Tiếng ViệtLớp 1Chủ đề 10. Vần: ac, ăc, âc, oc, ôc, uc, ưc, at, ăt, ât, ot, ôt, ơt

Giáo án Bài 47. oc, ôc, uc, ưc

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

Nêu được cấu tạo của các vần oc, ôc, uc, ưc: gồm nguyên âm (o, ô, u, ư) và âm cuối c.
Đọc đúng, đánh vần trơn các tiếng sóc, ốc, cúc, mực và các từ có vần mới: cóc, cốc, gốc cây, học, đọc, chúc, máy xúc, thức, lực sĩ, rực rỡ.
Nhận biết được các tiếng có dấu sắc hoặc dấu nặng là tiếng có vần oc, ôc, uc, ưc.
Viết đúng các vần oc, ôc, uc, ưc và các từ con sóc, con ốc, hoa cúc, con mực.
Đọc hiểu đoạn “Na đi học”, trả lời được câu hỏi về nội dung đoạn đọc.
Năng lực ngôn ngữ: đọc đúng, đọc trơn các vần, tiếng, từ có vần mới; viết đúng vần và từ theo mẫu; nghe và nói được câu chúc bạn có dùng từ vừa học.
Năng lực văn học: cảm nhận được tình cảm bạn bè, sự chăm học qua đoạn “Na đi học” và lời chúc của chú sóc nhỏ.

2. Năng lực chung

Tự chủ và tự học: HS tự đánh vần, tự đọc lại các tiếng, từ có vần mới và tự kiểm tra kết quả nối hình, chọn đáp án.
Giao tiếp và hợp tác: HS làm việc theo cặp, trao đổi để đọc đoạn văn và thống nhất đáp án khi chơi trò chơi; biết lắng nghe bạn đọc.
Giải quyết vấn đề và sáng tạo: HS vận dụng cách ghép âm, thay đổi dấu thanh để tạo tiếng mới, liên hệ đồ vật, con vật thật có tên chứa vần vừa học.

3. Phẩm chất

Chăm chỉ: tích cực luyện đọc, luyện viết, hoàn thành đầy đủ các bài tập trong giờ học.
Trách nhiệm: giữ gìn vở, bảng con, bộ chữ; hoàn thành bài viết ở nhà đúng hạn.
Trung thực: nhận xét đúng kết quả học tập của bản thân và của bạn khi chơi trò chơi, không đọc thay bạn.
Nhân ái: biết chúc bạn học giỏi, biết khen ngợi và giúp đỡ bạn khi bạn đọc chưa đúng.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

Tranh hoặc hình ảnh: con sóc, con ốc, hoa cúc, con mực, con cóc, cái cốc, gốc cây, máy xúc.
Bảng phụ hoặc slide ghi các vần oc, ôc, uc, ưc và các từ trong bài; bộ thẻ chữ cái ghép vần, thẻ dấu thanh.
Bảng phụ ghi đoạn văn “Na đi học”.
Bảng nhỏ, phấn hoặc bút dạ để minh họa cách viết.
Học liệu số NeoEdu: bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác của Bài 47 tại neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-47-oc-oc-uc-uc (dùng để chiếu bài giảng, cho HS nghe âm thanh “cốc” và làm bài tập nối hình).

2. Học sinh

Vở Tiếng Việt 1, vở tập viết, bút chì, bảng con, phấn hoặc bút dạ.
Bộ thẻ chữ cái và thẻ dấu thanh (nếu có) để ghép tiếng.
Phiếu học tập số 1, số 2 (in sẵn hoặc viết trên bảng con).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Trò chơi đoán con vật

Mục tiêu

Tạo không khí vui vẻ, ôn lại cách đánh vần tiếng có dấu thanh và gợi mở các vần sẽ học trong bài.

