NeoEdu
Giáo án Tiếng Việt 1
Tiếng ViệtLớp 1Chủ đề 11. Vần: et, êt, it, ut, ưt, ap, ăp, âp, op, ôp, ơp

Giáo án Bài 53. ap, ăp, âp

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nhận biết và đọc đúng các vần ap, ăp, âp; đánh vần và đọc trơn các tiếng đạp, cặp, mập.
  • Đọc đúng các từ ngữ có vần mới: xe đạp, cặp sách, cá mập, tháp, bắp ngô, gặp, tập, nấp, ấp.
  • Đọc hiểu đoạn “Đi học” và trả lời được các câu hỏi về nội dung đoạn đọc.
  • Viết đúng các vần ap, ăp, âp và các từ xe đạp, cặp sách, cá mập theo đúng độ cao từng chữ.
  • Năng lực ngôn ngữ: đọc đúng, đọc trơn các vần, tiếng, từ và đoạn văn có vần mới; viết đúng vần và từ; nghe và nói đúng tiếng có vần ap, ăp, âp.
  • Năng lực văn học: nhận biết các nhân vật Na, bố, bạn Lan trong đoạn văn ngắn; hiểu hành động lễ phép của Na (chào bố trước khi vào học) và cảm nhận tình cảm gia đình.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: tự đánh vần, đọc thầm và kiểm tra lại kết quả đọc, viết của mình trên bảng con, vở tập viết.
  • Giao tiếp và hợp tác: trao đổi cùng bạn trong cặp đôi khi so sánh các vần và ghép từ; đọc và trả lời câu hỏi trước lớp rõ ràng, đủ câu.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: dựa vào hình ảnh, từ khoá và cấu tạo vần để phân biệt ap, ăp, âp; sáng tạo câu nói về việc đi học của em.

3. Phẩm chất

  • Chăm chỉ: luyện đọc, luyện viết đều đặn; viết đúng độ cao, khoảng cách các chữ trong vở.
  • Trách nhiệm: giữ gìn sách vở, dụng cụ học tập; hoàn thành đầy đủ phiếu học tập và bài tập ở lớp.
  • Nhân ái: biết yêu quý bố mẹ, thầy cô và bạn bè qua hình ảnh Na chào bố, gặp bạn Lan.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Bảng lớp, bộ thẻ chữ và thẻ vần: a, ă, â, p, đ, c, m, ap, ăp, âp, đạp, cặp, mập.
  • Tranh hoặc hình ảnh: xe đạp, cặp sách, cá mập, bắp ngô, tháp, cá (dùng cho khởi động).
  • Bảng phụ viết sẵn đoạn “Đi học” và phiếu học tập số 1.
  • Máy tính, loa để phát âm thanh các tiếng tháp, thấp, thắp (bài tập 2); có thể GV đọc trực tiếp.
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác (neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-53-ap-ap-ap) dùng ở phần luyện tập.

2. Học sinh

  • Sách Tiếng Việt 1, vở Tập viết 1, vở ô li.
  • Bảng con, phấn hoặc bút lông bảng, khăn lau.
  • Bộ chữ rời (chữ cái, dấu thanh) để ghép vần và tiếng.
  • Bút chì, bút màu (để gạch chân vần khi đọc đoạn văn).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Ôn bài cũ và khởi động

Mục tiêu

Ôn lại chữ cái, tiếng đã học và tạo hứng thú cho HS trước khi học vần mới.

Nội dung

GV gắn lần lượt các tranh xe đạp, cặp sách, cá mập, bắp ngô, tháp lên bảng và cho HS gọi tên sự vật; sau đó chơi trò “Ai nhanh tay” với các tiếng quen thuộc mẹ, bé, cá.

Sản phẩm dự kiến

HS gọi đúng tên sự vật trong tranh; đọc đúng các tiếng đã học mẹ, bé, cá.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo tranh lên bảng và hỏi: “Các em nhìn thấy gì trong tranh?”

    Học sinh

    HS quan sát và trả lời: “Em thấy xe đạp”, “Em thấy cặp sách”, “Em thấy cá mập”…

  2. Giáo viên

    GV chỉ thẻ tiếng mẹ, bé, cá và tổ chức trò chơi “Ai nhanh tay”: GV đọc to, HS đọc theo; sau đó GV chỉ ngẫu nhiên, HS đọc nhanh.

    Học sinh

    HS đọc đồng thanh, sau đó đọc cá nhân nhanh và chính xác.

  3. Giáo viên

    GV dẫn vào bài: “Hôm nay chúng ta sẽ học ba vần mới có âm cuối p: ap, ăp, âp. Các em hãy tìm xem từ nào có vần mới nhé!”

