ToánLớp 3Chủ đề 11. Các số đến 100000

Giáo án Bài 62. Luyện tập chung

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

Đọc và viết được số có 5 chữ số; nêu được thứ tự các hàng (chục nghìn, nghìn, trăm, chục, đơn vị) và giá trị của từng chữ số.
So sánh được hai số có 5 chữ số và sắp xếp được các số theo thứ tự từ bé đến lớn.
Làm tròn được số đến hàng nghìn, hàng chục nghìn bằng cách xét chữ số ngay bên phải hàng cần làm tròn.
Vận dụng được cách làm tròn để ước lượng số lượng trong tình huống thực tế.
Tư duy và lập luận toán học: giải thích vì sao số này lớn hơn số kia dựa trên hàng khác nhau đầu tiên; giải thích vì sao 3200 làm tròn thành 3000.
Giao tiếp toán học: đọc đúng số có 5 chữ số, diễn đạt bằng lời và dùng đúng các kí hiệu $<$ , $>$ , $=$ .
Sử dụng công cụ, phương tiện học toán: sử dụng bảng vị trí các hàng và bộ thẻ chữ số để phân tích, sắp xếp số.
Giải quyết vấn đề toán học: lựa chọn đúng hàng cần làm tròn và cách kiểm tra kết quả bằng cách xét số tròn gần nhất.
Mô hình hoá toán học: chuyển tình huống thực tế về bài toán làm tròn số để ước lượng số lượng.

2. Năng lực chung

Tự chủ và tự học: tự ôn lại cách làm theo ba lượt (nhắc lại cách làm, giải độc lập, kiểm tra kết quả) và tự sửa lỗi khi đối chiếu đáp án.
Giao tiếp và hợp tác: trao đổi, giải thích cách so sánh, làm tròn với bạn trong cặp đôi và nhóm; trình bày kết quả rõ ràng trước lớp.
Giải quyết vấn đề và sáng tạo: chọn cách làm phù hợp với từng dạng bài và vận dụng làm tròn để ước lượng nhanh trong tình huống thực tế.

3. Phẩm chất

Chăm chỉ: hoàn thành đủ các bài luyện tập và phiếu học tập, kiên trì sửa lỗi sai.
Trách nhiệm: tự kiểm tra kết quả và chịu trách nhiệm với phần việc của nhóm trong trò chơi tiếp sức.
Trung thực: nhận ra lỗi của mình khi đối chiếu đáp án và báo cáo đúng kết quả tự kiểm tra.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

Bảng phụ hoặc slide ghi bảng vị trí các hàng (chục nghìn, nghìn, trăm, chục, đơn vị) có kẻ ô.
Bộ thẻ số 0 đến 9 và thẻ hàng để gắn trên bảng.
Phiếu học tập số 1 và phiếu học tập số 2 (in cho mỗi nhóm).
Bảng phụ ghi các đề bài luyện tập và đáp án (để đối chiếu sau khi HS làm).
Máy chiếu hoặc bảng tương tác.
Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác (neoedu.vn/learn/3/math/bai-62-luyen-tap-chung), dùng để chiếu ví dụ và kiểm tra nhanh bài tập.

2. Học sinh

Bảng con, bút viết bảng, khăn lau.
Bộ thẻ chữ số 0 đến 9 (nếu có).
Vở ghi, bút chì, thước kẻ.
Phiếu học tập số 1 và số 2 (do GV phát).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Trò chơi Truyền điện số

Mục tiêu

Khởi động, ôn lại cách đọc số có 5 chữ số và thứ tự các hàng.

