Giáo án Tiếng Việt 1
Tiếng ViệtLớp 1Chủ đề 22. Bài học từ cuộc sống

Giáo án Bài 6. Ôn tập

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nhớ lại được bài học rút ra từ 5 câu chuyện trong chủ đề “Bài học từ cuộc sống”.
  • Đọc đúng, đọc hiểu truyện ngụ ngôn “Con cáo và chùm nho” và nêu được điều truyện muốn khuyên.
  • Nhận biết được dấu chấm, dấu hỏi và viết đúng các vần ăn, ăng trong câu.
  • Nói và viết được một câu về bài học em thích nhất.
  • Năng lực ngôn ngữ: Đọc đúng, đọc hiểu một đoạn truyện ngắn; nhận biết dấu câu; viết đúng chính tả vần ăn, ăng; nói và viết câu về bài học em thích.
  • Năng lực văn học: Nhận ra nhân vật, sự việc chính và bài học ẩn trong truyện ngụ ngôn; liên hệ bài học với hành vi của bản thân.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: Tự đọc thầm truyện, tự chọn và tự kiểm tra đáp án phần việc của mình.
  • Giao tiếp và hợp tác: Làm việc nhóm, lắng nghe và trao đổi ý kiến với bạn khi tìm bài học của từng câu chuyện.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Giải thích vì sao cáo không ăn được nho và rút ra bài học bằng cách nói của riêng mình.

3. Phẩm chất

  • Trung thực: Nhận biết hành động nói dối của cáo để tự nhắc mình không nói dối và dám nhận lỗi.
  • Nhân ái: Biết giúp đỡ bạn bè, nói lời hay và cư xử tử tế với mọi người.
  • Chăm chỉ: Tích cực tham gia đọc, luyện viết và hoàn thành đầy đủ các bài tập trong giờ.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Thẻ chữ hoặc tranh minh hoạ tên 5 câu chuyện: Kiến và chim bồ câu, Câu chuyện của rễ, Câu hỏi của sói, Chú bé chăn cừu, Tiếng vọng của núi.
  • Bảng phụ viết sẵn đoạn truyện “Con cáo và chùm nho”, phiếu học tập và bảng nối.
  • Bút dạ, bảng phụ, thẻ dấu chấm “.” và dấu hỏi “?” để tổ chức trò chơi.
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác (neoedu.vn/learn/1/vietnamese/on-tap-chu-de-bai-hoc-tu-cuoc-song), dùng ở hoạt động luyện tập để HS kiểm tra đáp án.

2. Học sinh

  • Sách Tiếng Việt 1, vở ô li, bút chì, bảng con và phấn/bút dạ.
  • Bộ thẻ chữ hoặc thẻ dấu câu (nếu có) để sắp xếp câu.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Trò chơi “Ai nhớ chuyện nào?”

Mục tiêu

Gợi nhớ tên và nội dung các câu chuyện đã học trong chủ đề để HS vào bài.

Nội dung

GV đưa lần lượt từng thẻ tranh, HS quan sát và nêu tên câu chuyện, sau đó nói một hành động của nhân vật trong câu chuyện đó.

Sản phẩm dự kiến

HS gọi đúng tên và nêu được ít nhất 3 câu chuyện trong chủ đề.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV giới thiệu trò chơi: “Cô (thầy) giơ tranh, các con nhớ tên câu chuyện và kể một việc nhân vật đã làm.”

    Học sinh

    HS lắng nghe luật chơi, ngồi ngay ngắn và sẵn sàng giơ tay.

  2. Giáo viên

    GV giơ lần lượt thẻ tranh và hỏi: “Đây là câu chuyện nào? Nhân vật đã làm gì?”

    Học sinh

    HS giơ tay trả lời. Dự kiến: “Đây là Kiến và chim bồ câu. Kiến đã cứu bồ câu khi bồ câu bị rơi xuống nước.”

