Giáo án Toán 2
ToánLớp 2Chủ đề 9. Làm quen với hình khối

Giáo án Bài 47. Luyện tập chung

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 1 tiết (35 phút)

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nhận biết được khối cầu, khối trụ, khối lập phương, khối hộp chữ nhật qua đặc điểm của chúng.
  • Nêu được đặc điểm nhận biết từng loại khối: khối cầu lăn được về mọi phía; khối trụ có hai mặt đáy hình tròn; khối lập phương có 6 mặt đều là hình vuông; khối hộp chữ nhật có các mặt là hình chữ nhật.
  • Đếm đúng số lượng từng loại khối trong hình vẽ hoặc trong tháp, nhóm đồ vật.
  • Vận dụng được phép nhân (lập tức lấy số nhóm nhân số phần tử mỗi nhóm) để giải bài toán có hình khối.
  • Tư duy và lập luận toán học: HS giải thích được vì sao khối cầu và khối trụ (đặt nằm) lăn được, còn khối lập phương và khối hộp chữ nhật không lăn được như vậy.
  • Mô hình hoá toán học: HS chuyển tình huống xếp lon sữa thành 3 hàng, mỗi hàng 5 lon, và tình huống làm xe đạp đồ chơi thành phép nhân.
  • Giải quyết vấn đề toán học: HS lựa chọn phép tính phù hợp để tìm số lon sữa và số bánh xe.
  • Giao tiếp toán học: HS dùng đúng tên gọi các khối (khối cầu, khối trụ, khối lập phương, khối hộp chữ nhật) khi mô tả và nhận xét.
  • Sử dụng công cụ, phương tiện học toán: HS sử dụng bộ khối hình và học liệu số NeoEdu để quan sát, đếm và kiểm tra kết quả.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: HS tự quan sát, sờ, đếm các khối và tự kiểm tra đáp án của mình theo đặc điểm đã học.
  • Giao tiếp và hợp tác: HS trao đổi trong nhóm, cặp đôi để thống nhất đáp án và trình bày lí do lựa chọn bằng câu đầy đủ.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: HS vận dụng đặc điểm các khối để giải các bài đếm, bài tính và sáng tạo mô tả đồ chơi ghép từ khối hình.

3. Phẩm chất

  • Chăm chỉ: HS tích cực quan sát, đếm kĩ từng khối trong hình, không bỏ sót khối nào khi làm bài.
  • Trách nhiệm: HS hoàn thành đúng phần việc được nhóm giao và kiểm tra lại bài làm của mình.
  • Trung thực: HS nói đúng điều quan sát được khi sờ khối trong túi, không đoán mò rồi nhận là chắc chắn.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Túi vải đựng 4 khối (khối cầu, khối trụ, khối lập phương, khối hộp chữ nhật) để chơi trò chơi khởi động.
  • Tranh hoặc hình vẽ minh họa các bài tập 1 đến 10 (quả địa cầu, lon sữa, tháp khối, xe đạp đồ chơi).
  • Máy chiếu hoặc bảng phụ, thẻ đáp án A, B, C.
  • Phiếu học tập số 1 (in cho mỗi nhóm).
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác, địa chỉ neoedu.vn/learn/2/math/bai-47-luyen-tap-chung.

2. Học sinh

  • Bộ khối hình (nếu có) hoặc các đồ vật có dạng khối cầu, khối trụ, khối lập phương, khối hộp chữ nhật.
  • Bảng con, bút viết bảng, bút chì, vở bài tập Toán 2.
  • Thẻ đáp án A, B, C (nếu có).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 4 phút

Đoán khối trong túi bí mật

Mục tiêu

Huy động kiến thức đã học về đặc điểm các khối và tạo hứng thú học tập cho HS.

Nội dung

GV đặt 4 khối trong túi vải. Lần lượt từng HS thò tay sờ một khối, không nhìn, mô tả đặc điểm đã sờ thấy và gọi tên khối.