Nội dung

GV nêu một số có 5 chữ số (ví dụ 52716), HS lần lượt đọc số và nói giá trị của chữ số hàng chục nghìn. Trò chơi tiếp tục với các số khác, trong đó có số có chữ số 0 ở giữa như 60408, 50027.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng các số có 5 chữ số và nêu đúng giá trị chữ số hàng chục nghìn, hàng nghìn, hàng trăm, hàng chục, hàng đơn vị của số vừa đọc.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV giới thiệu trò chơi, nêu luật: mỗi bạn đọc một số, đọc đúng và nói được chữ số hàng chục nghìn thì được truyền điện cho bạn tiếp theo. GV viết ngẫu nhiên số lên bảng để bắt đầu.
Học sinh
HS lắng nghe luật chơi, chuẩn bị đọc số.
Giáo viên
GV quan sát, sửa phát âm kịp thời; nhắc HS đọc từ hàng lớn nhất đến hàng đơn vị.
Học sinh
HS lần lượt đọc số, ví dụ: “Năm mươi hai nghìn bảy trăm mười sáu”; trả lời: “Chữ số hàng chục nghìn là 5”.
Giáo viên
GV nhận xét, nhắc quy tắc: hàng trăm bằng 0 mà còn hàng chục hoặc đơn vị thì đọc “không trăm”; hàng chục bằng 0, đơn vị khác 0 thì đọc “linh”.
Học sinh
HS nhắc lại quy tắc đọc số có chữ số 0.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 12 phút

Đọc, viết và phân tích số có 5 chữ số

Mục tiêu

Hệ thống hoá cách đọc, viết, phân tích số có 5 chữ số và đổi hàng khi đếm thêm 1.

Nội dung

HS làm việc theo nhóm bốn với bảng vị trí các hàng và bộ thẻ số, hoàn thành Phiếu học tập số 1: phân tích số 60408 thành tổng các trăm, nghìn, chục nghìn; đọc số; tìm số liền sau của 99999 và 9999.

Sản phẩm dự kiến

Phiếu học tập số 1 hoàn thành: 60408 = 60000 + 400 + 8; đọc là “Sáu mươi nghìn bốn trăm linh tám”; 99999 + 1 = 100000 (số có 6 chữ số); 9999 + 1 = 10000.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV chiếu bảng vị trí các hàng, giới thiệu số 60408 và nêu yêu cầu Phiếu học tập số 1. Nhắc các nhóm chú ý chữ số 0 phải được giữ đúng vị trí.
Học sinh
HS nhận phiếu, nhận bộ thẻ số, đọc yêu cầu.
Giáo viên
GV đi quanh lớp, hỏi: “Số 60408 có mấy chục nghìn, mấy nghìn, mấy trăm, mấy chục, mấy đơn vị?” và “Vì sao phải viết 0 ở hàng nghìn?”.
Học sinh
Nhóm gắn thẻ số vào các hàng và trả lời: “60408 có 6 chục nghìn, 0 nghìn, 4 trăm, 0 chục, 8 đơn vị”; “Vì hàng nghìn bằng 0 nên phải giữ chỗ để số không bị đọc sai”.
Giáo viên
GV mời 2 nhóm trình bày kết quả, các nhóm khác nhận xét cách đọc và cách phân tích.
Học sinh
Đại diện nhóm trình bày: “60408 = 60000 + 400 + 8”, đọc là “Sáu mươi nghìn bốn trăm linh tám”.
Giáo viên
GV chốt: số có 5 chữ số viết theo thứ tự các hàng từ trái sang phải; mỗi đơn vị của một hàng bằng 10 đơn vị của hàng bên phải; khi số tận cùng bằng 9 đếm thêm 1 thì phải đổi sang chục kế tiếp. Chiếu ví dụ 99999 + 1 = 100000 trên học liệu NeoEdu.
Học sinh
HS ghi vào vở: cách đọc, cách phân tích và quy tắc đếm thêm 1 qua số tận cùng bằng 9.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 12 phút

So sánh và sắp xếp các số

Mục tiêu

Hệ thống hoá cách so sánh và sắp xếp các số có 5 chữ số bằng cách so sánh từng hàng từ trái sang phải.

