Giáo án Tiếng Việt 2
Tiếng ViệtLớp 2Chủ điểm 1. Em lớn lên từng ngày

Giáo án Bài 1. Tôi là học sinh lớp 2

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 3 tiết (105 phút)

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Đọc đúng, rõ ràng bài “Tôi là học sinh lớp 2”, ngắt hơi đúng ở chỗ có dấu phẩy và nghỉ hơi ở dấu chấm.
  • Nêu được biểu hiện háo hức của bạn nhỏ trong ngày khai trường và cảm nhận của bạn khi thấy mình đã lớn lên.
  • Giải thích được nghĩa của các từ: loáng (một cái), níu, lớn bổng, rụt rè, háo hức.
  • Nói và đáp được lời chào phù hợp với mẹ, thầy cô và bạn bè, có tiếng “ạ” khi chào người lớn.
  • Viết đúng chữ hoa A cỡ vừa, cỡ nhỏ và câu ứng dụng “Ánh nắng tràn ngập sân trường.”
  • Kể được điều đáng nhớ trong kì nghỉ hè và viết được 2–3 câu về những ngày hè của em.
  • Năng lực ngôn ngữ: đọc đúng và hiểu nội dung bài; nói và đáp lời chào, kể về kì nghỉ hè đủ ý, rõ ràng; viết đúng chữ hoa A và câu ứng dụng; viết 2–3 câu về những ngày hè.
  • Năng lực văn học: cảm nhận tâm trạng háo hức, tự hào của bạn nhỏ trong ngày khai trường và chia sẻ cảm xúc của bản thân về ngày đầu năm học mới.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: tự đọc thầm, tự tra nghĩa từ theo ngữ cảnh và tự kiểm tra bài viết của mình theo mẫu chữ.
  • Giao tiếp và hợp tác: trao đổi, đóng vai và nhận xét lời chào, lời kể của bạn trong nhóm và cặp đôi một cách lễ phép.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: vận dụng ngữ cảnh để đoán nghĩa từ, lựa chọn lời chào phù hợp với từng đối tượng và kể câu chuyện hè của riêng mình.

3. Phẩm chất

  • Nhân ái: biết chào hỏi lễ phép, tôn trọng thầy cô, cha mẹ và quan tâm đến cảm xúc của các bạn nhỏ lớp 1.
  • Chăm chỉ: luyện đọc, luyện viết chữ hoa A đều đặn và hoàn thành đầy đủ bài viết 2–3 câu về kì nghỉ hè.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Tranh minh họa ngày khai trường (bạn nhỏ chạy vào cổng trường, các em lớp 1 níu tay bố mẹ).
  • Bảng phụ ghi bài đọc, các từ ngữ cần hiểu và câu ứng dụng; bảng phụ viết mẫu chữ hoa A cỡ vừa, cỡ nhỏ trên khung đường kẻ 6 li.
  • Phiếu học tập số 1 và Phiếu học tập số 2 (in cho từng nhóm và cá nhân).
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học neoedu.vn/learn/2/vietnamese/bai-1-toi-la-hoc-sinh-lop-2 (trình chiếu bài giảng và bài tập tương tác ở hoạt động luyện tập).

2. Học sinh

  • Sách Tiếng Việt 2, tập một.
  • Vở Tập viết 2, tập một; bút chì, bút mực, tẩy.
  • Bảng con và bút dạ; khăn lau bảng.
  • Thẻ “Đ” và “S” để giơ khi trả lời đúng sai.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Ngày khai trường của em

Mục tiêu

Tạo tâm thế vui tươi cho HS và kích hoạt kinh nghiệm về ngày đầu đi học, từ đó dẫn dắt vào bài đọc.

Nội dung

GV đặt câu hỏi gợi mở về cảm xúc ngày đầu năm học và cho HS quan sát tranh minh họa ngày khai trường.

