Giáo án Tiếng Việt 2
Tiếng ViệtLớp 2Chủ điểm 2. Đi học vui sao

Giáo án Bài 11. Cái trống trường em

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nêu được nội dung chính của bài thơ “Cái trống trường em”: cái trống buồn khi hè vắng học sinh và vui mừng khi năm học mới bắt đầu.
  • Giải thích được vì sao tác giả dùng các từ chỉ người như ngẫm nghĩ, buồn, mừng vui để nói về cái trống.
  • Nhận biết và viết đúng chữ hoa Đ, viết đúng câu ứng dụng “Đi học đều và đúng giờ.”
  • Nói được 3–4 câu về ngôi trường của em theo gợi ý.
  • Năng lực ngôn ngữ: Đọc đúng các tiếng khó (ngẫm nghĩ, rộn rã, giòn giã), ngắt nghỉ đúng nhịp thơ; viết đúng chữ hoa Đ và câu ứng dụng; nói rõ ràng 3–4 câu về ngôi trường.
  • Năng lực văn học: Cảm nhận được cách nhân hóa cái trống qua các từ chỉ người và hiểu tình cảm gắn bó của học sinh với cái trống, với ngôi trường.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: Tự đọc thầm, tự tìm các chi tiết trong bài thơ để trả lời câu hỏi và tự kiểm tra cách viết chữ của mình.
  • Giao tiếp và hợp tác: Đọc nối tiếp, trao đổi theo cặp đôi và nhóm để hoàn thành phiếu học tập và bài nói về ngôi trường.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Suy luận tâm trạng của cái trống qua từ ngữ và sáng tạo lời nói, lời viết gửi ngôi trường.

3. Phẩm chất

  • Chăm chỉ: Tích cực luyện đọc và luyện viết chữ hoa Đ trên bảng con và vở tập viết.
  • Trách nhiệm: Hoàn thành đầy đủ phiếu học tập và nhiệm vụ nhóm, giữ gìn đồ dùng học tập và ý thức bảo vệ tài sản của trường.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Tranh minh họa cái trống gỗ đặt trên giá ở hành lang trường (từ SGK hoặc trang bài học).
  • Trống nhỏ hoặc dụng cụ gõ để tạo tiếng “tùng, tùng” trong phần khởi động.
  • Bảng phụ ghi bài thơ, từ khó và Phiếu học tập số 1.
  • Mẫu chữ hoa Đ, chữ D và câu ứng dụng “Đi học đều và đúng giờ.” viết trên bảng lớp.
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác (neoedu.vn/learn/2/vietnamese/bai-11-cai-trong-truong-em) để chiếu hoặc cho HS luyện tập.

2. Học sinh

  • SGK Tiếng Việt 2, tập một (bài 11).
  • Vở Tập viết 2, bảng con, bút chì, bút mực, khăn lau bảng.
  • Bút màu, giấy A4 hoặc bìa nhỏ để làm bưu thiếp (tiết 2).
  • Thẻ A, B, C bằng bìa (tiết 2).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Nghe tiếng trống trường

Mục tiêu

Tạo không khí vui vẻ, gợi nhớ những kỉ niệm về tiếng trống trường và dẫn dắt HS vào bài thơ.

Nội dung

GV gõ trống hoặc gõ nhẹ lên bàn hai tiếng “tùng, tùng”, HS đoán âm thanh và kể về tiếng trống ở trường mình.

Sản phẩm dự kiến

HS nêu được ít nhất 2 việc tiếng trống trường báo hiệu và biết liên hệ với bài học mới.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nói: “Cô gõ trống, các em lắng nghe và cho cô biết tiếng trống này gọi chúng ta làm gì nhé!” Sau đó GV gõ hai tiếng “tùng, tùng”.

    Học sinh

    HS lắng nghe, im lặng quan sát GV.

  2. Giáo viên

    GV hỏi: “Tiếng trống trường thường báo hiệu điều gì? Các em đã bao giờ nghe tiếng trống trường vào ngày khai giảng chưa?”

    Học sinh

    HS trả lời dự kiến: “Tiếng trống báo giờ vào lớp.” “Tiếng trống báo giờ ra chơi.” “Ngày khai giảng trống kêu rất vui.”

  3. Giáo viên

    GV khen ngợi và dẫn vào bài: “Hôm nay chúng ta học bài thơ kể về một cái trống rất đặc biệt, cái trống trường em.”

