NeoEdu
Giáo án Tiếng Việt 1
Tiếng ViệtLớp 1Chủ đề 18. Tôi và các bạn

Giáo án Bài 4. Giải thưởng tình bạn

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Đọc đúng, đọc trơn bài đọc “Giải thưởng tình bạn”; trả lời được các câu hỏi về nội dung bài.
  • Nhận biết và đọc đúng các vần oăng, oac, oach trong tiếng và từ (hoẵng, xoạc, oạch, kế hoạch).
  • Giải thích được nghĩa các từ về cuộc thi chạy: vạch xuất phát, lấy đà, trọng tài, ngã oạch.
  • Viết đúng chính tả các tiếng có c hoặc k (cuộc thi, cổ vũ, kể chuyện, kính) theo quy tắc trước e, ê, i viết k; trước các âm khác viết c.
  • Nêu được ý nghĩa câu chuyện: tình bạn quý hơn chiến thắng; bạn tốt là người biết giúp nhau lúc khó khăn.
  • Năng lực ngôn ngữ (đọc, viết, nói và nghe): đọc đúng và trơn bài “Giải thưởng tình bạn” và “Chiếc ô của Lan”; đọc đúng các vần oăng, oac, oach; viết đúng c/k; kể được 1–2 câu về việc đã giúp bạn hoặc được bạn giúp.
  • Năng lực văn học: nhận biết các chi tiết chính của câu chuyện (nai dừng lại đỡ hoẵng dậy, hai bạn cùng về đích); nêu được điều câu chuyện muốn nói về tình bạn; liên hệ được với việc làm của bản thân.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: đọc thầm, tự đánh vần và tự kiểm tra đáp án của mình khi làm bài tập trắc nghiệm, nối và điền từ.
  • Giao tiếp và hợp tác: thảo luận nhóm 4 để trả lời câu hỏi về nội dung bài; cặp đôi kể cho bạn nghe việc đã giúp bạn hoặc được bạn giúp.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: suy đoán nghĩa từ qua tranh minh họa cuộc thi chạy và nêu cách giúp bạn khi bạn gặp khó khăn trong tình huống mới.

3. Phẩm chất

  • Nhân ái: biết quan tâm, giúp đỡ bạn khi bạn gặp khó khăn; thể hiện qua việc kể lại việc giúp bạn hoặc được bạn giúp.
  • Trách nhiệm: hoàn thành phần việc được giao trong nhóm và cặp đôi; thực hiện nhiệm vụ đọc, viết ở nhà đầy đủ.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Sách Tiếng Việt 1 (Kết nối tri thức với cuộc sống), tập 1, Chủ đề 18, Bài 4.
  • Tranh minh họa cuộc thi chạy giữa nai và hoẵng (phóng to hoặc chiếu lên màn hình); tranh vạch xuất phát, trọng tài.
  • Bảng phụ ghi các vần oăng, oac, oach và các từ khóa; thẻ chữ rời: h, ng, l, x, t, kh, oăng, oac, oach, oạch, hoạch, cuộc, kể, cổ, kính.
  • Phiếu học tập số 1, Phiếu học tập số 2 (in cho từng nhóm).
  • Thẻ A, B, C để HS giơ khi làm bài trắc nghiệm.
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-4-giai-thuong-tinh-ban (bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác; dùng để củng cố ở phần Luyện tập).

2. Học sinh

  • Sách Tiếng Việt 1, vở Tập viết, bảng con, bút chì, khăn lau bảng.
  • Phiếu học tập số 1, Phiếu học tập số 2 (làm theo nhóm, ghi tên nhóm).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Chia sẻ về người bạn thân

Mục tiêu

Huy động vốn sống của HS về tình bạn, tạo hứng thú và dẫn dắt HS vào bài đọc.

Nội dung

HS trả lời hai câu hỏi: “Em và bạn thân thường cùng nhau làm những việc gì?” và “Khi bạn gặp khó khăn, em làm gì?”

