Giáo án Tiếng Việt 2
Tiếng ViệtLớp 2Chủ điểm 10. Giao tiếp và kết nối

Giáo án Bài 17. Những cách chào độc đáo

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 3 tiết (105 phút)

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nêu được một số cách chào khác nhau trong bài đọc như bắt tay, vẫy tay, cúi chào, chắp tay.
  • Giải thích được điều chung của các lời chào là thể hiện sự thân thiện và tôn trọng, không bắt ai phải chào giống mình.
  • Nhận biết được câu hỏi có dấu hỏi ở cuối và viết đúng chữ hoa A kiểu 2 trong câu “An chào bạn mới bằng nụ cười.”.
  • Vận dụng được từ ngữ, câu trong bài để viết lời chào và câu hỏi làm quen với bạn mới trong tình huống gần gũi.
  • Năng lực ngôn ngữ: đọc rõ lời kể và lời nhân vật; nói rõ ràng khi đóng vai thầy sẻ và học trò; viết đúng chữ hoa A kiểu 2, viết câu có dấu câu đúng.
  • Năng lực văn học: dùng chi tiết trong câu chuyện “Lớp học viết thư” (thầy dạy viết, học trò gửi thư cảm ơn, thầy viết thư đáp lại) để giải thích tình cảm thầy trò.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: HS tự đọc bài, tự tìm chi tiết trong bài để trả lời câu hỏi và tự kiểm tra kết quả theo phiếu học tập.
  • Giao tiếp và hợp tác: HS làm việc nhóm, trao đổi, đóng vai và lắng nghe bạn để hoàn thành nhiệm vụ chung.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: HS chọn cách ứng xử phù hợp khi gặp bạn có cách chào khác và sáng tạo lời chào, câu hỏi làm quen.

3. Phẩm chất

  • Nhân ái: HS biết tôn trọng cách chào khác của bạn và không ép bạn tiếp xúc cơ thể khi chưa được đồng ý.
  • Chăm chỉ: HS luyện viết chữ hoa A kiểu 2 đều đặn, viết đúng độ cao và nét khép, nét móc.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • SGK Tiếng Việt 2, tập hai (Kết nối tri thức), bài 17 “Những cách chào độc đáo”.
  • Bảng phụ hoặc slide ghi đoạn tóm tắt bài đọc, mẫu chữ hoa A kiểu 2 cỡ vừa và cỡ nhỏ.
  • Tranh hoặc thẻ hình minh họa các cách chào: bắt tay, vẫy tay, cúi chào, chắp tay (vẽ đơn giản, không cần ảnh thật).
  • Phiếu học tập số 1, Phiếu học tập số 2 (in cho từng nhóm).
  • Thẻ chặng truyện “Lớp học viết thư” (5 thẻ, xáo trộn).
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác, neoedu.vn/learn/2/vietnamese/tap-2-bai-17-nhung-cach-chao-doc-dao (dùng để chiếu bài tập tương tác ở phần luyện tập).

2. Học sinh

  • SGK Tiếng Việt 2, tập hai.
  • Vở Tập viết 2, bút chì, bút mực, bảng con và bút viết bảng.
  • Bút màu để tô phiếu học tập.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 8 phút

Đoán cách chào

Mục tiêu

Tạo hứng thú và giúp HS nhớ lại các cách chào quen thuộc, từ đó dẫn vào bài đọc.

Nội dung

GV tổ chức trò chơi “Đoán cách chào”: GV hoặc một HS làm động tác chào (vẫy tay, cúi chào, bắt tay với bạn, chắp tay) mà không nói. Cả lớp đoán và nói tên cách chào.
Sau đó GV hỏi: Bạn thường chào ông bà thế nào?

Sản phẩm dự kiến

HS gọi đúng tên ít nhất 3 cách chào và trả lời được câu hỏi về cách chào ông bà của mình.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV giới thiệu luật chơi: “Cô (thầy) làm động tác chào, các em không được nói, chỉ được đoán và giơ tay phát biểu.” GV làm mẫu 2 lần.

    Học sinh

    HS lắng nghe luật chơi, quan sát động tác của GV và chuẩn bị giơ tay đoán.

  2. Giáo viên

    GV làm lần lượt 4 động tác: vẫy tay, cúi chào, chắp tay, bắt tay (với một HS). Mời HS đoán và gọi tên cách chào.