Sản phẩm dự kiến

HS gọi đúng tên khối và nêu được ít nhất một đặc điểm nhận biết của khối đó.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV giới thiệu túi bí mật, nêu luật chơi: không nhìn, chỉ sờ, mô tả rồi đoán tên khối. GV yêu cầu HS dùng câu đầy đủ, ví dụ: “Khối này có mặt cong nên lăn được.”

    Học sinh

    HS lắng nghe luật chơi và nhắc lại luật chơi bằng lời của mình.

  2. Giáo viên

    GV mời lần lượt 4 HS lên sờ khối và mô tả. GV gợi ý nếu HS còn lúng túng bằng câu hỏi: “Khối này có mặt phẳng không? Có lăn được không?”

    Học sinh

    HS thò tay vào túi, sờ và mô tả. Dự kiến: “Em sờ thấy mặt tròn, lăn được, đó là khối cầu.” / “Em thấy hai đầu tròn và phẳng, đó là khối trụ.”

  3. Giáo viên

    GV xác nhận đáp án đúng và hỏi: “Vì sao khối lập phương không lăn được như quả bóng?”

    Học sinh

    HS trả lời: “Vì khối lập phương có 6 mặt phẳng, đều là hình vuông nên không lăn được như khối cầu.”

Hoạt động 2: Khám phá · 8 phút

Hệ thống hoá đặc điểm các khối

Mục tiêu

Hệ thống hoá kiến thức về bốn loại khối và đặc điểm nhận biết từng loại qua hoạt động nhóm.

Nội dung

HS làm việc nhóm 4 hoàn thành Phiếu học tập số 1. Trước khi làm, GV chiếu nhanh phần Nhắc lại trên trang bài giảng NeoEdu để HS đối chiếu.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi nhóm hoàn thành Phiếu học tập số 1 đúng, có sơ đồ tư duy ngắn về bốn loại khối và đặc điểm của chúng.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 1, chiếu trang bài giảng NeoEdu phần nhắc lại và nêu nhiệm vụ: đọc, thảo luận, điền phiếu trong 4 phút.

    Học sinh

    HS nhận phiếu, đọc yêu cầu và phân công người ghi, người trình bày trong nhóm.

  2. Giáo viên

    GV đi quanh lớp, quan sát các nhóm, gợi ý nhóm còn lúng túng bằng câu hỏi: “Khối nào có mặt cong? Khối nào có mặt phẳng?”

    Học sinh

    HS thảo luận và điền phiếu. Dự kiến: khối cầu lăn được mọi phía; khối trụ có hai đáy tròn; khối lập phương có 6 mặt vuông; khối hộp chữ nhật có các mặt là hình chữ nhật.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét và bổ sung.

    Học sinh

    Đại diện nhóm trình bày kết quả, các nhóm khác góp ý. Dự kiến: “Khối trụ không có mặt phẳng nào là hình vuông, nó có hai đáy tròn.”

  4. Giáo viên

    GV chốt đặc điểm từng khối trên bảng và vẽ nhanh sơ đồ tư duy với 4 nhánh: khối cầu, khối trụ, khối lập phương, khối hộp chữ nhật.

    Học sinh

    HS ghi sơ đồ tư duy vào vở, đối chiếu với phiếu của nhóm mình và sửa lại nếu cần.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 8 phút

Nhận biết hình khối và đặc điểm

Mục tiêu

Củng cố khả năng nhận biết khối và đặc điểm của khối qua các bài tập trắc nghiệm, nối và chọn đáp án.

Nội dung

HS làm các bài tập sau:

  • Bài 1: Quả địa cầu có dạng khối gì? A. khối cầu; B. khối trụ; C. khối lập phương.
  • Bài 2: Cái lon (ống bơ) có dạng khối gì? A. khối trụ; B. khối cầu; C. khối hộp chữ nhật.
  • Bài 4: Nối mỗi khối với đặc điểm của nó.
  • Bài 6: Chọn các khối có thể lăn được. A. khối cầu; B. khối trụ đặt nằm; C. khối lập phương; D. khối hộp chữ nhật.
  • Bài 8: Quan sát hình. Tháp nào có đúng 2 khối trụ? A. Tháp A; B. Tháp B; C. Tháp C.