Sản phẩm dự kiến

HS nói được một hoặc hai cảm xúc của bản thân về ngày khai trường và dự đoán tâm trạng của bạn nhỏ trong tranh.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV hỏi: “Ngày đầu năm học, em cảm thấy thế nào?”. GV gọi 2–3 HS trả lời.

    Học sinh

    HS trả lời tự do. Dự kiến: “Em thấy vui và hồi hộp.”, “Em nôn nao, muốn gặp bạn bè.”

  2. Giáo viên

    GV treo tranh bạn nhỏ chạy vào cổng trường và hỏi: “Bạn nhỏ trong tranh đang cảm thấy thế nào? Vì sao em đoán như vậy?”.

    Học sinh

    HS quan sát tranh và trả lời. Dự kiến: “Bạn ấy rất vui và vội vàng vì muốn đến lớp sớm.”

  3. Giáo viên

    GV khen ngợi những ý kiến hay và dẫn vào bài: “Hôm nay chúng ta cùng đọc bài Tôi là học sinh lớp 2 để biết bạn nhỏ đã cảm thấy thế nào trong ngày khai trường nhé!”.

    Học sinh

    HS lắng nghe và mở sách Tiếng Việt 2 ở trang bài học.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 25 phút

Đọc và tìm hiểu bài Tôi là học sinh lớp 2

Mục tiêu

HS đọc đúng, rõ ràng bài đọc; hiểu tâm trạng háo hức của bạn nhỏ và nghĩa của các từ ngữ trong bài.

Nội dung

GV đọc mẫu, hướng dẫn cách đọc và ngắt hơi; HS luyện đọc nối tiếp và đọc theo cặp. Nhóm 4 HS thực hiện kĩ thuật khăn trải bàn: đoán nghĩa từ theo ngữ cảnh và trả lời ba câu hỏi trong Phiếu học tập số 1.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng bài đọc; nhóm hoàn thành Phiếu học tập số 1 gồm nghĩa của các từ và câu trả lời cho ba câu hỏi về bài đọc.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc mẫu toàn bài. Hướng dẫn: đọc câu “Con muốn đến lớp sớm nhất.” với giọng hào hứng; đọc chậm và tự hào ở câu cuối. GV nêu nhiệm vụ đọc thầm và chuẩn bị đọc nối tiếp.

    Học sinh

    HS lắng nghe, đọc thầm theo sách và nhận biết cách ngắt hơi ở dấu phẩy, nghỉ hơi ở dấu chấm.

  2. Giáo viên

    GV chia bài thành ba đoạn theo nội dung, tổ chức HS đọc nối tiếp. Sau đó tổ chức đọc theo cặp, GV đi quan sát và sửa lỗi phát âm, ngắt nghỉ cho HS.

    Học sinh

    HS đọc nối tiếp theo đoạn, sau đó đọc theo cặp và góp ý cho nhau. Dự kiến: “Mình đọc sai chữ ‘níu’, bạn sửa giúp mình nhé.”

  3. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 1 cho nhóm 4 HS. Mỗi HS nhận một nhiệm vụ: người 1 đoán nghĩa “loáng (một cái)”, người 2 đoán nghĩa “níu”, người 3 đoán nghĩa “lớn bổng”, người 4 đoán nghĩa “rụt rè”. Sau đó nhóm thống nhất và ghi vào phiếu. GV hỏi: “Từ ‘loáng một cái’ trong câu ‘Bạn chuẩn bị xong loáng một cái’ có nghĩa là gì?”.

    Học sinh

    HS đọc lại câu có từ cần tìm nghĩa, đoán nghĩa theo ngữ cảnh rồi thảo luận trong nhóm. Dự kiến: “Loáng một cái nghĩa là rất nhanh, chỉ trong chốc lát.”

  4. Giáo viên

    GV mời đại diện 2 nhóm trình bày ba câu trả lời trong Phiếu học tập số 1: Bạn nhỏ háo hức thế nào? Bạn có đến sớm nhất không? Bạn thấy mình thay đổi ra sao?