    Học sinh

    HS đoán: “Vẫy tay!”, “Cúi chào!”, “Chắp tay!”, “Bắt tay!”. Một số HS làm thử động tác cùng bạn bên cạnh.

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Bạn thường chào ông bà thế nào?” Mời 2–3 HS trả lời.

    Học sinh

    HS trả lời, ví dụ: “Em khoanh tay, cúi đầu chào ông bà ạ.” “Em ôm ông bà và nói con chào ông bà ạ.”

  4. Giáo viên

    GV nhận xét: “Mỗi gia đình, mỗi nơi có cách chào riêng. Hôm nay chúng ta sẽ đọc bài về những cách chào độc đáo của nhiều cộng đồng.” GV ghi tên bài lên bảng.

    Học sinh

    HS nhắc lại tên bài: “Những cách chào độc đáo”.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 24 phút

Đọc và tìm hiểu các cách chào

Mục tiêu

HS đọc rõ lời kể, nhận biết các cách chào trong bài và hiểu điều chung của lời chào.

Nội dung

  1. GV đọc mẫu toàn bài, sau đó HS đọc thầm.
  2. HS làm việc nhóm 4 theo kĩ thuật khăn trải bàn: mỗi HS viết một cách chào mình tìm được vào ô của mình, sau đó nhóm thống nhất ô chung ở giữa bàn.
  3. Nhóm hoàn thành Phiếu học tập số 1 (bảng cách chào và mô tả cử chỉ, cùng câu hỏi về điều chung của lời chào).
  4. Các nhóm trình bày kết quả, GV chốt nội dung ghi nhớ.

Sản phẩm dự kiến

Phiếu học tập số 1 đã hoàn thành: nêu được ít nhất 4 cách chào (bắt tay, vẫy tay, cúi chào, chắp tay) và giải thích được điều chung của lời chào là thân thiện, tôn trọng.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc mẫu bài đọc, nhấn giọng ở lời kể và lời nhân vật. GV giao nhiệm vụ: “Đọc thầm bài, tìm các cách chào được nhắc đến và ghi vào ô của nhóm mình.”

    Học sinh

    HS lắng nghe, đọc thầm bài và tìm các cách chào trong SGK.

  2. Giáo viên

    GV hướng dẫn kĩ thuật khăn trải bàn: mỗi thành viên ghi 1–2 cách chào vào ô của mình, rồi cả nhóm thống nhất ô chung. GV đi quan sát, hỗ trợ nhóm còn lúng túng.

    Học sinh

    HS làm việc nhóm 4, ghi cách chào vào ô cá nhân và ô chung. Dự kiến HS ghi: bắt tay, vẫy tay, cúi đầu, chắp tay.

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Điều chung của các lời chào trong bài là gì?” Mời đại diện nhóm trả lời và yêu cầu nhóm khác bổ sung.

    Học sinh

    Dự kiến HS trả lời: “Lời chào thể hiện sự thân thiện và tôn trọng.” “Không phải ai cũng phải chào giống nhau.”

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Điều chung của lời chào là thể hiện sự thân thiện và tôn trọng, không phải bắt mọi người chào giống mình.” GV yêu cầu HS đọc lại ghi nhớ.

    Học sinh

    HS đọc đồng thanh phần ghi nhớ và ghi vào vở ý chính.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 16 phút

Câu hỏi và chữ hoa A kiểu 2

Mục tiêu

HS nhận biết câu hỏi có dấu hỏi ở cuối và viết đúng chữ hoa A kiểu 2 trong câu mẫu.

Nội dung

  1. GV nêu câu hỏi trong bài: “Bạn thường chào ông bà thế nào?”, so sánh với câu kể để HS nhận ra dấu hỏi.
  2. GV hướng dẫn quy trình viết chữ hoa A kiểu 2: cao 5 li (cỡ vừa) hoặc 2,5 li (cỡ nhỏ), viết phần cong khép như chữ O trước, rồi thêm nét móc ngược phải; không viết nét ngang của A kiểu 1.
  3. HS viết bảng con, sau đó viết vở câu “An chào bạn mới bằng nụ cười.”

Sản phẩm dự kiến

HS viết đúng chữ hoa A kiểu 2 và câu “An chào bạn mới bằng nụ cười.”; phân biệt được câu hỏi có dấu hỏi và câu kể.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV viết hai câu lên bảng: “Bạn thường chào ông bà thế nào?” và “An chào bạn mới bằng nụ cười.” Hỏi: “Câu nào hỏi, câu nào kể? Em nhận ra nhờ dấu gì?”