Sản phẩm dự kiến

HS làm đúng các bài 1, 2, 4, 6, 8 với đáp án:

  • Bài 1: A (khối cầu).
  • Bài 2: A (khối trụ).
  • Bài 4: Khối cầu – lăn được về mọi phía; khối trụ – có hai mặt đáy hình tròn; khối lập phương – có 6 mặt đều là hình vuông; khối hộp chữ nhật – có các mặt là hình chữ nhật.
  • Bài 6: A và B.
  • Bài 8: B (tháp B có 2 khối trụ và 1 khối hộp chữ nhật).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chiếu hình và đề bài 1, 2, 4, 6, 8. Có thể dùng các bài tập tương tác trên NeoEdu để HS kiểm tra nhanh.

    Học sinh

    HS đọc đề, quan sát hình và suy nghĩ cá nhân trong 1 phút.

  2. Giáo viên

    GV yêu cầu HS giơ thẻ A, B, C khi trả lời bài 1, 2, 6, 8 và đặt câu hỏi: “Vì sao em chọn đáp án đó?”

    Học sinh

    HS giơ thẻ và giải thích. Dự kiến: “Em chọn A vì quả địa cầu tròn đều, đó là khối cầu.” / “Em chọn B vì tháp B có hai khối tròn đứng.”

  3. Giáo viên

    GV mời 1 HS lên nối bài 4 trên bảng, các HS khác kiểm tra.

    Học sinh

    HS lên bảng nối và nhận xét. Dự kiến: khối cầu nối với lăn được về mọi phía; khối trụ nối với hai mặt đáy hình tròn.

  4. Giáo viên

    GV xác nhận đáp án, nhấn mạnh: khối cầu và khối trụ đặt nằm lăn được vì có mặt cong.

    Học sinh

    HS sửa lỗi sai (nếu có) và ghi đáp án đúng vào vở.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 6 phút

Đếm khối và giải bài toán có hình khối

Mục tiêu

Đếm đúng số khối trong hình và vận dụng phép nhân để giải bài toán có hình khối.

Nội dung

HS làm các bài tập sau:

  • Bài 3: Quan sát hình. Có bao nhiêu khối hộp chữ nhật (không tính khối lập phương)?
  • Bài 5: Quan sát hình. Đúng hay sai? a) Có 1 khối cầu. b) Có 2 khối trụ. c) Có 1 khối lập phương.
  • Bài 7: Cửa hàng xếp các lon sữa thành 3 hàng, mỗi hàng 5 lon. Có tất cả bao nhiêu lon sữa?
  • Bài 9: Mỗi xe đạp đồ chơi cần 2 bánh xe có dạng khối trụ. Làm 6 chiếc xe đạp đồ chơi cần bao nhiêu bánh xe?

Sản phẩm dự kiến

HS làm đúng các bài 3, 5, 7, 9 với đáp án:

  • Bài 3: 3 khối hộp chữ nhật.
  • Bài 5: a) Đ; b) S (hình có 1 khối trụ); c) Đ.
  • Bài 7: 5×3=155 \times 3 = 15 (lon).
  • Bài 9: 2×6=122 \times 6 = 12 (bánh xe).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chiếu hình bài 3 và bài 5, nêu yêu cầu đếm kĩ từng khối trước khi trả lời. GV đọc đề bài 7 và 9, hướng dẫn HS tìm phép tính.

    Học sinh

    HS quan sát hình, đếm thầm và nêu phép tính dự kiến cho bài 7 và 9.

  2. Giáo viên

    GV yêu cầu cặp đôi cùng kiểm tra đáp án, một bạn đếm và một bạn kiểm tra lại.

    Học sinh

    HS làm việc theo cặp và viết kết quả vào vở. Dự kiến: bài 7 “5 lon, 3 hàng nên lấy 5×3=155 \times 3 = 15 (lon)”; bài 9 “mỗi xe 2 bánh, 6 xe nên lấy 2×6=122 \times 6 = 12 (bánh xe)”.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 cặp trình bày kết quả bài 5 và bài 7, 9.