    Học sinh

    Đại diện nhóm trình bày. Dự kiến: “Bạn vùng dậy ngay khi mẹ gọi và chuẩn bị loáng một cái.”, “Không, vì các bạn cùng lớp đã có mặt trong sân.”, “Bạn thấy mình lớn bổng lên khi nhìn các em lớp 1 rụt rè.”

  5. Giáo viên

    GV chốt: bạn nhỏ rất háo hức, thấy các bạn cũng mong đến sớm và tự hào vì đã là học sinh lớp 2. GV nhắc HS đọc đúng ngắt nghỉ và giải thích lại nghĩa của các từ đã học.

    Học sinh

    HS nhắc lại nghĩa của các từ ngữ và nêu cảm nhận: “Em thấy bạn nhỏ rất vui và tự hào.”

Hoạt động 2.2: Khám phá · 15 phút

Nói và đáp lời chào

Mục tiêu

HS nói và đáp lời chào phù hợp, lễ phép với mẹ, thầy cô và bạn bè.

Nội dung

GV nêu ba tình huống chào: chào mẹ trước khi vào lớp, chào cô giáo, chào bạn. HS làm việc theo cặp đôi, đóng vai chào và đáp lời chào.

Sản phẩm dự kiến

HS nói được ít nhất ba lời chào phù hợp với ba đối tượng (mẹ, thầy cô, bạn bè), có từ xưng hô và tiếng “ạ” khi chào người lớn.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu tình huống: “Sáng nay, em chuẩn bị vào lớp, em sẽ chào mẹ, chào cô giáo và chào bạn như thế nào?”. GV đưa mẫu: “Con chào mẹ, con vào lớp ạ!”, “Em chào cô ạ!”, “Chào Minh! Hè này cậu đi đâu chơi thế?”.

    Học sinh

    HS lắng nghe, nhắc lại mẫu câu và nhận ra từ “ạ” dùng khi chào người lớn.

  2. Giáo viên

    GV yêu cầu HS làm việc theo cặp đôi: một bạn đóng vai người chào, một bạn đáp lời. Sau đó đổi vai. GV quan sát, gợi ý những HS còn lúng túng.

    Học sinh

    HS đóng vai chào và đáp lời. Dự kiến: “Chào cô ạ!” – “Cô chào em, em vào lớp nhé.”; “Chào cậu! Tớ về quê nội đấy.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2–3 cặp đóng vai trước lớp và hỏi cả lớp: “Lời chào này đã lễ phép chưa? Bạn cần nói thêm gì?”.

    Học sinh

    HS trình bày trước lớp và nhận xét. Dự kiến: “Bạn đã có ạ, nói rõ ràng, nhìn vào cô.”

  4. Giáo viên

    GV chốt: khi chào cần nói đủ ý, lễ phép, phù hợp với người nghe; với người lớn thêm tiếng “ạ”, nói nhẹ nhàng và nhìn vào người nghe.

    Học sinh

    HS nhắc lại cách chào lễ phép với mẹ và thầy cô.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 15 phút

Viết chữ hoa A và câu ứng dụng

Mục tiêu

HS nắm được cấu tạo, cách viết chữ hoa A và viết đúng câu ứng dụng “Ánh nắng tràn ngập sân trường.”

Nội dung

GV hướng dẫn quan sát mẫu chữ, nêu số li và số nét; viết mẫu trên bảng; HS viết bảng con rồi viết vào Vở Tập viết. Lưu ý nét nối từ chữ hoa sang chữ n.

Sản phẩm dự kiến

HS viết đúng chữ hoa A cỡ vừa, cỡ nhỏ và câu ứng dụng; trình bày sạch, đúng độ cao các con chữ.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo mẫu chữ hoa A trên bảng phụ, hỏi: “Chữ A cỡ vừa cao mấy li? Chữ A có mấy nét?”. GV chỉ từng nét: móc ngược trái, móc ngược phải, lượn ngang.