    Học sinh

    HS nhắc lại tên bài: “Cái trống trường em.”

Hoạt động 2.1: Khám phá · 12 phút

Đọc và cảm nhận bài thơ

Mục tiêu

Đọc đúng các tiếng khó, ngắt nghỉ đúng nhịp thơ và bước đầu nắm được nội dung bài thơ.

Nội dung

GV đọc mẫu bài thơ; HS luyện đọc tiếng khó, đọc nối tiếp, đọc theo cặp đôi; cả lớp trao đổi về trống trong mùa hè và đầu năm học.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng, rõ ràng bài thơ và trả lời được câu hỏi: trống nghĩ và cảm thấy thế nào trong mùa hè, trong ngày khai giảng.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc mẫu bài thơ với giọng chậm, nhẹ ở đoạn tả mùa hè và vui, rộn ràng ở đoạn tả ngày khai giảng. Sau đó GV chỉ bảng phụ, đọc mẫu các từ khó: ngẫm nghĩ, rộn rã, giòn giã; yêu cầu HS đọc theo.

    Học sinh

    HS lắng nghe, đọc thầm theo và đọc theo GV các từ khó.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức cho HS đọc nối tiếp từng khổ thơ, sau đó đọc theo cặp đôi. GV đi quanh lớp, sửa lỗi phát âm và ngắt nhịp cho HS. Hỏi: “Mùa hè, trống đang làm gì? Vì sao trống lại như vậy?”

    Học sinh

    HS đọc nối tiếp, luyện đọc theo cặp. Trả lời dự kiến: “Mùa hè, trống nằm im trên giá.” “Trống buồn vì vắng các bạn.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2–3 HS đọc to một khổ thơ và nói tâm trạng của trống. GV hỏi thêm: “Khi khai giảng, tiếng trống thế nào? Trống muốn gọi ai?”

    Học sinh

    HS đọc diễn cảm và trả lời dự kiến: “Tiếng trống vang lên rộn rã.” “Trống vui mừng gọi các bạn đến trường.”

  4. Giáo viên

    GV nhận xét, tóm tắt: “Bài thơ tả cái trống như một người bạn biết buồn khi vắng bạn, biết vui khi năm học mới về.”

    Học sinh

    HS nhắc lại nội dung chính của bài thơ.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 8 phút

Tìm hiểu tình cảm của cái trống

Mục tiêu

Nhận ra các từ chỉ người mà tác giả dùng để nói về cái trống và hiểu tình cảm gắn bó của học sinh với trống, với trường.

Nội dung

HS làm việc theo cặp đôi, hoàn thành Phiếu học tập số 1; sau đó trao đổi về ý nghĩa của việc nhân hóa cái trống.

Sản phẩm dự kiến

Phiếu học tập số 1 được hoàn thành đúng; HS giải thích được vì sao trống được coi là người bạn.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 1, giải thích yêu cầu điền bảng. GV nêu: “Các em đọc lại bài thơ và tìm những từ tả việc làm, tâm trạng của trống.”

    Học sinh

    HS nhận phiếu, đọc lại bài thơ và làm việc theo cặp đôi.

  2. Giáo viên

    GV đi quanh lớp, gợi ý: “Trống có nghĩ không? Trống có buồn không? Khi trống vang lên, các bạn nhỏ cảm thấy thế nào?”

    Học sinh

    HS điền phiếu. Dự kiến: mùa hè – trống nằm im, ngẫm nghĩ, buồn; ngày khai giảng – trống kêu tùng tùng, rộn rã, vui mừng gọi bạn.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 cặp trình bày phiếu. GV hỏi: “Vì sao tác giả lại viết trống biết ngẫm nghĩ, biết buồn?”

    Học sinh

    HS trả lời dự kiến: “Vì bạn nhỏ coi trống như một người bạn thân.” “Vì các bạn rất yêu ngôi trường của mình.”

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Các bạn nhỏ coi cái trống như bạn thân, đó là cách các bạn thể hiện tình yêu với ngôi trường.”

    Học sinh

    HS ghi ý chính vào phiếu hoặc vở.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 10 phút

Quan sát và viết chữ hoa Đ

Mục tiêu

Nhận biết cấu tạo chữ hoa Đ, viết đúng chữ hoa Đ và câu ứng dụng “Đi học đều và đúng giờ.”

Nội dung

GV hướng dẫn quan sát chữ Đ và so sánh với chữ D; viết mẫu trên bảng lớp; HS viết trên bảng con và vở Tập viết.