    Học sinh

    HS lắng nghe và nhắc lại tên bài học “ap, ăp, âp”.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 10 phút

Nhận biết vần ap và tiếng đạp

Mục tiêu

Nhận biết cấu tạo vần ap (a + p); đánh vần đúng tiếng đạp và đọc trơn từ xe đạp.

Nội dung

GV dùng bộ chữ ghép: ghép a và p thành ap; ghép thêm đ ở đầu thành đap; thêm dấu nặng thành đạp. Từ khoá: xe đạp. HS đánh vần cá nhân, đọc trơn cả lớp.

Sản phẩm dự kiến

HS đánh vần đúng “đ – ap – đap – nặng – đạp”, đọc trơn được từ xe đạp và nêu được vần ap gồm chữ a và chữ p.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV gắn chữ a và chữ p lên bảng và hỏi: “Khi ghép a với p ta được vần gì?”

    Học sinh

    HS ghép bằng bộ chữ và trả lời: “Ta được vần ap.”

  2. Giáo viên

    GV làm mẫu đánh vần: “Đờ – ap – đap – nặng – đạp”. GV hỏi: “Tiếng đạp có dấu gì?”. Sau đó GV hướng dẫn HS đánh vần đồng thanh và cá nhân.

    Học sinh

    HS đánh vần theo GV; trả lời: “Tiếng đạp có dấu nặng.” HS đánh vần cá nhân và đọc trơn: “đạp”, “xe đạp”.

  3. Giáo viên

    GV chỉ tranh xe đạp và hỏi: “Từ xe đạp có tiếng nào có vần ap?”

    Học sinh

    HS trả lời: “Tiếng đạp có vần ap.” HS đọc trơn cả từ “xe đạp” và dùng bảng con viết tiếng đạp (không viết thêm chữ khác).

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Vần ap gồm chữ a và chữ p. Tiếng có vần ap thì mang dấu sắc hoặc dấu nặng, ví dụ đạp.”

    Học sinh

    HS nhắc lại kiến thức và đọc lại tiếng đạp, từ xe đạp.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 12 phút

So sánh vần ăp, âp và đọc từ ngữ

Mục tiêu

Nhận biết cấu tạo vần ăp (ă + p), âp (â + p); phân biệt được ap, ăp, âp qua ghép vần và từ khoá.

Nội dung

HS làm việc theo cặp đôi, dùng bộ chữ ghép các vần ăp, âp và tiếng cặp, mập; sau đó hoàn thành Phiếu học tập số 1 (bảng so sánh). Từ khoá: cặp sách, cá mập.

Sản phẩm dự kiến

HS hoàn thành Phiếu học tập số 1; đánh vần đúng “c – ăp – căp – nặng – cặp” và “m – âp – mâp – nặng – mập”; đọc đúng từ cặp sách, cá mập.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 1 cho các cặp đôi và nêu yêu cầu: “Hãy ghép vần ăp và âp, đánh vần tiếng cặp và mập, rồi điền vào phiếu.”

    Học sinh

    HS nhận phiếu, ghép vần bằng bộ chữ và thảo luận cặp đôi.

  2. Giáo viên

    GV đi quanh lớp, hướng dẫn cặp đôi chú ý dấu mũ của â, dấu râu của ă. GV hỏi: “Chữ nào có dấu mũ, chữ nào có dấu râu?”

    Học sinh

    HS trả lời: “Chữ â có dấu mũ, chữ ă có dấu râu.” Các cặp đôi đánh vần cho nhau nghe: “c – ăp – căp – nặng – cặp”, “m – âp – mâp – nặng – mập”.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 cặp đôi trình bày kết quả trước lớp; yêu cầu các cặp khác nhận xét. GV hỏi: “Vần ăp khác vần ap ở chữ nào?”

    Học sinh

    HS trình bày: “Vần ăp có chữ ă, vần ap có chữ a.” Các cặp khác nhận xét và bổ sung.

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Ba vần ap, ăp, âp đều có âm cuối p. Khác nhau ở âm chính: a, ă, â. Lưu ý: cặp (cặp sách) khác với cập (cập bến).”

    Học sinh

    HS ghi nhớ sự khác biệt và đọc lại các từ khoá cặp sách, cá mập.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 10 phút

Viết vần và từ

Mục tiêu

Viết đúng các vần ap, ăp, âp và các từ xe đạp, cặp sách, cá mập theo đúng quy định độ cao và khoảng cách chữ.

Nội dung

GV hướng dẫn viết mẫu trên bảng lớp: nối liền nét các chữ trong vần; viết dấu mũ, dấu râu sau khi viết xong chữ; chữ h cao 5 li, chữ đ, p cao 4 li, chữ s cao 2,5 li, các chữ còn lại cao 2 li; mỗi tiếng cách nhau bằng một con chữ o; dấu nặng đặt dưới chữ đầu của vần.