Nội dung

GV đưa lần lượt từng hình con vật (che một phần), HS đoán tên con vật rồi đánh vần tiếng vừa đoán. Các con vật gợi mở: con sóc, con ốc, con mực.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc to được tên con vật và đánh vần được tiếng có dấu sắc hoặc dấu nặng; HS nhận ra trong bài có vần mới.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV nói: “Cô có một bí mật về các con vật. Các con đoán xem đây là con gì nhé!” GV hiện từng phần hình con vật và hỏi: “Đây là con gì? Các con đánh vần tên con vật cho cô nhé.”
Học sinh
HS quan sát hình, suy nghĩ và giơ tay trả lời. HS trả lời dự kiến: “Con sóc.” “Con ốc.” “Con mực.”
Giáo viên
GV hướng dẫn cả lớp đánh vần một tiếng mẫu: “Các con cùng đánh vần: s – o – c – sắc – sóc.” GV mời 2–3 HS đánh vần lại.
Học sinh
HS đánh vần theo GV, nhẩm rồi đọc to. HS đánh vần: “ốc: ô – c – ốc.” “mực: m – ư – c – nặng – mực.”
Giáo viên
GV hỏi: “Trong các tiếng vừa đọc, các con thấy có điểm gì giống nhau ở phần cuối?” GV gợi ý và mời HS trả lời.
Học sinh
HS trả lời dự kiến: “Phần cuối đều có chữ c.” “Các tiếng đều có dấu sắc hoặc dấu nặng.”
Giáo viên
GV nhận xét, khen HS đoán đúng và đánh vần rõ ràng. GV dẫn vào bài: “Hôm nay chúng mình học bốn vần có chữ c ở cuối là oc, ôc, uc, ưc.”
Học sinh
HS nhắc lại tên bài học: “Bài 47: oc, ôc, uc, ưc.”

Hoạt động 2.1: Khám phá · 12 phút

Nhận biết vần oc và ôc

Mục tiêu

Nhận biết cấu tạo của vần oc, ôc; đọc đúng và đánh vần được tiếng sóc, ốc; phân biệt được oc và ôc.

Nội dung

Quan sát bảng vần oc (o + c), ôc (ô + c). Đánh vần tiếng khoá sóc, ốc. Phân biệt cóc (con cóc) và cốc (cái cốc). Làm phiếu học tập số 1 (phần ghép tiếng).

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng vần oc, ôc; đánh vần đúng tiếng sóc, ốc; ghép được tiếng sóc, ốc bằng bộ thẻ chữ; hoàn thành phần 1 của Phiếu học tập số 1.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV gắn thẻ chữ o và c lên bảng, hỏi: “Cô ghép chữ o và chữ c lại với nhau thì được vần gì? Vần này có mấy âm?” GV đọc mẫu: “oc.”
Học sinh
HS quan sát và trả lời: “Vần oc có hai âm: o và c.” HS đọc theo GV: “oc.”
Giáo viên
GV hướng dẫn đánh vần tiếng khoá sóc: “Âm s ghép với vần oc thành soc, thêm dấu sắc thành sóc.” GV làm tương tự với ôc: “Ô – c – ốc.” HS đọc theo, sau đó đọc cá nhân và cả lớp. GV hỏi: “Vì sao tiếng sóc có dấu sắc?”
Học sinh
HS đánh vần cả lớp, cá nhân: “s – oc – soc – sắc – sóc.” “ô – c – ôc – sắc – ốc.” HS trả lời dự kiến: “Vì tiếng sóc có dấu sắc ở trên chữ o.”
Giáo viên
GV đưa cặp từ: cóc và cốc, hỏi: “Hai từ này khác nhau ở chỗ nào?” GV cho HS quan sát tranh con cóc và cái cốc, yêu cầu HS đọc to hai từ rồi cho biết tiếng nào có vần oc, tiếng nào có vần ôc.
Học sinh
HS quan sát tranh, đọc: “cóc” (vần oc), “cốc” (vần ôc). HS trả lời dự kiến: “Cóc có o, cốc có ô.”
Giáo viên
GV chốt: “Oc và ôc chỉ khác nhau ở chữ o có mũ hoặc không mũ. Khi viết cần chú ý để không nhầm lẫn.” GV hướng dẫn HS làm phần 1 của Phiếu học tập số 1.
Học sinh
HS nhắc lại: “Oc có o không mũ, ôc có ô có mũ.” HS làm phiếu phần 1 cá nhân, sau đó đổi phiếu kiểm tra chéo với bạn cùng bàn.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 12 phút