Sản phẩm dự kiến

HS viết được chữ hoa Đ cao 5 li, nét liền mạch, và câu ứng dụng có chữ Đ, dấu thanh đúng vị trí.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo mẫu chữ Đ và chữ D, hỏi: “Chữ Đ giống chữ D ở chỗ nào? Khác nhau ở chỗ nào?”

    Học sinh

    HS quan sát và trả lời dự kiến: “Chữ Đ giống chữ D, chỉ khác là có thêm một nét ngang ở giữa.”

  2. Giáo viên

    GV viết mẫu chữ Đ trên bảng lớp, vừa viết vừa nói các bước: viết như chữ D, lia bút lên khoảng giữa thân, viết một nét ngang ngắn. GV cho HS viết bảng con 2 lần, sau đó viết câu ứng dụng “Đi học đều và đúng giờ.” nối nét từ Đ sang i.

    Học sinh

    HS viết chữ Đ trên bảng con, viết câu ứng dụng vào vở Tập viết, chú ý nét nối và dấu thanh.

  3. Giáo viên

    GV giơ một số bài của HS, nhận xét về độ cao, độ rộng và nét nối. GV hỏi: “Bạn nào viết chữ Đ có nét ngang đúng chỗ?”

    Học sinh

    HS đối chiếu bài viết của mình với bạn và nêu lỗi cần sửa.

  4. Giáo viên

    GV tóm tắt: “Chữ hoa Đ bằng chữ D cộng nét ngang. Viết chữ Đ đúng giúp câu văn đẹp và rõ ràng.”

    Học sinh

    HS nhắc lại cách viết chữ Đ và viết lại chữ Đ vào vở.

Hoạt động 2.4: Khám phá · 10 phút

Nói về ngôi trường của em

Mục tiêu

Nói được 3–4 câu về ngôi trường của em theo gợi ý, thể hiện tình cảm với ngôi trường.

Nội dung

HS nghe bài nói mẫu, làm việc theo nhóm 4 để trả lời bốn gợi ý, sau đó một số HS nói trước lớp.

Sản phẩm dự kiến

HS nói được tên trường, cảnh vật ở trường, nơi em thích nhất và tình cảm với trường bằng câu đầy đủ, rõ ràng.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc bài nói mẫu: “Trường em là Trường Tiểu học Hòa Bình. Trường có sân rộng, giữa sân có cây bàng tỏa bóng mát. Em thích nhất thư viện vì ở đó có rất nhiều truyện tranh. Em yêu trường em lắm.” GV nêu 4 gợi ý trên bảng.

    Học sinh

    HS lắng nghe, đọc thầm 4 gợi ý.

  2. Giáo viên

    GV chia nhóm 4, yêu cầu mỗi bạn nói một gợi ý về trường mình. GV hỏi thêm: “Trường em có những gì? Em thích nơi nào nhất? Vì sao?”

    Học sinh

    HS luân phiên nói. Dự kiến: “Trường em tên là Trường Tiểu học ... ở đường ...” “Trường em có sân, có cây bàng, có thư viện.” “Em thích sân trường vì giờ ra chơi em chơi nhảy dây.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2–3 HS nói trước lớp, khen những câu nói đủ ý và có tình cảm.

    Học sinh

    HS nói trước lớp, các bạn khác nhận xét.

  4. Giáo viên

    GV nhắc: “Khi nói về trường, các em cần nói đủ tên trường, cảnh vật, nơi em thích và tình cảm của mình.”

    Học sinh

    HS ghi nhớ bố cục nói về trường.

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Đố vui cùng cái trống

Mục tiêu

Củng cố kiến thức về bài thơ, chữ hoa Đ và cách nói về ngôi trường qua trò chơi trắc nghiệm.

Nội dung

GV đưa lần lượt các câu hỏi trắc nghiệm; HS giơ thẻ A, B, C hoặc D để trả lời. Có thể chiếu bài tập tương tác trên trang bài học NeoEdu.

Sản phẩm dự kiến

HS trả lời đúng các câu hỏi: 2. B; 3. A; 4. C; 5. A, B, D; 6. A; 7. tùng tùng; 8. B; 9. A; 10. A, B, C.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phổ biến luật chơi: “Cô đọc câu hỏi, các em giơ thẻ đáp án. Ai trả lời đúng sẽ được cộng một điểm sao.”

    Học sinh

    HS lắng nghe và chuẩn bị thẻ A, B, C, D.