Nội dung

HS làm việc theo cặp đôi với thẻ số: so sánh 52716 và 51989, xác định hàng khác nhau đầu tiên; sắp xếp ba số 52716, 51989, 53002 theo thứ tự từ bé đến lớn và chọn dấu thích hợp giữa các số.

Sản phẩm dự kiến

52716 > 51989 vì hàng chục nghìn bằng nhau (5), hàng nghìn 2 > 1; sắp xếp: 51989 < 52716 < 53002; số lớn nhất là 53002.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV viết hai số 52716 và 51989 lên bảng, nêu câu hỏi: “Muốn biết số nào lớn hơn, em làm từ hàng nào trước?”.
Học sinh
HS suy nghĩ, chuẩn bị trả lời.
Giáo viên
GV hướng dẫn cặp đôi viết thẳng các hàng, so sánh từ hàng lớn nhất. Yêu cầu các cặp sắp xếp ba số theo thứ tự tìm số bé nhất trước.
Học sinh
HS viết thẳng hàng và so sánh; trả lời dự kiến: “Hàng chục nghìn đều là 5, hàng nghìn 2 lớn hơn 1 nên 52716 lớn hơn”; sắp xếp: “51989 < 52716 < 53002”.
Giáo viên
GV mời một cặp trình bày, hỏi thêm: “Có cần xét hàng trăm, chục, đơn vị của hai số này không? Vì sao?”.
Học sinh
HS trả lời: “Không cần, vì đã quyết định được số lớn hơn ngay ở hàng nghìn.”
Giáo viên
GV chốt: số có nhiều chữ số hơn thì lớn hơn; cùng số chữ số thì so sánh từng cặp chữ số từ trái sang phải, cặp đầu tiên khác nhau quyết định kết quả. Dùng dấu < theo chiều tăng dần.
Học sinh
HS ghi quy tắc so sánh vào vở.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 10 phút

Làm tròn số đến hàng nghìn và hàng chục nghìn

Mục tiêu

Hệ thống hoá cách làm tròn số để ước lượng nhanh, xác định đúng hàng cần làm tròn.

Nội dung

HS làm việc theo nhóm, hoàn thành Phiếu học tập số 2: làm tròn 4700 và 3200 đến hàng nghìn; làm tròn 6500 đến hàng nghìn; nhận xét khi nào làm tròn lên, khi nào giữ nguyên.

Sản phẩm dự kiến

Phiếu học tập số 2 hoàn thành: 4700 làm tròn thành 5000; 3200 làm tròn thành 3000; 6500 làm tròn thành 7000; giải thích dựa trên chữ số ngay bên phải hàng cần làm tròn.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV nêu tình huống: “Số 3200 nằm giữa hai số tròn nghìn nào? Số nào gần hơn?”. GV nhắc quy tắc 0 đến 4 giữ nguyên, 5 đến 9 tăng 1.
Học sinh
HS nghe yêu cầu, nhận Phiếu học tập số 2.
Giáo viên
GV đi quanh các nhóm, gợi ý: “Chữ số ngay bên phải hàng nghìn của 3200 là số mấy?”.
Học sinh
Nhóm trả lời: “3200 nằm giữa 3000 và 4000; chữ số hàng trăm là 2 (nhỏ hơn 5) nên làm tròn thành 3000.” Với 4700: “Chữ số hàng trăm là 7, tăng 1 ở hàng nghìn được 5000.”
Giáo viên
GV mời nhóm báo cáo, yêu cầu giải thích vì sao 6500 làm tròn thành 7000 (điểm giữa thì chọn số tròn lớn hơn).
Học sinh
Đại diện nhóm trình bày và giải thích: “Chữ số hàng trăm là 5 nên tăng 1, 6 thành 7; quy ước chọn số tròn lớn hơn.”
Giáo viên
GV chốt: làm tròn là tìm số tròn gần nhất; xác định hàng cần làm tròn, xem chữ số ngay bên phải; khi làm tròn đến hàng chục nghìn thì phải đổi hàng xét theo hàng yêu cầu.
Học sinh
HS ghi quy tắc làm tròn vào vở.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 12 phút

Luyện tập theo cặp: đọc, so sánh, sắp xếp

Mục tiêu

Vận dụng cách đọc số, so sánh, sắp xếp và tìm số liền sau, số lớn nhất để giải các bài tập.