Nhận biết vần uc và ưc

Mục tiêu

Nhận biết cấu tạo của vần uc, ưc; đọc đúng và đánh vần được tiếng cúc, mực; phân biệt được uc và ưc.

Nội dung

Quan sát bảng vần uc (u + c), ưc (ư + c). Đánh vần tiếng khoá cúc, mực. So sánh từ hoa cúc và con mực. Làm phiếu học tập số 1 (phần ghép vần, tìm tiếng có vần uc, ưc).

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng vần uc, ưc; đánh vần đúng tiếng cúc, mực; ghép được tiếng cúc, mực; hoàn thành phần 2 của Phiếu học tập số 1.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV gắn thẻ chữ u, c và ư, c lên bảng, hỏi: “Ghép u với c thành vần gì? Ghép ư với c thành vần gì?” GV đọc mẫu: “uc, ưc.”
Học sinh
HS quan sát, trả lời: “Vần uc có u và c.” “Vần ưc có ư và c.” HS đọc theo GV.
Giáo viên
GV hướng dẫn đánh vần tiếng khoá: “c – uc – cuc – sắc – cúc” và “m – ưc – mưc – nặng – mực.” GV chỉ dấu thanh, nhấn mạnh: “Dấu sắc đặt trên chữ u, dấu nặng đặt dưới chữ ư.” HS đánh vần lại.
Học sinh
HS đánh vần cả lớp, cá nhân: “c – u – c – cúc” và “m – ư – c – nặng – mực.” HS nhắc lại vị trí dấu thanh.
Giáo viên
GV đưa hai cụm từ hoa cúc và con mực, mời HS đọc và chỉ ra tiếng có vần uc, tiếng có vần ưc. GV hỏi: “Vần uc và ưc khác nhau ở chữ cái nào?”
Học sinh
HS đọc: “hoa cúc”, “con mực”; trả lời dự kiến: “Uc có u, ưc có ư.” “Tiếng cúc có vần uc, tiếng mực có vần ưc.”
Giáo viên
GV chốt: “Vần uc có chữ u, vần ưc có chữ ư. Tiếng có dấu sắc là cúc, tiếng có dấu nặng là mực.” GV hướng dẫn HS làm phần 2 của Phiếu học tập số 1.
Học sinh
HS nhắc lại quy tắc, làm phần 2 của phiếu vào vở hoặc phiếu, sau đó chia sẻ với bạn bàn bên.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 10 phút

Đọc từ ngữ và làm bài tập nhận biết

Mục tiêu

Đọc trơn các từ ngữ có vần mới; nhận biết được tiếng có vần oc, ôc, uc, ưc qua tranh và âm thanh.