    Học sinh

    HS quan sát và trả lời: “Câu thứ nhất là câu hỏi, có dấu hỏi ở cuối.” “Câu thứ hai là câu kể, có dấu chấm ở cuối.”

  2. Giáo viên

    GV viết mẫu chữ A kiểu 2 cỡ vừa, vừa viết vừa nói: “Viết phần cong khép như chữ O trước, rồi thêm nét móc ngược phải. Không viết thêm nét ngang.” GV yêu cầu HS viết chữ A vào bảng con.

    Học sinh

    HS viết chữ A vào bảng con, đọc theo cô: “Cong khép như chữ O, móc ngược phải.”

  3. Giáo viên

    GV kiểm tra nhanh bảng con, nhận xét những bài viết đúng độ cao và nét. Hướng dẫn HS viết câu vào vở Tập viết.

    Học sinh

    HS giơ bảng con, viết vở câu “An chào bạn mới bằng nụ cười.” Dự kiến HS trả lời: “Em viết chữ A cao 5 li, nét khép và móc đúng.”

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Câu hỏi thường có dấu hỏi ở cuối. Chữ A kiểu 2 không có nét ngang.” GV nhận xét chung.

    Học sinh

    HS nhắc lại cách viết chữ A kiểu 2 và dấu hỏi của câu hỏi.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 16 phút

Nói và nghe: Lớp học viết thư

Mục tiêu

HS kể lại câu chuyện theo đúng trình tự dạy – học – cảm ơn – đáp lời và đóng vai học trò để nói lời cảm ơn có chi tiết cụ thể.

Nội dung

  1. GV kể câu chuyện “Lớp học viết thư” (thầy sẻ dạy các con vật viết thư; học trò về nhà viết thư cảm ơn; thầy viết thư đáp lại).
  2. HS xếp lại các thẻ chặng truyện theo đúng trình tự: dạy – học – cảm ơn – đáp lời.
  3. Cặp đôi đóng vai: một HS là thầy sẻ, một HS là học trò, nói lời cảm ơn có nêu việc cụ thể thầy đã giúp (không chỉ nói “thầy rất hay”).

Sản phẩm dự kiến

HS xếp đúng 4 chặng truyện; đóng vai được một đoạn lời cảm ơn có nêu việc cụ thể thầy đã giúp.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV kể câu chuyện “Lớp học viết thư” với giọng kể diễn cảm, sau đó phát thẻ chặng truyện cho các nhóm và yêu cầu xếp đúng trình tự.

    Học sinh

    HS lắng nghe, nhận thẻ và cùng nhóm xếp thứ tự các chặng.

  2. Giáo viên

    GV hướng dẫn cặp đôi đóng vai: “Bạn học trò nói lời cảm ơn thầy, phải nêu việc thầy đã giúp cụ thể.” GV làm mẫu một đoạn với một HS.

    Học sinh

    HS cặp đôi phân vai và luyện nói. Dự kiến lời cảm ơn: “Thưa thầy sẻ, em đã biết cách viết thư cho bà. Em cảm ơn thầy đã chỉ cho em từng bước.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2–3 cặp lên đóng vai. GV hỏi: “Lời cảm ơn của bạn đã nói việc gì thầy đã giúp?”

    Học sinh

    HS đóng vai trước lớp. Dự kiến HS trả lời: “Thầy đã dạy em cách viết thư.” “Thầy đã chỉ cho em từng bước.”

  4. Giáo viên

    GV nhận xét và chốt: “Lời cảm ơn cụ thể giúp người nghe hiểu rõ mình biết ơn điều gì. GV cũng lưu ý: thư thật cần địa chỉ và cách gửi phù hợp, còn gió chuyển thư chỉ là tưởng tượng.”

    Học sinh

    HS lắng nghe và nhắc lại thứ tự 4 chặng truyện.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 16 phút

Luyện tập đọc hiểu

Mục tiêu

HS vận dụng nội dung bài đọc để trả lời trắc nghiệm và ghép cách chào với mô tả.