Nội dung

HS làm việc theo cặp đôi, hỏi – đáp lẫn nhau theo kĩ thuật “Hỏi đáp đôi bạn”: một bạn đọc đề, bạn kia giải và giải thích, sau đó đổi vai. Các bài: Bài 1, 2, 4, 5, 7, 8 trong sách.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: Bài 1: chữ số hàng đơn vị của 60408 là 8. Bài 2: 52716 > 51989, chọn A (>). Bài 4: giá trị chữ số 6 trong 60408 là 60000. Bài 5: 51989 < 52716 < 53002. Bài 7: số liền sau của 60408 là 60409. Bài 8: số lớn nhất trong ba số là 53002.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV chiếu đề các bài 1, 2, 4, 5, 7, 8 và hướng dẫn cách hỏi – đáp: người hỏi đọc đề, người trả lời giải thích bằng lời trước khi ghi đáp số.
Học sinh
HS nhận đề, xác định vai hỏi và vai đáp.
Giáo viên
GV quan sát, nhắc HS dùng đúng thuật ngữ “hàng”, “giá trị”, “số liền sau”. Gợi ý khi cần: “Chữ số 6 nằm ở hàng nào?”.
Học sinh
HS luân phiên hỏi – đáp; trả lời dự kiến: “Chữ số 6 nằm ở hàng chục nghìn nên có giá trị 6 × 10000 = 60000”; “Số liền sau 60408 là 60408 + 1 = 60409”.
Giáo viên
GV chiếu đáp án, mời 2 cặp nêu cách làm bài 2 và bài 5, các cặp khác đối chiếu.
Học sinh
HS nêu cách làm, đối chiếu và sửa lỗi nếu có.
Giáo viên
GV nhận xét chung, nhắc lỗi thường gặp: đếm thiếu chữ số 0 khi đọc số, nhầm hàng khi so sánh.
Học sinh
HS tự sửa phần sai trong vở.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Luyện tập tiếp sức: làm tròn và số liền trước

Mục tiêu

Vận dụng cách làm tròn đến hàng nghìn và tìm số liền trước để giải các bài tập.

Nội dung

HS làm việc theo nhóm, thi đua theo hình thức tiếp sức bảng con: mỗi thành viên làm một bài rồi chuyền bảng cho bạn tiếp theo kiểm tra. Các bài: Bài 3, 6, 9, 10 trong sách.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: Bài 3: làm tròn 3200 đến hàng nghìn là 3000. Bài 6: làm tròn 4700 đến hàng nghìn là 5000. Bài 9: làm tròn 6500 đến hàng nghìn là 7000. Bài 10: số liền trước của 10000 là 9999.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV chiếu đề bài 3, 6, 9, 10, nêu luật tiếp sức: mỗi bạn làm một bài, chuyền bảng cho bạn kế tiếp kiểm tra và ghi lại.
Học sinh
HS nhận bảng con, đọc đề và phân công thứ tự.
Giáo viên
GV theo dõi thời gian, nhắc HS xét chữ số ngay bên phải hàng nghìn khi làm tròn.
Học sinh
HS làm bài; trả lời dự kiến: “3200 gần 3000 hơn vì chữ số hàng trăm là 2”; “10000 − 1 = 9999”.
Giáo viên
GV gọi một đại diện nhóm đọc kết quả và giải thích cách làm bài 9 (6500 → 7000).
Học sinh
Đại diện nhóm nêu: “Chữ số hàng trăm là 5, nên tăng 1 ở hàng nghìn được 7000.”
Giáo viên
GV chốt: làm tròn số là tìm số tròn gần nhất, điểm giữa thì chọn số tròn lớn hơn; số liền trước của 10000 là 9999.
Học sinh
HS đối chiếu bảng con với đáp án và tự chấm điểm nhóm.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 9 phút

Ước lượng số lượng khách trong ngày hội sách

Mục tiêu

Vận dụng làm tròn số để ước lượng số liệu trong tình huống thực tế và giải thích cách làm.