    Học sinh

    HS quan sát và trả lời. Dự kiến: “Chữ A cỡ vừa cao 5 li, có 3 nét.”

  2. Giáo viên

    GV viết mẫu chậm trên khung đường kẻ 6 li, vừa viết vừa nêu điểm đặt bút và điểm dừng bút ở đường kẻ ngang 3, 6, 2. Yêu cầu HS viết chữ A vào bảng con, sau đó viết câu ứng dụng.

    Học sinh

    HS viết chữ A vào bảng con, viết câu ứng dụng “Ánh nắng tràn ngập sân trường.” và đọc thầm nhắc các nét khi viết.

  3. Giáo viên

    GV hướng dẫn HS viết vở: chữ A cỡ vừa, chữ A cỡ nhỏ và câu ứng dụng. Nhắc nét 1 của chữ n nối liền với điểm cuối của chữ hoa, khoảng cách giữa các tiếng bằng một con chữ o, cuối câu có dấu chấm. GV đi quan sát, sửa tư thế ngồi và cách cầm bút.

    Học sinh

    HS viết vào vở Tập viết, chú ý độ cao: h, g cao 2,5 li; p cao 2 li; t cao 1,5 li; các chữ còn lại cao 1 li.

  4. Giáo viên

    GV mời 3 HS giơ bảng con và cho cả lớp so sánh với mẫu. GV hỏi: “Bạn nào viết chữ A có đủ 3 nét và nét lượn ngang nằm ở giữa thân chữ?”.

    Học sinh

    HS giơ bảng con, nhận xét bài của bạn và tự sửa bài của mình.

  5. Giáo viên

    GV nhận xét chung, khen những bài viết đẹp và nhắc những lỗi thường gặp: thiếu nét lượn ngang, đặt nét lượn quá thấp.

    Học sinh

    HS ghi nhớ lỗi cần tránh và hoàn thiện bài viết trong vở.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 15 phút

Củng cố đọc hiểu và từ ngữ

Mục tiêu

HS vận dụng nội dung bài đọc để trả lời câu hỏi, sắp xếp sự việc và củng cố nghĩa của từ ngữ, cách chào lễ phép.

Nội dung

HS làm Phiếu học tập số 2 gồm các bài tập trắc nghiệm, nối và sắp xếp dựa trên bài đọc. Sau đó đối chiếu đáp án với bạn cùng bàn. GV có thể trình chiếu bài tập tương tác trên trang bài học NeoEdu để HS kiểm tra nhanh.

Sản phẩm dự kiến

HS hoàn thành Phiếu học tập số 2. Đáp án: Câu 2: A, B, C. Câu 3: A. Câu 4: B. Câu 5: loáng một cái – rất nhanh, trong chốc lát; níu – nắm lấy và kéo lại; lớn bổng – lớn nhanh, vượt hẳn lên; rụt rè – e dè, chưa mạnh dạn. Câu 6: (1) Mẹ mới gọi, bạn nhỏ đã vùng dậy; (2) Bạn chuẩn bị xong mọi thứ rất nhanh; (3) Đến cổng trường, bạn thấy các bạn cùng lớp đã ở trong sân; (4) Bạn chạy vào kể chuyện ngày hè với các bạn; (5) Nhìn các em lớp 1, bạn thấy mình lớn bổng lên. Câu 7: C. Câu 8: A.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 2 và đọc yêu cầu từng câu. Nhắc HS đọc kĩ bài đọc trước khi chọn đáp án.

    Học sinh

    HS nhận phiếu, đọc yêu cầu và làm bài cá nhân trong thời gian quy định.

  2. Giáo viên

    GV đi quan sát, hỗ trợ HS yếu. Có thể trình chiếu bài tập tương tác trên trang bài học NeoEdu để HS kiểm tra kết quả sau khi làm xong.