Nội dung

Đọc các từ: con sóc, cóc, học, đọc; con ốc, cốc, gốc cây, thợ mộc; hoa cúc, chúc, máy xúc, cây trúc; con mực, thức, lực sĩ, rực rỡ. Làm bài tập: chọn tiếng có vần ôc; nghe âm thanh chọn tiếng; nối hình với từ.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc trơn được các từ ngữ trong bài; chọn đúng các tiếng có vần ôc (ốc, cốc, gốc); chọn đúng cốc khi nghe âm thanh; nối đúng 4 cặp hình – từ: con sóc, con mực, con ốc, cốc sữa.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV chiếu nhóm từ theo vần, đọc mẫu từng từ. GV nêu yêu cầu: “Các con đọc thầm, sau đó đọc to từng từ cùng cô.”
Học sinh
HS đọc thầm, sau đó đọc to theo GV từng từ: “con sóc, cóc, học, đọc.” “con ốc, cốc, gốc cây, thợ mộc.”
Giáo viên
GV đưa bài tập 1: “Chọn các tiếng có vần ôc: A. ốc; B. cóc; C. cốc; D. gốc; E. sóc.” GV bật âm thanh trên NeoEdu, hỏi: “Em nghe thấy tiếng nào: cóc, cục hay cốc?”
Học sinh
HS đọc và chọn đáp án. Đáp án dự kiến: A, C, D (ốc, cốc, gốc). HS nghe âm thanh và chọn C (cốc).
Giáo viên
GV hướng dẫn nối hình với từ (bài 4): “Các con quan sát tranh và nối với từ đúng.” GV đi quanh lớp, hỗ trợ HS yếu.
Học sinh
HS nối: con sóc – hình con sóc; con mực – hình con mực; con ốc – hình con ốc; cốc sữa – hình cốc sữa.
Giáo viên
GV mời 2–3 HS đọc kết quả nối, mời bạn nhận xét. GV hỏi: “Vì sao con cóc không được chọn trong bài tập 1?”
Học sinh
HS trình bày kết quả. HS trả lời dự kiến: “Cóc có vần oc, không phải vần ôc.”
Giáo viên
GV nhận xét, tuyên dương những HS đọc trơn và làm đúng bài tập. GV nhấn mạnh: “Oc và ôc dễ nhầm, các con hãy nhìn kỹ có mũ hay không.”
Học sinh
HS tự kiểm tra và sửa lỗi (nếu có) vào vở. HS nhắc lại: “Cóc có oc, cốc có ôc.”

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Đọc đoạn “Na đi học” và trả lời câu hỏi

Mục tiêu

Đọc đúng, đọc to rõ đoạn văn có các vần vừa học; hiểu nội dung đoạn đọc và trả lời được câu hỏi.

Nội dung

GV đọc mẫu đoạn “Na đi học”. HS đọc theo nhóm cặp, đọc cá nhân. Làm phiếu học tập số 2: câu hỏi đọc hiểu (bài 6, 7, 8) và sắp xếp câu (bài 9).

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đoạn văn trơn, rõ; trả lời đúng: Na thức dậy sớm (A); chú sóc chúc Na học giỏi (B); câu sai là “Na đọc nhỏ, khó nghe” (Sai, cô khen Na đọc to, rõ); sắp xếp đúng câu “Na thức dậy sớm, đi học.”

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV đọc mẫu đoạn “Na đi học” hai lần, lần thứ hai nhấn giọng ở các từ có vần mới. GV nêu yêu cầu: “Các con đọc thầm đoạn văn, tìm những tiếng có vần vừa học.”
Học sinh
HS nghe GV đọc, đọc thầm và gạch chân các tiếng có vần oc, ôc, uc, ưc (ví dụ: sóc, gốc, học, thức, chúc, đọc, giỏi?).
Giáo viên
GV tổ chức HS đọc theo cặp: một bạn đọc câu, một bạn đọc lại và sửa lỗi cho nhau. GV đi quanh lớp hỗ trợ. Sau đó GV mời 2 HS đọc cá nhân trước lớp.
Học sinh
HS đọc cặp đôi, đổi vai. 2 HS đọc to đoạn văn trước lớp; cả lớp nghe và nhận xét.
Giáo viên
GV đọc từng câu hỏi trong phiếu số 2 và mời HS trả lời: “Na thức dậy thế nào?” “Chú sóc chúc Na điều gì?” “Câu: Na đọc nhỏ, khó nghe, đúng hay sai? Vì sao?” “Sắp xếp các tiếng thành câu.”
Học sinh
HS trả lời dự kiến: “Na thức dậy sớm.” “Chú sóc chúc Na học giỏi.” “Sai, vì cô khen Na đọc to, rõ.” “Na thức dậy sớm, đi học.”
Giáo viên
GV chốt nội dung đoạn văn: “Na là bạn chăm học, được cô khen và được chú sóc chúc học giỏi.” GV khen HS đọc tốt và trả lời chính xác.
Học sinh
HS nhắc lại nội dung đoạn văn bằng một câu của mình, ví dụ: “Na dậy sớm đi học, Na chăm học.”