Sản phẩm dự kiến

HS viết đúng các vần ap, ăp, âp và các từ xe đạp, cặp sách, cá mập trên bảng con và vở tập viết; độ cao chữ và khoảng cách đúng quy định.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV viết mẫu vần ap trên bảng và nói quy trình: “Viết a, nối sang p; không nhấc bút.” Tương tự với ăp, âp.

    Học sinh

    HS quan sát và theo dõi nét viết của GV.

  2. Giáo viên

    GV hướng dẫn viết từ xe đạp, cặp sách, cá mập: “Chữ đ, p cao 4 li; chữ h cao 5 li; chữ s cao 2,5 li. Dấu nặng viết dưới chữ a, ă hoặc â.” HS viết bảng con, GV kiểm tra và sửa lỗi.

    Học sinh

    HS viết vần và từ trên bảng con; đối chiếu với độ cao mẫu và tự sửa lỗi.

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Từ nào có dấu nặng đặt dưới chữ đầu của vần?” và yêu cầu HS giơ bảng con.

    Học sinh

    HS trả lời: “Từ cặp sách, cá mập, xe đạp đều có dấu nặng ở chữ đầu vần, đặt dưới chữ a, ă, â.” HS giơ bảng con cho GV và bạn xem.

  4. Giáo viên

    GV nhận xét chung về bài viết và nhắc: “Viết chậm, đúng độ cao, nét viết đều, không cần viết quá nhanh.”

    Học sinh

    HS viết vào vở tập viết thêm một dòng mỗi vần và một dòng mỗi từ.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Luyện đọc từ và chọn đúng vần

Mục tiêu

Luyện nhận biết và phân biệt các vần ap, ăp, âp qua trắc nghiệm, nghe và nối hình với từ.

Nội dung

Bài 1: Chọn các tiếng có vần âp trong các đáp án A. tháp; B. mập; C. tập; D. nấp; E. đạp. Bài 2: Bấm loa để nghe tiếng và chọn A. thấp; B. thắp; C. tháp. Bài 4: Nối hình với từ (xe đạp, cặp sách, bắp ngô, cá mập). Có thể dùng bài tập tương tác trên NeoEdu để kiểm tra nhanh.

Sản phẩm dự kiến

Bài 1: B, C, D (mập, tập, nấp có vần âp). Bài 2: C (tiếng nghe được là tháp, vần ap, dấu sắc). Bài 4: xe đạp – hình xe đạp; cặp sách – hình cặp sách; bắp ngô – hình bắp ngô; cá mập – hình cá mập.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu bài 1 trên bảng và hỏi: “Tiếng nào có vần âp? Các em đọc thầm rồi giơ tay chọn.”

    Học sinh

    HS đọc thầm các tiếng, suy nghĩ và chọn đáp án.

  2. Giáo viên

    GV bấm loa cho HS nghe tiếng bài 2 và hỏi: “Em nghe thấy tiếng nào?”. Sau đó GV hướng dẫn HS nối hình với từ (bài 4) trên bảng hoặc qua học liệu NeoEdu.

    Học sinh

    HS nghe, chọn C (tháp) và giải thích: “Tiếng tháp có vần ap, dấu sắc.” HS nối: xe đạp với hình xe đạp, cặp sách với hình cặp sách, bắp ngô với hình bắp ngô, cá mập với hình cá mập.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 HS lên trình bày đáp án bài 1 và bài 4; yêu cầu bạn nhận xét.

    Học sinh

    HS trình bày: “Đáp án B, C, D vì mập, tập, nấp có vần âp”; nêu các cặp nối đúng. Bạn nhận xét và góp ý.

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Muốn phân biệt vần ap, ăp, âp, em cần nhìn kỹ chữ ở giữa: a, ă, â.”

    Học sinh

    HS ghi nhớ và đọc lại các từ đã nối đúng.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 13 phút

Đọc đoạn “Đi học” và trả lời câu hỏi

Mục tiêu

Đọc trơn đoạn văn có vần mới, hiểu nội dung và trả lời được các câu hỏi về nhân vật, hành động của Na.

Nội dung

HS đọc đoạn “Đi học” (Bố đạp xe đưa Na đi học. Na đeo cặp mới. Đến nơi, Na gặp bạn Lan. Na chào bố rồi vào học.). Sau đó làm bài 6, 7, 8 (chọn đáp án), bài 9 (sắp xếp tiếng thành câu) và bài 10 (đúng hay sai).

Sản phẩm dự kiến

Bài 6: B (xe đạp). Bài 7: C (bạn Lan). Bài 8: B (chào bố). Bài 9: Na chào bố rồi vào học. Bài 10: a) S; b) Đ; c) Đ.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo đoạn văn lên bảng, đọc mẫu một lượt và hướng dẫn HS đọc thầm, gạch chân các tiếng có vần ap, ăp, âp.