    Học sinh

    Đại diện các cặp trình bày, giải thích cách đếm và cách chọn phép nhân.

  4. Giáo viên

    GV chốt: khi các nhóm có số lượng bằng nhau thì dùng phép nhân; đếm khối cần đếm theo từng loại để không bỏ sót.

    Học sinh

    HS ghi nhớ cách chọn phép nhân và cách đếm khối theo loại.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 9 phút

Thiết kế đồ chơi từ các khối hình

Mục tiêu

Vận dụng kiến thức về các khối để mô tả đồ chơi có thật hoặc tưởng tượng được ghép từ khối trụ, khối cầu, khối lập phương.

Nội dung

Bài 10: Em hãy mô tả (hoặc vẽ) một đồ chơi em ghép từ các khối trụ, khối cầu, khối lập phương. Kể rõ mỗi loại khối dùng mấy khối.
Gợi ý tiêu chí: mô tả đủ ba loại khối (1 điểm); nêu đúng số lượng từng loại khối (1 điểm).
Ví dụ: người tuyết gồm 2 khối cầu (thân, đầu), 1 khối trụ làm mũ, đứng trên 1 khối lập phương làm bệ.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi HS có một bài mô tả hoặc hình vẽ đồ chơi, có đủ ba loại khối và số lượng từng loại. Ví dụ đáp án: “Người tuyết: 2 khối cầu, 1 khối trụ, 1 khối lập phương.”

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu nhiệm vụ bài 10 và tiêu chí chấm. GV đưa ví dụ người tuyết lên bảng.

    Học sinh

    HS lắng nghe, đọc tiêu chí và chọn một đồ chơi để mô tả hoặc vẽ.

  2. Giáo viên

    GV cho HS làm cá nhân 4 phút, sau đó chia nhóm 2 người để trao đổi bài.

    Học sinh

    HS vẽ hoặc viết mô tả. Dự kiến: “Em ghép một chiếc ô tô: 2 khối trụ làm bánh xe, 1 khối hộp chữ nhật làm thân (không có khối cầu).”

  3. Giáo viên

    GV mời 3 HS giới thiệu đồ chơi trước lớp, các bạn khác đối chiếu với tiêu chí.

    Học sinh

    HS giới thiệu và nhận xét dựa trên tiêu chí: đủ ba loại khối, đúng số lượng từng loại.

  4. Giáo viên

    GV nhận xét, khen ngợi sự sáng tạo và chốt: mỗi đồ chơi cần nêu rõ loại khối và số lượng khối của từng loại.

    Học sinh

    HS hoàn thiện bài làm theo góp ý và ghi nhớ cách mô tả.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Nhóm: …… Thành viên: ……
Nhiệm vụ: Đọc phần nhắc lại, thảo luận và điền vào chỗ trống.

  • Khối cầu: lăn được về ……………… .
  • Khối trụ: có ……………… mặt đáy hình tròn.
  • Khối lập phương: có ……………… mặt, các mặt đều là hình ……………… .
  • Khối hộp chữ nhật: các mặt là hình ……………… .
    Câu hỏi thảo luận:
  • Vì sao khối cầu lăn được còn khối hộp chữ nhật thì không lăn được như vậy?
  • Em hãy kể tên một đồ vật trong lớp có dạng khối trụ và một đồ vật có dạng khối lập phương.

Hướng dẫn về nhà

  • Em hãy vẽ hoặc mô tả một đồ chơi em ghép từ các khối trụ, khối cầu, khối lập phương (bài 10) và ghi rõ số lượng từng loại khối.
  • Em hãy tìm trong nhà 4 đồ vật có dạng khối cầu, khối trụ, khối lập phương, khối hộp chữ nhật, mỗi loại một đồ vật, rồi viết tên đồ vật vào vở.
  • Em hãy làm thêm bài tập tương tác trên trang bài học NeoEdu: neoedu.vn/learn/2/math/bai-47-luyen-tap-chung (phần bài tập tương tác) và ghi lại số câu em làm đúng.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.