Nội dung

Làm bài tập 2, 3 và 4 trong SGK (đề và đáp án dưới đây). Có thể chiếu bài tập tương tác trên trang NeoEdu để HS kiểm tra nhanh.
Bài 2: Điểm chung quan trọng của nhiều cách chào là gì? A. Buộc người khác phải bắt tay; B. Chỉ chào khi cần nhờ việc; C. Thể hiện sự thân thiện, tôn trọng. Đáp án: C.
Bài 3: Hiểu ví dụ phong tục trong bài thế nào cho đúng? A. Mọi người đều muốn người lạ chạm vào mình; B. Có những cách chào thường gặp, nhưng không phải ai cũng chỉ chào một kiểu; C. Mỗi nước chỉ cho phép một cách chào. Đáp án: B.
Bài 4: Ghép cách chào với mô tả. Đáp án: vẫy tay – đưa tay chuyển động từ xa; cúi chào – hạ đầu hoặc thân nhẹ để chào; chắp tay – đặt hai bàn tay trước ngực.

Sản phẩm dự kiến

HS đáp án đúng bài 2 (C), bài 3 (B) và ghép đúng 3 cặp ở bài 4: vẫy tay – đưa tay chuyển động từ xa; cúi chào – hạ đầu hoặc thân nhẹ; chắp tay – đặt hai bàn tay trước ngực.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu bài 2 và bài 3, yêu cầu HS đọc thầm các phương án và suy nghĩ trong 1 phút.

    Học sinh

    HS đọc thầm các đáp án và suy nghĩ lựa chọn.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức cho HS giơ thẻ A, B, C. Sau đó hướng dẫn nhóm đôi ghép bài 4 vào phiếu bài tập.

    Học sinh

    HS giơ thẻ đáp án bài 2 (C), bài 3 (B). Nhóm đôi ghép: vẫy tay – đưa tay chuyển động từ xa; cúi chào – hạ đầu hoặc thân nhẹ; chắp tay – đặt hai bàn tay trước ngực.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 nhóm đôi trình bày kết quả bài 4, hỏi: “Vì sao cử chỉ chào không phải là quy định phải làm với mọi người?”

    Học sinh

    HS trình bày. Dự kiến HS trả lời: “Vì đó chỉ là cách chào mà cộng đồng hay dùng, không phải bắt buộc với ai.”

  4. Giáo viên

    GV chữa bài, chốt đáp án và nhấn mạnh: “Mô tả cử chỉ chỉ là cách làm, không phải quy định bắt buộc.”

    Học sinh

    HS sửa lại bài nếu sai và ghi đáp án đúng vào vở.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Luyện tập dấu câu và ứng xử tôn trọng

Mục tiêu

HS điền đúng dấu câu, chọn cách ứng xử tôn trọng và sắp xếp đúng trình tự truyện.

Nội dung

Làm bài tập 5, 6 và 7 trong SGK (đề và đáp án dưới đây).
Bài 5: Điền dấu cuối câu: Bạn chào người lớn thế nào{{1}} Đáp án: dấu hỏi “?”.
Bài 6: Chọn cách ứng xử tôn trọng khi gặp bạn có cách chào khác. A. Mỉm cười đáp lại; B. Hỏi lịch sự nếu chưa hiểu; C. Bắt chước để chọc cười; D. Không ép bạn tiếp xúc cơ thể. Đáp án: A, B, D.
Bài 7: Xếp các chặng truyện. Đáp án: (1) Thầy sẻ dạy viết và gửi thư; (2) Các học trò về nhà viết thư cảm ơn; (3) Thầy nhận thư, cảm động; (4) Thầy viết thư trả lời học trò.

Sản phẩm dự kiến

HS điền đúng dấu hỏi “?” ở bài 5; chọn đúng các đáp án A, B, D ở bài 6; xếp đúng trình tự 4 chặng ở bài 7 (theo Phiếu học tập số 2).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 2 và nêu bài 5, bài 6. Nhắc HS: “Không bắt chước để chọc cười, và không tự chạm vào người khác để thử cách chào.”

    Học sinh

    HS nhận phiếu, đọc bài 5 và bài 6, suy nghĩ đáp án.

  2. Giáo viên

    GV hướng dẫn HS làm bài 5, 6 và 7 trong thời gian 5 phút. GV đi quan sát.

    Học sinh

    HS làm bài cá nhân. Dự kiến HS điền “?” ở cuối câu hỏi; chọn A, B, D; xếp chặng 1–2–3–4.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 HS đọc đáp án bài 6 và thứ tự bài 7, hỏi: “Vì sao không chọn C?”

    Học sinh

    HS trả lời. Dự kiến HS trả lời: “Bắt chước để chọc cười là không tôn trọng bạn.”

  4. Giáo viên

    GV chữa bài và chốt: “Tôn trọng sự khác biệt của bạn là điều cần làm khi giao tiếp.”