Nội dung

GV nêu tình huống: “Ngày hội sách, ban tổ chức ghi nhận 6850 lượt khách. Làm tròn số lượt khách đến hàng nghìn để ước lượng khoảng bao nhiêu nghìn lượt.” HS thảo luận theo nhóm đôi, sau đó viết một tình huống tương tự của riêng mình (ví dụ số học sinh, số cuốn sách) và làm tròn.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án tình huống: 6850 làm tròn đến hàng nghìn là 7000, tức khoảng 7 nghìn lượt khách. HS viết được ít nhất một tình huống và kết quả làm tròn tương ứng.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV đọc tình huống, hỏi: “Vì sao ban tổ chức không cần nói đúng 6850 mà chỉ cần ước lượng?”.
Học sinh
HS lắng nghe, suy nghĩ và trao đổi trong nhóm đôi.
Giáo viên
GV hướng dẫn HS xác định hàng cần làm tròn và chữ số ngay bên phải, gợi ý: “Chữ số hàng trăm của 6850 là mấy?”.
Học sinh
HS làm việc theo cặp; trả lời dự kiến: “Chữ số hàng trăm là 8, lớn hơn 5 nên tăng hàng nghìn: 6 thành 7, được 7000.”
Giáo viên
GV mời 2 HS nêu tình huống tự tạo và kết quả làm tròn, các bạn khác kiểm tra.
Học sinh
HS trình bày, ví dụ: “Trường em có 4 835 học sinh, làm tròn đến hàng nghìn là 5000.”
Giáo viên
GV nhận xét, khen ngợi cách giải thích rõ ràng và chốt: làm tròn giúp ước lượng nhanh trong cuộc sống khi không cần số chính xác.
Học sinh
HS ghi nhớ ứng dụng của làm tròn số.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Nhóm: ……………………

Điền các hàng của số 60408 vào bảng vị trí các hàng:

Hàng chục nghìn: ……
Hàng nghìn: ……
Hàng trăm: ……
Hàng chục: ……
Hàng đơn vị: ……

Viết số 60408 thành tổng: 60408 = ……………………
Đọc số 60408: ……………………………………………
Điền số thích hợp:

Số liền sau của 99999 là ……
Số liền sau của 9999 là ……

Giải thích vì sao khi đếm thêm 1 từ 99999 ta được số 100000: ……………………………………………

Phiếu học tập số 2

Nhóm: ……………………

Làm tròn các số sau đến hàng nghìn:

4700 làm tròn được ……
3200 làm tròn được ……
6500 làm tròn được ……

Với mỗi số trên, chữ số ngay bên phải hàng nghìn là: ……, ……, ……
Số 3200 nằm giữa hai số tròn nghìn nào? Số nào gần hơn? Vì sao?
……………………………………………
Vì sao ở điểm giữa (ví dụ 6500) ta chọn số tròn lớn hơn? ……………………………………………

Hướng dẫn về nhà

Ôn lại cách đọc, viết, so sánh và làm tròn số có 5 chữ số; làm lại các bài 3, 6, 9 vào vở và tự kiểm tra bằng cách xét chữ số ngay bên phải hàng cần làm tròn.
Tìm trong sách, báo hoặc quanh nhà ít nhất 2 số có 4 hoặc 5 chữ số (ví dụ số trang sách, số tiền, số khách); làm tròn các số đó đến hàng nghìn để ước lượng và ghi vào vở.
Chuẩn bị cho tiết học sau: ôn lại thứ tự các hàng và quy tắc đếm thêm 1 qua số tận cùng bằng 9.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.