  2. Giáo viên

    GV đọc lần lượt câu 2 đến câu 10. Với câu 5 và câu 10 có nhiều đáp án, GV yêu cầu HS giơ đồng thời các thẻ đúng. Với câu 7, GV yêu cầu HS viết từ vào bảng con. GV hỏi lại lí do: “Vì sao em chọn đáp án này?”

    Học sinh

    HS giơ thẻ, viết bảng con và giải thích ngắn. Dự kiến: câu 2 chọn B vì Thanh Hào là tác giả bài thơ; câu 8 chọn B vì chữ Đ bằng chữ D cộng nét ngang.

  3. Giáo viên

    GV công bố đáp án và nhắc lại điểm cần nhớ: “Tác giả là Thanh Hào; trống nằm im và buồn khi hè; tiếng trống vui khi khai giảng.”

    Học sinh

    HS đối chiếu đáp án với bài làm của mình và sửa nếu sai.

  4. Giáo viên

    GV khen những nhóm trả lời tốt và nhắc HS ôn lại những ý còn nhầm.

    Học sinh

    HS tự nhận xét mức độ hiểu bài của mình.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 15 phút

Tấm bưu thiếp gửi ngôi trường

Mục tiêu

Vận dụng kiến thức bài học để viết và nói lời yêu thương gửi ngôi trường, gắn với trải nghiệm thực tế của HS.

Nội dung

HS vẽ và viết vài câu lên tấm bưu thiếp gửi ngôi trường hoặc gửi cái trống trường, sau đó chia sẻ với bạn bên cạnh. Có thể giao tiếp tục ở nhà.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi HS có một tấm bưu thiếp gồm hình vẽ và 2–3 câu về ngôi trường, thể hiện tình cảm của em với trường.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 2 (tấm bưu thiếp) và nêu yêu cầu: “Các em vẽ một hình về ngôi trường hoặc cái trống, viết 2–3 câu gửi đến trường của mình.”

    Học sinh

    HS nhận phiếu, suy nghĩ về hình vẽ và lời nhắn.

  2. Giáo viên

    GV đi quanh lớp, gợi ý: “Em muốn gửi lời gì đến cái trống? Em muốn gửi lời gì đến các bạn và thầy cô?”

    Học sinh

    HS vẽ và viết. Dự kiến: “Cái trống ơi, cảm ơn bạn đã gọi chúng tớ đến trường!” “Trường em ơi, em yêu trường em lắm!”

  3. Giáo viên

    GV mời 3–4 HS giới thiệu bưu thiếp của mình trước lớp; các bạn khác nhận xét lời nhắn.

    Học sinh

    HS giới thiệu bưu thiếp, các bạn lắng nghe và nhận xét.

  4. Giáo viên

    GV nhắc: “Về nhà, các em đọc thuộc lòng bài thơ và kể cho người thân nghe về ngôi trường của mình.” GV khen ngợi tình cảm của HS với trường.

    Học sinh

    HS ghi nhận nhiệm vụ về nhà.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Đọc lại bài thơ “Cái trống trường em”, điền vào bảng sau:

  • Thời gian: Mùa hè
    • Trống làm gì? ……………………
    • Trống có tâm trạng gì? ……………………
  • Thời gian: Ngày khai giảng
    • Tiếng trống thế nào? ……………………
    • Trống gọi ai, làm gì? ……………………
      Câu hỏi thảo luận:
  • Vì sao tác giả tả cái trống bằng những từ chỉ người như ngẫm nghĩ, buồn, mừng vui?
  • Qua bài thơ, em thấy các bạn nhỏ yêu quý điều gì?

Phiếu học tập số 2

Tấm bưu thiếp gửi ngôi trường em

  • Hình vẽ: Em vẽ ngôi trường hoặc cái trống trường em.
  • Lời nhắn (2–3 câu): Viết viết hoa chữ cái đầu câu và đặt dấu câu đúng.
  • Tên em: ……………………
  • Ngày gửi: ……………………

Hướng dẫn về nhà

  • Đọc thuộc lòng bài thơ “Cái trống trường em” và đọc diễn cảm cho người thân nghe.
  • Viết vào vở Tập viết chữ hoa Đ và câu ứng dụng “Đi học đều và đúng giờ.” mỗi dòng một lần.
  • Kể cho người thân nghe 3–4 câu về ngôi trường của em theo gợi ý: tên trường, cảnh vật, nơi em thích nhất và tình cảm của em.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.