Giáo án Bài 9. Ơ ơ, dấu ngã

GV giơ lần lượt thẻ chữ o, ô, d, đ và yêu cầu cả lớp đọc to. Sau đó GV nói: “Cô đọc tên chữ, cả lớp giơ bảng con viết chữ đó nhé.”

GV đọc “chữ ô”, “chữ đ”, “chữ d”… và quan sát HS giơ bảng con. Hỏi: “Chữ ô có dấu gì ở trên?”

GV nhận xét nhanh, khen những bạn viết đúng và nhắc các bạn viết sai xem lại chữ mẫu.

GV dẫn: “Hôm nay các con sẽ học thêm một chữ có dấu râu là chữ ơ, và một dấu thanh mới là dấu ngã.” Ghi tên bài lên bảng: Ơ ơ, dấu ngã.

GV hướng dẫn: “Khi đọc âm ơ, các con mở miệng vừa phải và môi không tròn. Cô làm mẫu, các con đọc theo.” GV đặt câu hỏi: “Khi phát âm ơ, môi của cô có tròn không?”

GV chỉ thẻ o, ô, ơ và hỏi: “Ba chữ này giống nhau ở đâu, khác nhau ở đâu?” Gợi ý: “Các con nhìn phần trên của chữ nhé.”

GV chỉ bảng phụ có các tiếng cờ, bờ, bơ, đỡ, gạch chân âm ơ trong từng tiếng. Gọi 2–3 HS đọc to và chỉ đúng chữ ơ trong tiếng.

GV tóm tắt: “Chữ ơ = chữ o + dấu râu. Âm ơ có trong cờ, bờ, bơ, đỡ.” Yêu cầu cả lớp đọc to công thức này.

GV vẽ dấu ngã lên bảng và nói: “Dấu ngã giống một làn sóng nhỏ, đặt trên chữ.” GV đọc mẫu: “đ – ô – đô – ngã – đỗ”, “c – ô – cô – ngã – cỗ”. Hỏi: “Khi đọc đỗ, giọng của các con đi lên hay đi xuống?”

GV phát Phiếu học tập số 1 cho nhóm đôi, hướng dẫn: “Đọc to tiếng, nhìn tranh đoán thanh, sau đó điền tên thanh.” GV đi quan sát, hỗ trợ nhóm còn lúng túng.

GV mời 2 nhóm trình bày. GV hỏi thêm: “Dấu hỏi và dấu ngã khác nhau thế nào?” và chốt: đỗ (hạt đỗ) có dấu ngã, đổ (đổ nước) có dấu hỏi.

GV tóm tắt 6 thanh: ngang, huyền, sắc, hỏi, ngã, nặng; năm dấu đặt trên chữ, dấu nặng đặt dưới chữ. Yêu cầu HS đọc to theo nhịp GV gõ.

GV treo tranh bé cầm cờ đỏ bên bà và chú bò, hỏi: “Tranh vẽ ai? Bé đang làm gì?”

GV đọc mẫu từng câu, sau đó hướng dẫn đọc theo: “Bé có cờ đỏ.”, “Bờ đê có cỏ. Bò ở bờ đê.” Tổ chức đọc nối tiếp theo dãy bàn.

GV giải nghĩa từ bờ đê (dải đất đắp cao dọc sông để ngăn nước) và dỗ (nói ngọt, vỗ về cho em bé nín khóc). Hỏi: “Bà dỗ bé để làm gì?”

GV nhận xét, khen những bạn đọc đúng thanh ngã và đọc trôi chảy câu.

GV làm mẫu từng bước: “Viết chữ o trước, sau đó thêm dấu râu nhỏ ở phía trên bên phải.” GV hỏi: “Dấu râu đặt ở đâu?”

GV yêu cầu HS viết chữ ơ vào bảng con, sau đó viết tiếng cờ, đỗ. Nhắc: “Viết dấu ngã sau cùng và đặt trên chữ, nét lượn sóng đi từ trái sang phải.” GV đi kiểm tra và sửa lỗi cho từng HS.

GV chỉ bảng con của một số HS, nhận xét lỗi thường gặp: dấu râu đặt bên trái hoặc rời xa chữ, dấu ngã viết nhầm thành dấu hỏi.

GV nhắc lại: “Dấu râu của ơ ở bên phải, sát nét cong; dấu ngã là làn sóng nhỏ đặt trên chữ.”

GV đọc yêu cầu bài tập 1 và 2, mở loa cho HS nghe tiếng bài 2 hai lần.

GV hướng dẫn tiếp bài 3, 4, 5, 6, 8, 9, 10. Hỏi nhanh: “Bài 4 cần điền tiếng gì để nói về lá cờ?” Quan sát, hỗ trợ HS yếu.

GV chiếu đáp án, cho HS đối chiếu và giải thích ngắn gọn vì sao chọn đáp án đó.

GV chốt các lỗi thường gặp, nhắc phân biệt dấu ngã với dấu hỏi qua ví dụ đỗ và đổ.

GV nêu luật chơi: “Các con nhìn xung quanh lớp, tìm một chữ hoặc một đồ vật có tên có dấu ngã, đọc to cho cả lớp nghe.” GV làm mẫu.

GV mời 3–4 HS lên chỉ và đọc, cả lớp đoán xem tiếng đó có dấu ngã không.

GV giao nhiệm vụ về nhà và nhắc HS viết vào vở 2 tiếng vừa tìm được.

GV khen những HS tích cực, nhắc lại ý nghĩa của bà dỗ bé để giáo dục tình cảm yêu thương em nhỏ.