  3. Giáo viên

    GV khen ngợi và dẫn vào bài: “Hôm nay chúng ta cùng ôn lại bài học từ các câu chuyện và đọc một truyện mới.”

    Học sinh

    HS lắng nghe và nhắc lại tên bài học: Ôn tập.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 15 phút

Nhìn lại chủ đề: Ghép câu chuyện với bài học

Mục tiêu

Hệ thống hoá bài học rút ra từ 5 câu chuyện đã học trong chủ đề.

Nội dung

HS làm việc theo nhóm 4 theo kĩ thuật khăn trải bàn: mỗi nhóm nhận một tờ giấy vẽ 5 ô câu chuyện và 5 ô bài học, thảo luận để ghép đúng. Nhóm dán thẻ lên khăn trải bàn và trình bày trước lớp. Thực hiện theo Phiếu học tập số 1.

Sản phẩm dự kiến

Khăn trải bàn ghép đúng 5 câu chuyện với 5 bài học: Kiến và chim bồ câu – giúp đỡ nhau lúc khó khăn; Câu chuyện của rễ – âm thầm làm việc có ích, khiêm nhường; Câu hỏi của sói – sống tốt bụng thì vui, có bạn; Chú bé chăn cừu – không được nói dối; Tiếng vọng của núi – nói lời hay, cư xử tử tế.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chia 5 nhóm (mỗi nhóm 4–5 HS), phát khăn trải bàn và Phiếu học tập số 1, nêu nhiệm vụ: “Mỗi nhóm đọc thẻ câu chuyện và thẻ bài học, thảo luận để ghép đúng.”

    Học sinh

    HS nhận nhiệm vụ, phân công người đọc, người ghép, người trình bày.

  2. Giáo viên

    GV đi quan sát, gợi ý khi nhóm lúng túng: “Các con nhớ lại nhân vật đã làm gì trong câu chuyện, việc đó nói lên điều gì?”

    Học sinh

    HS thảo luận và ghép thẻ. Dự kiến: “Chú bé chăn cừu nói dối nên không ai tin khi sói đến thật, vậy bài học là không được nói dối.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2 nhóm trình bày; yêu cầu nhóm khác nhận xét: “Nhóm bạn ghép đúng chưa? Vì sao?”

    Học sinh

    Đại diện nhóm đọc: “Kiến và chim bồ câu: giúp đỡ nhau lúc khó khăn.” Nhóm khác nhận xét, bổ sung.

  4. Giáo viên

    GV chốt đáp án và hỏi: “Trong 5 bài học, con thích bài học nào nhất?” GV ghi các bài học lên bảng.

    Học sinh

    HS nhắc lại bài học vừa ghép. Dự kiến: “Con thích bài học giúp đỡ nhau vì bạn con đã giúp con làm bài.”

Hoạt động 2.2: Khám phá · 20 phút

Đọc hiểu truyện “Con cáo và chùm nho”

Mục tiêu

Đọc đúng, đọc hiểu truyện ngụ ngôn mới và nhận ra bài học của truyện.

Nội dung

GV đọc mẫu, HS đọc thầm, đọc nối tiếp câu, đọc theo nhóm. Sau đó HS trả lời các câu hỏi đọc hiểu trong Phiếu học tập số 2. Trọng tâm: vì sao cáo không ăn được nho, vì sao cáo nói nho chua và bài học của truyện.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng, trả lời được các câu hỏi đọc hiểu và nêu được bài học: không làm được thì nhận là mình chưa làm được, không chê bai để chữa ngượng.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV viết tên truyện lên bảng và hỏi: “Con cáo gặp chuyện gì khi đi qua giàn nho? Các con đoán xem chuyện gì xảy ra nhé.”

    Học sinh

    HS quan sát tên truyện, dự đoán. Dự kiến: “Cáo muốn ăn nho nhưng không lấy được.”