    Học sinh

    HS đổi phiếu chấm chéo và sửa bài.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 15 phút

Viết lời chào bạn mới

Mục tiêu

HS vận dụng từ ngữ, câu và cách viết trong bài để viết lời chào và câu hỏi làm quen trong tình huống gần gũi.

Nội dung

Tình huống: Ngày đầu đi học, em gặp một bạn mới trong lớp. Hãy viết lời chào và một câu hỏi làm quen (bài tập 8). Gợi ý: có lời chào, nêu tên mình hoặc hỏi tên bạn; hỏi về sở thích chung; không hỏi thông tin riêng tư nhạy cảm; dùng đúng dấu câu.
Đáp án gợi ý: Chào cậu, mình là Nam. Cậu thích đọc truyện gì?
Giao về nhà: HS chọn một người thân, thực hành chào người thân bằng một cách thân thiện, rồi viết vào vở 2 câu chào và 1 câu hỏi làm quen.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi HS viết được 1 lời chào bạn mới và 1 câu hỏi làm quen, đúng dấu câu, thể hiện sự thân thiện và tôn trọng.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu tình huống: “Ngày đầu đi học, em gặp một bạn mới. Em sẽ chào bạn thế nào và hỏi bạn điều gì?” GV nêu gợi ý nội dung.

    Học sinh

    HS lắng nghe tình huống và suy nghĩ cách chào bạn.

  2. Giáo viên

    GV yêu cầu HS viết vào vở hoặc phiếu: lời chào và một câu hỏi làm quen. GV đi quan sát và gợi ý nếu HS lúng túng.

    Học sinh

    HS viết cá nhân. Dự kiến HS viết: “Chào bạn, mình là Lan. Bạn thích chơi trò gì?”

  3. Giáo viên

    GV mời 3 HS đọc bài viết, hỏi: “Câu hỏi làm quen của bạn có dấu gì ở cuối? Vì sao?”

    Học sinh

    HS đọc và trả lời: “Em dùng dấu hỏi vì đó là câu hỏi.”

  4. Giáo viên

    GV nhận xét, khen những lời chào lịch sự và nhắc: “Lời chào thân thiện là cách làm bạn mới rất hay. Các em hãy thực hành với người thân ở nhà.” GV giao bài về nhà.

    Học sinh

    HS ghi nhiệm vụ về nhà vào vở.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Nhiệm vụ: Đọc bài “Những cách chào độc đáo” và hoàn thành bảng.

  • Cách chào: bắt tay | Mô tả cử chỉ: ……………………………
  • Cách chào: vẫy tay | Mô tả cử chỉ: ……………………………
  • Cách chào: cúi chào | Mô tả cử chỉ: ……………………………
  • Cách chào: chắp tay | Mô tả cử chỉ: ……………………………
    Câu hỏi: Điều chung của lời chào trong bài là gì? Viết 1 câu trả lời.
    Câu hỏi: Vì sao không phải ai cũng phải chào giống nhau?

Phiếu học tập số 2

Bài 5: Điền dấu cuối câu. Bạn chào người lớn thế nào{{1}}
Bài 6: Khoanh tròn các cách ứng xử tôn trọng khi gặp bạn có cách chào khác.

  • A. Mỉm cười đáp lại
  • B. Hỏi lịch sự nếu chưa hiểu
  • C. Bắt chước để chọc cười
  • D. Không ép bạn tiếp xúc cơ thể
    Bài 7: Xếp lại các chặng truyện “Lớp học viết thư” theo thứ tự 1, 2, 3, 4.
  • ……… Thầy nhận thư, cảm động.
  • ……… Thầy sẻ dạy viết và gửi thư.
  • ……… Thầy viết thư trả lời học trò.
  • ……… Các học trò về nhà viết thư cảm ơn.

Hướng dẫn về nhà

  • Thực hành chào một người thân bằng cách chào thân thiện mà em đã học (vẫy tay, cúi chào hoặc lời chào lịch sự).
  • Viết vào vở 2 câu chào và 1 câu hỏi làm quen với một bạn mới, nhớ dùng đúng dấu câu.
  • Luyện viết chữ hoa A kiểu 2 cỡ vừa và cỡ nhỏ trong vở Tập viết 2; viết câu “An chào bạn mới bằng nụ cười.” 1 dòng.
  • Đọc lại bài “Những cách chào độc đáo” cho người thân nghe, giải thích điều chung của các lời chào.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.