó có cần thêm mốc thời gian hay bằng chứng gì không.
  • Truy cập học liệu NeoEdu tại neoedu.vn/learn/8/history_geo/lich-su-bai-2-cach-mang-tu-san-phap-cuoi-the-ki-xviii, làm lại các bài tập tương tác để tự kiểm tra kiến thức.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.