  2. Giáo viên

    GV đọc mẫu toàn bài, hướng dẫn ngắt nghỉ đúng ở dấu chấm và dấu phẩy; sau đó hỏi: “Cáo đi qua giàn nho vì sao? Nho được treo ở đâu? Vì sao cáo không với tới?”

    Học sinh

    HS đọc thầm, đọc nối tiếp câu, trả lời. Dự kiến: “Cáo đói bụng. Nho treo cao trên giàn. Cáo nhảy mãi mà không với tới.” Sau đó cả lớp đọc đồng thanh.

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Cáo bỏ đi và nói gì? Điều đó có thật không? Vì sao cáo nói như vậy?”

    Học sinh

    HS trả lời. Dự kiến: “Cáo nói nho còn xanh, chua. Không thật, vì nho đã chín mọng; cáo nói vậy để đỡ xấu hổ vì không với tới.”

  4. Giáo viên

    GV hỏi: “Truyện khuyên chúng ta điều gì?” và chốt: không làm được thì thật thà nhận là mình chưa làm được, đừng chê bai để chữa ngượng.

    Học sinh

    HS nêu bài học, nhắc lại: “Con không nên nói dối để chữa ngượng.”

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành · 20 phút

Luyện tập: nối, dấu câu, chính tả, sắp xếp câu

Mục tiêu

Củng cố kiến thức về bài học, dấu câu, vần ăn/ăng và cấu tạo câu.

Nội dung

HS làm bài tập 1, 8, 9, 10 trong Phiếu học tập số 2 (làm bảng con và vở), sau đó đối chiếu đáp án và kiểm tra trên trang bài tập tương tác NeoEdu.
Bài 1: Nối câu chuyện với bài học. Bài 8: Điền dấu “?” hoặc “.” vào cuối câu. Bài 9: Điền “ăn” hoặc “ắng”. Bài 10: Sắp xếp các từ thành câu.

Sản phẩm dự kiến

Bài 1: Kiến và chim bồ câu – giúp đỡ nhau; Chú bé chăn cừu – không được nói dối; Tiếng vọng của núi – nói lời hay; Câu chuyện của rễ – khiêm nhường, làm việc có ích.
Bài 8: “Vì sao cáo không ăn được nho?” và “Cáo nhảy mãi mà không với tới.”
Bài 9: thợ săn; trời nắng.
Bài 10: Cáo nhảy mãi mà không với tới.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu lần lượt từng bài, hướng dẫn: “Bài 8 các con nhìn kĩ câu hỏi và câu kể để chọn dấu câu đúng.”

    Học sinh

    HS mở Phiếu học tập số 2, đọc yêu cầu từng bài.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức cho HS làm bảng con bài 8 và 9; bài 1 và 10 làm vào vở. Hướng dẫn HS đọc thành tiếng câu vừa điền để kiểm tra. Dự kiến lỗi thường gặp: nhầm vần ăn với ăng.

    Học sinh

    HS làm bài và giơ bảng con. Dự kiến: “Con điền ăn vì đọc là thợ săn.” “Con điền ắng vì trời nắng chang chang.”

  3. Giáo viên

    GV chiếu đáp án, mời HS đối chiếu và sửa lỗi. Hướng dẫn HS vào trang NeoEdu làm thêm 1–2 câu tương tác để kiểm tra.

    Học sinh

    HS đối chiếu, sửa lỗi, nói lại câu đúng. Dự kiến: “Câu hỏi kết thúc bằng dấu hỏi chấm, câu kể kết thúc bằng dấu chấm.”

  4. Giáo viên

    GV nhận xét, nhấn mạnh: câu hỏi dùng dấu “?”, câu kể dùng dấu “.”, vần ăn và ăng cần phân biệt khi viết.

    Học sinh

    HS nhắc lại quy tắc dấu câu và cách viết đúng vần ăn, ăng.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 10 phút

Nói và viết về bài học em thích nhất

Mục tiêu

Nói và viết được một câu về bài học em thích nhất và cách em sẽ làm theo bài học đó.