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 8 phút

Luyện viết vần và từ

Mục tiêu

Viết đúng các vần oc, ôc, uc, ưc và các từ con sóc, con ốc, hoa cúc, con mực theo đúng quy tắc độ cao và khoảng cách.

Nội dung

GV viết mẫu từng vần: nối liền các chữ trong vần; viết xong chữ mới thêm dấu mũ, dấu râu. Viết từng từ: chữ h cao 5 li, chữ s cao 2,5 li, các chữ còn lại cao 2 li; mỗi tiếng cách nhau một con chữ o; dấu thanh đặt trên chữ cái đầu của vần (dấu nặng đặt dưới chữ đó).

Sản phẩm dự kiến

HS viết đúng và đẹp các vần oc, ôc, uc, ưc trên bảng con; viết đúng các từ con sóc, con ốc, hoa cúc, con mực vào vở tập viết, đúng độ cao, khoảng cách và vị trí dấu thanh.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV viết mẫu vần oc trên bảng, vừa viết vừa nói quy trình: “Viết o, rồi viết c nối liền với o.” GV làm tương tự với ôc, uc, ưc. Sau đó nêu yêu cầu viết bảng con.
Học sinh
HS quan sát, nhắc lại cách viết và chuẩn bị bảng con, bút.
Giáo viên
GV viết mẫu từ con sóc, nhấn mạnh: “Chữ h cao 5 li, chữ s cao 2,5 li, các chữ còn lại cao 2 li. Dấu sắc đặt trên chữ o.” Yêu cầu HS viết vào vở tập viết; GV đi quanh lớp kiểm tra tư thế ngồi, cách cầm bút và sửa lỗi cho HS.
Học sinh
HS viết vần vào bảng con (2–3 lần mỗi vần), sau đó viết từ con sóc, con ốc, hoa cúc, con mực vào vở tập viết.
Giáo viên
GV giơ một số bài viết đẹp và một số bài còn lỗi (đã che tên), hỏi cả lớp: “Bài nào viết đúng độ cao? Bài nào đặt dấu thanh đúng vị trí?”
Học sinh
HS quan sát và nhận xét. HS trả lời dự kiến: “Bài này viết đúng, các chữ cách nhau một chữ o.” “Bài này đặt dấu nặng sai, phải đặt dưới chữ ư.”
Giáo viên
GV tổng kết những lưu ý khi viết, nhắc HS dùng bút đúng cách và giữ vở sạch đẹp.
Học sinh
HS sửa lỗi trong vở theo nhận xét của GV và bạn.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 13 phút

Chúc bạn học giỏi

Mục tiêu

Vận dụng các vần và từ vừa học vào giao tiếp thực tế; liên hệ với đồ vật, con vật quen thuộc trong đời sống.

Nội dung

HS đóng vai Na và chú sóc nhỏ, nói lời chúc bạn học giỏi có dùng từ vừa học. HS tìm và gọi tên đồ vật trong lớp hoặc nhà có tên chứa vần mới (cốc, gốc cây, máy xúc, con mực trong tranh). Về nhà: viết vần và từ vào vở, đọc đoạn “Na đi học” cho người thân nghe và tìm thêm tiếng có vần vừa học.