Sản phẩm dự kiến

Từ 2 đến 3 HS nêu được một việc làm cùng bạn thân và một cách giúp bạn khi bạn gặp khó khăn; HS nhắc được tên bài “Giải thưởng tình bạn”.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo tranh nai và hoẵng đang chạy đua, hỏi: “Các em nhìn thấy gì trong tranh?” Sau đó đặt câu hỏi: “Em và bạn thân thường cùng nhau làm những việc gì? Khi bạn gặp khó khăn, em làm gì?”

    Học sinh

    HS quan sát tranh, lắng nghe câu hỏi và suy nghĩ. Dự kiến HS trả lời: “Hai con vật đang chạy thi.”

  2. Giáo viên

    GV mời 2 đến 3 HS chia sẻ. Khi HS nói về việc giúp bạn, GV gợi thêm: “Em có thể làm gì để bạn bớt buồn hoặc bớt đau?”

    Học sinh

    HS lần lượt trả lời. Dự kiến: “Em cùng bạn chơi nhảy dây.” “Khi bạn ngã, em đỡ bạn dậy và hỏi thăm bạn.”

  3. Giáo viên

    GV khen các ý kiến hay và dẫn vào bài: “Hôm nay, cô và các em sẽ đọc câu chuyện về nai và hoẵng. Hai bạn ấy đã làm gì khi một bạn gặp khó khăn?”

    Học sinh

    HS lắng nghe, nhắc tên bài “Giải thưởng tình bạn” và mở sách trang bài học.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 18 phút

Đọc hiểu bài “Giải thưởng tình bạn”

Mục tiêu

HS đọc đúng, đọc trơn bài đọc; hiểu nội dung chính; trả lời được câu hỏi và nêu được điều câu chuyện muốn nói.

Nội dung

GV đọc mẫu toàn bài; HS đọc nối tiếp theo đoạn; các nhóm 4 thảo luận ba câu hỏi: (1) Đôi bạn nào tham gia cuộc thi chạy? (2) Khi hoẵng bị ngã, nai làm gì? (3) Vì sao hai bạn được trao giải thưởng tình bạn? Sau đó cả lớp rút ra “Điều câu chuyện muốn nói”.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng và trơn bài đọc; mỗi nhóm trả lời đủ ba câu hỏi; HS nêu được: “Tình bạn quý hơn chiến thắng. Bạn tốt là người biết giúp nhau lúc khó khăn.”

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chỉ tranh, đọc mẫu toàn bài với giọng kể rõ ràng, nhấn ở các đoạn hoẵng ngã và nai dừng lại. Nêu yêu cầu: “Các em lắng nghe, chú ý nai đã làm gì khi bạn bị ngã.”

    Học sinh

    HS quan sát tranh, lắng nghe và đọc thầm theo. Dự kiến HS nói: “Nai dừng lại để đỡ hoẵng.”

  2. Giáo viên

    GV hướng dẫn đọc các tiếng khó (hoẵng, oạch, lấy đà) bằng cách đánh vần mẫu; tổ chức đọc nối tiếp theo đoạn; chia nhóm 4 và phát câu hỏi thảo luận. GV đi quan sát, gợi ý khi nhóm bế tắc: “Trong đoạn nào có chi tiết nai đỡ bạn?”

    Học sinh

    HS đọc thầm, sau đó đọc nối tiếp theo đoạn. Các nhóm thảo luận. Dự kiến câu trả lời: (1) “Hai bạn nai và hoẵng.” (2) “Nai dừng lại, đỡ hoẵng đứng dậy.” (3) “Vì nai dừng lại giúp bạn nên hai bạn cùng về đích và được giải thưởng tình bạn.”

  3. Giáo viên

    GV mời đại diện 2 đến 3 nhóm trình bày; nhận xét, sửa phát âm cho HS. Hỏi thêm: “Vì sao nai không chạy tiếp để giành giải nhất?”