    Học sinh

    HS lắng nghe GV đọc mẫu, đọc thầm và gạch chân các tiếng: đạp, cặp, gặp, chào… (có vần mới).

  2. Giáo viên

    GV mời HS đọc từng câu; hỏi: “Bố đi học bằng gì? Đến nơi, Na gặp ai? Trước khi vào học Na làm gì?”

    Học sinh

    HS đọc từng câu; trả lời: “Bố đạp xe đưa Na đi học”, “Na gặp bạn Lan”, “Na chào bố rồi vào học.” Sau đó HS làm bài 9 (sắp xếp: Na – chào – bố – rồi – vào – học) và bài 10 (đúng/sai).

  3. Giáo viên

    GV mời 2 HS đọc đoạn văn trước lớp; hỏi thêm: “Na là người như thế nào khi chào bố?”

    Học sinh

    HS đọc đoạn văn rõ ràng; trả lời: “Na lễ phép, biết chào bố trước khi vào học.”

  4. Giáo viên

    GV nhận xét và khen HS đọc trơn, hiểu nội dung. GV chốt: “Na biết chào bố rồi mới vào học, chúng ta cũng nên lễ phép như Na.”

    Học sinh

    HS lắng nghe, tự đánh giá phần đọc và trả lời của mình.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 10 phút

Đi tìm tiếng có vần mới quanh em

Mục tiêu

Vận dụng kiến thức về vần ap, ăp, âp vào đời sống để tìm và đọc các tiếng, từ có vần mới quanh em.

Nội dung

HS chơi trò “Thám hiểm chữ” theo nhóm 4: mỗi nhóm nhìn quanh lớp học (đồ dùng, sách vở, tranh ảnh) hoặc nghĩ về đồ dùng ở nhà để tìm các từ có vần ap, ăp, âp (ví dụ: cặp sách, xe đạp, cá mập trong tranh). Mỗi nhóm đọc to một câu nói về việc đi học của em có ít nhất một tiếng có vần mới.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi nhóm nêu được ít nhất 2 từ có vần ap, ăp, âp và đọc được 1 câu hoàn chỉnh (ví dụ: “Em đeo cặp sách đi học.”).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chia lớp thành các nhóm 4 và giao nhiệm vụ: “Các nhóm hãy tìm từ có vần ap, ăp, âp quanh lớp và đặt một câu nói về việc đi học của em.”

    Học sinh

    HS nhận nhiệm vụ, thảo luận nhóm và ghi lại các từ tìm được lên bảng con.

  2. Giáo viên

    GV đi quanh các nhóm, gợi ý nếu HS gặp khó khăn: “Em có đồ dùng nào để đựng sách không?”

    Học sinh

    HS tìm từ và đặt câu, ví dụ: “Em đeo cặp sách đi học.”, “Em đi học bằng xe đạp.”, “Bạn Lan có cặp mới.”

  3. Giáo viên

    GV mời đại diện mỗi nhóm đọc từ và câu; các nhóm khác nhận xét.

    Học sinh

    Đại diện nhóm đọc to; nhóm khác nhận xét và bổ sung từ.

  4. Giáo viên

    GV khen ngợi và chốt: “Các vần ap, ăp, âp có rất nhiều trong đời sống. Hôm nay các em đã biết dùng chúng để đọc và nói.”

    Học sinh

    HS lắng nghe và vui vẻ vỗ tay cổ vũ bạn.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Bài 1. Ghép vần và đánh vần, điền vào bảng sau:

  • Vần: ap | Gồm: a + p | Tiếng khoá: đạp | Từ khoá: xe đạp
  • Vần: ăp | Gồm: ă + p | Tiếng khoá: cặp | Từ khoá: cặp sách
  • Vần: âp | Gồm: â + p | Tiếng khoá: mập | Từ khoá: cá mập

Bài 2. Trả lời câu hỏi:

  • Vần ap khác vần ăp ở chữ nào?
  • Vần ăp khác vần âp ở chữ nào?
  • Các vần ap, ăp, âp có âm cuối là chữ gì?

Bài 3. Gạch chân tiếng có vần âp trong các tiếng: tháp, mập, tập, đạp, nấp.

Hướng dẫn về nhà

  • Đọc lại cho người thân nghe đoạn “Đi học” và các từ xe đạp, cặp sách, cá mập.
  • Viết vào vở tập viết mỗi vần ap, ăp, âp một dòng và mỗi từ xe đạp, cặp sách, cá mập một dòng; chú ý độ cao chữ và dấu thanh.
  • Tìm trong nhà hoặc trên đường đi học 2 đồ vật hoặc hình ảnh có tên chứa vần ap, ăp, âp (ví dụ: cặp sách, xe đạp) và đọc cho người thân nghe.
  • Luyện thêm bài tập tương tác trên trang bài học NeoEdu (neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-53-ap-ap-ap) nếu có điều kiện.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.