    Học sinh

    HS làm bài, đối chiếu với bạn cùng bàn và chỉnh sửa khi cần.

  3. Giáo viên

    GV mời 2–3 HS nêu đáp án câu 2, 3, 6 và yêu cầu cả lớp nhận xét. GV hỏi: “Vì sao em chọn đáp án B ở câu 8?”.

    Học sinh

    HS nêu đáp án và lí do. Dự kiến: “Em chọn A vì có từ xưng hô con – mẹ và tiếng ạ.”

  4. Giáo viên

    GV chốt đáp án đúng và nhấn mạnh: bạn nhỏ háo hức, các bạn cũng đến sớm; các em lớp 1 còn rụt rè nên níu tay bố mẹ.

    Học sinh

    HS sửa lỗi sai (nếu có) và ghi đáp án đúng vào phiếu.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Đúng hay sai về chữ hoa A

Mục tiêu

HS nhận biết đúng, sai về cấu tạo chữ hoa A và quy tắc viết hoa chữ đầu câu.

Nội dung

GV đọc lần lượt các nhận định về chữ hoa A và câu ứng dụng. HS giơ thẻ Đ hoặc S, sau đó giải thích ngắn gọn lí do.

Sản phẩm dự kiến

HS trả lời đúng bốn nhận định. Đáp án: câu 9: B (chữ hoa A cỡ vừa cao 5 li). Câu 10: a) Đ; b) Đ; c) Đ; d) S (chữ hoa A có 3 nét, không phải một nét viết liền; chữ đầu câu “Ánh” phải viết hoa).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc câu hỏi 9: “Chữ hoa A cỡ vừa cao mấy li? A. 4 li; B. 5 li; C. 2,5 li.” Sau đó đọc lần lượt các nhận định a), b), c), d) của câu 10.

    Học sinh

    HS lắng nghe, suy nghĩ và chuẩn bị thẻ Đ/S.

  2. Giáo viên

    GV yêu cầu HS giơ thẻ Đ/S và đặt câu hỏi phụ: “Vì sao em chọn S ở ý d?”.

    Học sinh

    HS giơ thẻ và trả lời. Dự kiến: “Em chọn S vì chữ A có 3 nét, không phải một nét viết liền.”

  3. Giáo viên

    GV chốt: chữ hoa A cao 5 li, gồm 3 nét; chữ đầu câu luôn viết hoa.

    Học sinh

    HS nhắc lại đặc điểm của chữ hoa A và quy tắc viết hoa chữ đầu câu.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 20 phút

Kể về kì nghỉ hè của em

Mục tiêu

HS kể được điều đáng nhớ trong kì nghỉ hè và viết được 2–3 câu về những ngày hè của mình.

Nội dung

HS kể theo ba gợi ý: hè này em đi đâu, làm gì; em đi cùng ai và có gì thú vị; em cảm thấy thế nào khi trở lại trường. Sau đó HS viết 2–3 câu vào vở. Đây cũng là nội dung bài tập về nhà.

Sản phẩm dự kiến

HS kể được ít nhất 3 câu về kì nghỉ hè, nêu được cảm xúc khi trở lại trường; viết được 2–3 câu về những ngày hè vào vở.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu ba gợi ý và đưa ví dụ mẫu: “Hè vừa rồi, em được về quê ngoại ở Nam Định. Chiều nào em cũng cùng anh họ ra đê thả diều. Bây giờ được gặp lại thầy cô và các bạn, em thấy rất háo hức.”

    Học sinh

    HS lắng nghe, nhớ lại kì nghỉ hè của mình và chọn một điều đáng nhớ nhất.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức HS kể theo cặp đôi, khuyến khích HS dùng câu đầy đủ, nói rõ ràng. GV đi quan sát và gợi ý thêm chi tiết.

    Học sinh

    HS kể cho bạn nghe. Dự kiến: “Hè này mình học bơi ở bể bơi gần nhà. Mình đi cùng bố. Mình rất vui khi bơi được một vòng bể.”