    Học sinh

    Đại diện nhóm trả lời. Dự kiến: “Vì nai muốn giúp bạn, bạn đang đau nên nai không bỏ bạn lại.”

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Trong cuộc thi, nai chọn giúp bạn thay vì chạy nhanh một mình. Vì vậy hai bạn nhận được giải thưởng tình bạn. Câu chuyện muốn nói điều gì?” GV ghi bảng: “Tình bạn quý hơn chiến thắng.”

    Học sinh

    HS đọc theo câu ghi bảng; nêu lại điều câu chuyện muốn nói.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 15 phút

Vần oăng, oac, oach và từ ngữ về cuộc thi chạy

Mục tiêu

HS nhận biết, đánh vần và đọc đúng các vần oăng, oac, oach; hiểu nghĩa bốn từ ngữ về cuộc thi chạy.

Nội dung

GV phân tích vần mới và tổ chức trò chơi “Ghép thẻ – Ai nhanh hơn” với Phiếu học tập số 1 (ghép âm đầu với vần để tạo tiếng, từ). Sau đó HS tìm hiểu nghĩa các từ vạch xuất phát, lấy đà, trọng tài, ngã oạch qua tranh.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng ba vần mới; ghép đúng các tiếng hoẵng, ngoằng, loằng, xoạc, toạc, khoác, oạch, kế hoạch, thu hoạch; nêu đúng nghĩa bốn từ ngữ.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV viết vần oăng, oac, oach lên bảng; phân tích và đánh vần mẫu: “o-ăng: oăng; o-a-c: oac; o-a-ch: oach.” GV hướng dẫn HS đọc theo.

    Học sinh

    HS quan sát, đánh vần thầm và đọc to theo GV, sau đó đọc cá nhân.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức trò chơi “Ghép thẻ – Ai nhanh hơn”: chia lớp thành các nhóm, phát Phiếu học tập số 1 và bộ thẻ chữ. GV hô “Bắt đầu!”, theo dõi và kiểm tra các nhóm ghép đúng.

    Học sinh

    Các nhóm ghép thẻ, đọc to tiếng vừa ghép được. Dự kiến: h + oăng + nặng = hoẵng; x + oac + nặng = xoạc; kh + oac + sắc = khoác; kế + hoạch = kế hoạch.

  3. Giáo viên

    GV đưa tranh cuộc thi chạy và hỏi: “Đây là vạch nào? Trọng tài làm việc gì? Ai lấy đà trước khi chạy?” GV giải thích thêm nghĩa từ “ngã oạch” bằng cách làm động tác ngã mạnh.

    Học sinh

    HS đoán nghĩa rồi nhắc lại theo GV. Dự kiến: “Vạch xuất phát là chỗ bắt đầu chạy.” “Trọng tài điều khiển cuộc thi.”

  4. Giáo viên

    GV tóm tắt ba vần mới và bốn từ ngữ; chỉ bảng cho HS đọc lại cả lớp, sau đó đọc cá nhân.

    Học sinh

    HS đọc đồng thanh, sau đó 2 đến 3 HS đọc cá nhân.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 7 phút

Quy tắc viết c hay k

Mục tiêu

HS nắm quy tắc viết c hoặc k và viết đúng chính tả các tiếng có c, k.

Nội dung

GV nêu quy tắc: trước e, ê, i viết k (kể chuyện, kính); trước các âm khác viết c (cuộc thi, cổ vũ). HS viết bảng con các tiếng: cuộc, kể, cổ, kính.

Sản phẩm dự kiến

HS viết đúng các tiếng cuộc, kể, cổ, kính; nhắc lại được quy tắc chính tả c/k.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV viết hai cột lên bảng: “Trước e, ê, i → k” và “Trước các âm khác → c”. Đọc các tiếng cần viết.