Nội dung

HS nói trong nhóm đôi về bài học mình thích nhất, sau đó viết 1–2 câu vào vở. Về nhà, HS kể lại bài học cho người thân nghe.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi HS nói được một câu và viết được 1–2 câu về bài học em thích nhất, ví dụ: “Em thích bài học giúp đỡ nhau. Em sẽ giúp bạn khi bạn gặp khó khăn.”

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu yêu cầu: “Mỗi con chọn một bài học con thích nhất, nói cho bạn bên cạnh nghe vì sao con thích và con sẽ làm gì theo bài học đó.”

    Học sinh

    HS chọn bài học mình thích và chuẩn bị nói.

  2. Giáo viên

    GV gọi 3–4 cặp chia sẻ trước lớp, đồng thời hướng dẫn HS viết 1–2 câu vào vở.

    Học sinh

    HS nói với bạn, sau đó viết câu. Dự kiến: “Em thích bài học không nói dối vì nói thật thì mọi người tin em.”

  3. Giáo viên

    GV nhận xét, khen những câu viết đúng và rõ ý, nhắc nhở HS luôn thực hành bài học trong cuộc sống.

    Học sinh

    HS lắng nghe, tự nhận xét bài viết của mình.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Nhiệm vụ: Ghép thẻ câu chuyện với thẻ bài học.

  • Kiến và chim bồ câu
  • Câu chuyện của rễ
  • Câu hỏi của sói
  • Chú bé chăn cừu
  • Tiếng vọng của núi

Thẻ bài học:

  • Giúp đỡ nhau lúc khó khăn
  • Âm thầm làm việc có ích, khiêm nhường
  • Sống tốt bụng thì vui, có bạn
  • Không được nói dối
  • Nói lời hay, cư xử tử tế

Ghi kết quả vào khăn trải bàn: câu chuyện – bài học.

Phiếu học tập số 2

Đọc truyện “Con cáo và chùm nho” và trả lời:

  • Vì sao cáo muốn ăn nho? A. Vì cáo được tặng; B. Vì cáo đói bụng; C. Vì cáo thích màu xanh.
  • Những chùm nho thế nào? A. Đã bị ăn hết; B. Xanh, ở dưới đất; C. Chín mọng, treo cao trên giàn.
  • Vì sao cáo không ăn được nho? A. Vì nho còn xanh; B. Vì nho treo cao, cáo không với tới; C. Vì cáo không thích.
  • Cáo nói nho còn xanh, chua. Điều đó có thật không? A. Cáo đã nếm thử; B. Có, nho rất chua; C. Không, nho đã chín mọng.
  • Truyện muốn khuyên em điều gì? A. Không làm được thì nhận là mình chưa làm được, đừng chê bai để chữa ngượng; B. Không nên ăn nho; C. Phải nhảy thật cao.

Bài 1: Nối câu chuyện với bài học.
Bài 8: Điền dấu “?” hoặc “.” vào chỗ trống: Vì sao cáo không ăn được nho ___ Cáo nhảy mãi mà không với tới ___
Bài 9: Điền “ăn” hoặc “ắng”: Kiến bò đến cắn chân người thợ s___. Trời n___ chang chang.
Bài 10: Sắp xếp thành câu: Cáo → nhảy mãi → mà → không với tới.

Hướng dẫn về nhà

  • Kể lại cho người thân nghe câu chuyện “Con cáo và chùm nho” và bài học của truyện.
  • Viết 1–2 câu về bài học em thích nhất trong chủ đề “Bài học từ cuộc sống” và một việc em sẽ làm theo bài học đó.
  • Đọc lại bài “Con cáo và chùm nho” cho đến khi đọc trôi chảy, chú ý ngắt nghỉ ở dấu chấm.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.