  3. Giáo viên

    GV mời 3 HS kể trước lớp và hướng dẫn cả lớp nhận xét về nội dung và cách nói.

    Học sinh

    HS kể trước lớp và các bạn nhận xét, khen bạn có câu kể hay.

  4. Giáo viên

    GV giao nhiệm vụ viết 2–3 câu về những ngày hè của em vào vở. GV nhắc HS viết hoa chữ đầu câu và dùng dấu chấm cuối câu.

    Học sinh

    HS viết 2–3 câu vào vở ngay trên lớp hoặc hoàn thành ở nhà.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Phần A. Tìm nghĩa của từ ngữ (đoán theo ngữ cảnh rồi ghi nghĩa):

  • loáng (một cái): ........................................
  • níu: ........................................
  • lớn bổng: ........................................
  • rụt rè: ........................................

Phần B. Trả lời câu hỏi:

  1. Bạn nhỏ háo hức thế nào?
  2. Bạn có đến sớm nhất không? Vì sao?
  3. Bạn thấy mình thay đổi ra sao?

Phiếu học tập số 2

Câu 2. Những chi tiết nào cho thấy bạn nhỏ rất háo hức đến trường? (Chọn tất cả ý đúng)
A. Mẹ mới gọi đã vùng dậy.
B. Chuẩn bị xong mọi thứ rất nhanh.
C. Muốn đến lớp sớm nhất.
D. Níu chặt tay bố mẹ ở cổng trường.

Câu 3. Bạn nhỏ có đến lớp sớm nhất như mong muốn không?
A. Không, vì nhiều bạn cùng lớp đã đến trước.
B. Không, vì bạn dậy muộn.
C. Có, bạn đến trường đầu tiên.

Câu 4. Nhìn các em lớp 1, bạn nhỏ cảm thấy mình thế nào?
A. Thấy buồn vì nhớ năm lớp 1.
B. Thấy mình lớn bổng lên.
C. Thấy mình còn nhỏ bé.

Câu 5. Nối từ ngữ với nghĩa phù hợp.

  • loáng một cái / níu / lớn bổng / rụt rè
  • rất nhanh, trong chốc lát / nắm lấy và kéo lại / lớn nhanh, vượt hẳn lên / e dè, chưa mạnh dạn

Câu 6. Sắp xếp các sự việc theo đúng thứ tự trong bài đọc.

  • Bạn chạy vào kể chuyện ngày hè với các bạn.
  • Mẹ mới gọi, bạn nhỏ đã vùng dậy.
  • Nhìn các em lớp 1, bạn thấy mình lớn bổng lên.
  • Bạn chuẩn bị xong mọi thứ rất nhanh.
  • Đến cổng trường, bạn thấy các bạn cùng lớp đã ở trong sân.

Câu 7. Các em lớp 1 níu chặt tay bố mẹ vì các em còn thế nào?
A. Vui vẻ, mạnh dạn.
B. Háo hức.
C. Rụt rè, bỡ ngỡ.

Câu 8. Trước khi vào lớp, em nói lời chào mẹ thế nào cho lễ phép?
A. Con chào mẹ, con vào lớp ạ!
B. Đi đây!
C. Chào nhé!

Hướng dẫn về nhà

  • Viết 2–3 câu về những ngày hè của em vào vở. Nhắc lại cách viết hoa chữ đầu câu và dùng dấu chấm cuối câu.
  • Luyện viết chữ hoa A cỡ vừa, cỡ nhỏ và câu ứng dụng “Ánh nắng tràn ngập sân trường.” trong Vở Tập viết 2, tập một.
  • Đọc lại bài Tôi là học sinh lớp 2 cho người thân nghe, đọc đúng ngắt nghỉ và đọc câu cuối với giọng tự hào.
  • Nói lời chào lễ phép với bố mẹ, ông bà khi đi học về và kể cho người thân nghe một điều em thích ở trường.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.