    Học sinh

    HS lắng nghe, nhắc lại quy tắc theo GV.

  2. Giáo viên

    GV đọc lần lượt: cuộc, kể, cổ, kính; hướng dẫn cách viết chữ c, k đúng nét; quan sát và sửa lỗi cho HS.

    Học sinh

    HS viết vào bảng con, sau đó giơ bảng để GV kiểm tra.

  3. Giáo viên

    GV yêu cầu HS đổi bảng với bạn bên cạnh để kiểm tra chéo; hỏi: “Vì sao viết kể mà không viết cể?”

    Học sinh

    HS kiểm tra bài của bạn và trả lời: “Vì trước ê viết k.”

  4. Giáo viên

    GV nhận xét chung và nhắc lại quy tắc.

    Học sinh

    HS đọc lại quy tắc theo GV.

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành · 15 phút

Luyện đọc và làm bài tập

Mục tiêu

Củng cố nội dung bài đọc, vần mới và chính tả c/k qua bài tập trắc nghiệm, nối, điền từ và đọc thêm bài “Chiếc ô của Lan”.

Nội dung

Bài tập 1 đến 4: trắc nghiệm, HS giơ thẻ A, B, C. Bài tập 5: nối từ với nghĩa (Phiếu học tập số 2). Bài tập 6: điền c hoặc k. Bài tập 7 đến 10: đọc thêm “Chiếc ô của Lan” và trả lời câu hỏi. Nếu còn thời gian, GV cho HS làm thêm bài tương tác trên trang NeoEdu.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: (1) A. (2) B. (3) C. (4) A, B, D. (5) vạch xuất phát – nơi bắt đầu cuộc thi chạy; trọng tài – người điều khiển cuộc thi; lấy đà – chuẩn bị tư thế để lao đi. (6) cuộc thi, kể chuyện, cổ vũ (c, k, c). (7) HS đọc trơn đoạn văn. (8) A. (9) C. (10) A. HS đọc đúng bài “Chiếc ô của Lan”.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chiếu hoặc đọc từng câu bài tập 1 đến 4; hướng dẫn cách giơ thẻ: “Đọc kỹ câu hỏi, chọn đáp án đúng và giơ thẻ A, B hoặc C.”

    Học sinh

    HS đọc thầm câu hỏi và chuẩn bị thẻ.

  2. Giáo viên

    GV đọc câu hỏi; yêu cầu HS giơ thẻ và giải thích ngắn. Với bài 5 và 6, GV phát Phiếu học tập số 2 cho nhóm làm, đi quan sát và hỗ trợ. Sau đó GV đọc mẫu “Chiếc ô của Lan”, hướng dẫn đọc nhóm rồi đọc cá nhân.

    Học sinh

    HS giơ thẻ: bài 1 (A), bài 2 (B), bài 3 (C), bài 4 (A, B, D). Các nhóm làm Phiếu học tập số 2 và đọc đoạn văn. Dự kiến HS giải thích: “Vì nai dừng lại giúp hoẵng.” “Vì Lan nghiêng ô về phía Hà nên vai áo Lan ướt.”

  3. Giáo viên

    GV mời đại diện nhóm trình bày đáp án bài 5, 6; cùng cả lớp kiểm tra đáp án. Với bài 7 đến 10, GV hỏi: “Lan đã làm gì để giúp Hà? Vì sao vai áo Lan ướt?”

    Học sinh

    Đại diện nhóm trình bày. Dự kiến trả lời: “Lan rủ Hà đi chung ô.” “Vì Lan nghiêng ô về phía Hà.”

  4. Giáo viên

    GV nhận xét, khen các nhóm làm tốt và sửa lỗi cho những HS còn nhầm. Có thể cho HS làm thêm bài tương tác trên trang NeoEdu nếu còn thời gian.