Sản phẩm dự kiến

HS nói được ít nhất một câu chúc có từ vừa học (ví dụ: “Bạn học giỏi nhé!”); gọi tên được ít nhất 2 đồ vật hoặc con vật có vần oc, ôc, uc, ưc; hoàn thành bài viết và đọc cho người thân ở nhà.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV nói: “Hôm nay cô mời các con đóng vai chú sóc nhỏ và các bạn Na. Các con hãy chúc bạn một điều tốt đẹp nhé!” GV mẫu một câu: “Bạn học giỏi nhé!”
Học sinh
HS lắng nghe, chọn bạn cùng bàn và chuẩn bị đóng vai.
Giáo viên
GV tổ chức HS đóng vai theo cặp: một bạn chúc, một bạn đáp lại. GV đưa thêm yêu cầu: “Hãy tìm trong lớp một đồ vật có tên chứa vần vừa học và gọi tên.”
Học sinh
HS đóng vai, nói: “Chúc bạn học giỏi!” Bạn đáp: “Cảm ơn bạn!” HS tìm và gọi tên: “cái cốc,” “gốc cây” (qua tranh), “máy xúc” (qua tranh).
Giáo viên
GV mời 2–3 cặp lên đóng vai trước lớp, mời cả lớp nhận xét về cách phát âm và lời chúc. GV hỏi: “Lời chúc nào của bạn làm cô thấy vui?”
Học sinh
HS trình bày và nhận xét. HS trả lời dự kiến: “Bạn chúc tớ học giỏi nên tớ rất vui.”
Giáo viên
GV khen ngợi, nhắc HS giao tiếp lịch sự. GV giao bài về nhà: viết vần và từ vào vở, đọc đoạn “Na đi học” cho người thân và tìm thêm 2 tiếng có vần vừa học.
Học sinh
HS ghi nhiệm vụ về nhà vào vở, nhắc lại lời chúc: “Chúc các bạn học giỏi!”

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Phần 1: Ghép tiếng có vần oc, ôc.

Ghép chữ o với c thành vần: ........
Ghép chữ ô với c thành vần: ........
Thêm dấu thanh để tạo tiếng: s + oc + dấu sắc = ........
Thêm dấu thanh để tạo tiếng: ôc + dấu sắc = ........

Phần 2: Ghép tiếng có vần uc, ưc.

Ghép chữ u với c thành vần: ........
Ghép chữ ư với c thành vần: ........
c + uc + dấu sắc = ........
m + ưc + dấu nặng = ........

Phần 3: Khoanh tròn tiếng có vần oc hoặc ôc.

sóc / cúc / ốc / mực / cốc / trúc

Phiếu học tập số 2

Đọc đoạn “Na đi học” rồi làm bài.

Na thức dậy sớm, đi học.
Ở gốc đa, chú sóc nhỏ chúc: “Na học giỏi nhé!”
Na chăm học. Cô khen Na đọc to, rõ.

Na thức dậy thế nào?

A. sớm
B. giữa trưa
C. muộn

Chú sóc chúc Na điều gì?

A. Ăn no
B. Học giỏi
C. Ngủ ngon

Đúng hay sai? “Na đọc nhỏ, khó nghe.”

........

Sắp xếp các tiếng thành câu: Na – thức – dậy – sớm, – đi – học.

........

Hướng dẫn về nhà

Viết vần oc, ôc, uc, ưc mỗi vần 2 dòng và các từ con sóc, con ốc, hoa cúc, con mực mỗi từ 1 dòng vào vở tập viết; chú ý đặt dấu thanh đúng vị trí.
Đọc to đoạn “Na đi học” cho người thân nghe ít nhất 2 lần; khi đọc chú ý đọc rõ, đọc to.
Tìm thêm 2 tiếng hoặc đồ vật có vần oc, ôc, uc hoặc ưc trong nhà (ví dụ: cốc, gốc cây, cúc áo) và nói cho người thân nghe.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.