    Học sinh

    HS sửa bài vào sách hoặc phiếu; lắng nghe nhận xét.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 10 phút

Đóng vai: kể việc đã giúp bạn

Mục tiêu

HS vận dụng kiến thức về tình bạn vào tình huống thực tế; phát triển kĩ năng nói và nghe.

Nội dung

HS làm việc theo cặp đôi: mỗi em kể cho bạn nghe một lần đã giúp bạn, hoặc được bạn giúp, theo mẫu câu gợi ý: “Hôm ấy, em đã…”; “Bạn đã giúp em bằng cách…”. Bạn lắng nghe, hỏi lại một câu và nói cảm xúc của mình.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi cặp đôi hoàn thành lượt kể của cả hai bạn; 2 đến 3 HS kể trước lớp được ít nhất 1 đến 2 câu, có nêu cảm xúc.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu nhiệm vụ và đọc mẫu câu gợi ý. Nhắc HS: “Kể ngắn gọn, nói to vừa đủ nghe; khi bạn kể, em lắng nghe và hỏi lại một câu.”

    Học sinh

    HS lắng nghe, nhắc lại nhiệm vụ và mẫu câu.

  2. Giáo viên

    GV chia cặp đôi, đi quan sát và hỗ trợ những cặp còn lúng túng bằng câu hỏi gợi ý: “Hôm đó ở đâu? Bạn đã làm gì? Em cảm thấy thế nào?”

    Học sinh

    Từng cặp kể và lắng nghe nhau. Dự kiến HS kể: “Hôm trời mưa, em cho bạn mượn áo mưa.” “Khi em bị ngã, bạn đỡ em dậy.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2 đến 3 cặp lên chia sẻ trước lớp; khen ngợi cách kể rõ ràng, lễ phép.

    Học sinh

    Đại diện cặp kể trước lớp; các bạn khác lắng nghe và nhận xét.

  4. Giáo viên

    GV liên hệ: “Tình bạn là khi ta biết giúp nhau lúc khó khăn. Hôm nay, em sẽ làm gì để giúp bạn?” GV nhắc lại câu ghi nhớ: “Tình bạn quý hơn giải nhất.”

    Học sinh

    HS nêu một việc các em sẽ làm để giúp bạn và đọc theo câu ghi nhớ.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Ghép âm đầu với vần để tạo tiếng, từ (làm theo nhóm):

  • Vần oăng: ghép với h, ng, l để tạo tiếng: ……… (hoẵng), ……… (ngoằng), ……… (loằng)
  • Vần oac: ghép với x, t, kh để tạo tiếng: ……… (xoạc), ……… (toạc), ……… (khoác)
  • Vần oach: điền từ có vần oach: ngã ………, kế ………, thu ………
    Nhóm ghi tên nhóm: ………

Phiếu học tập số 2

Bài 5: Nối từ với nghĩa phù hợp:

  • vạch xuất phát → ……………………
  • trọng tài → ……………………
  • lấy đà → ……………………
    Bài 6: Điền c hoặc k vào chỗ trống:
  • ……uộc thi
  • ……ể chuyện
  • ……ổ vũ
    Nhóm ghi tên nhóm: ………

Hướng dẫn về nhà

  • Đọc lại bài “Giải thưởng tình bạn” 3 lần cho bố mẹ hoặc người thân nghe; nhờ người thân đọc giúp các tiếng có vần oăng, oac, oach để em tự sửa lỗi.
  • Đọc thêm bài “Chiếc ô của Lan” và kể lại cho người thân nghe một câu chuyện về việc bạn đã giúp em (hoặc em đã giúp bạn).
  • Viết vào vở ô li mỗi vần oăng, oac, oach một dòng; viết các tiếng cuộc, kể, cổ, kính một dòng.
  • Thực hiện một việc giúp bạn hoặc người thân trong gia đình (ví dụ: dọn đồ chơi cùng em trai, giúp bạn buộc dây giày) và kể lại trong tiết học sau.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.