NeoEdu
Giáo án Tiếng Việt 1
Tiếng ViệtLớp 1Chủ đề 18. Tôi và các bạn

Giáo án Bài 3. Bạn của gió

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Đọc đúng, đọc trơn bài thơ “Bạn của gió” và bài đọc thêm “Gió ơi”.
  • Nêu được nội dung chính: gió có mặt ở khắp nơi, làm mọi vật chuyển động và là bạn của cánh chim, tán lá, con sóng, cánh buồm.
  • Giải thích được nghĩa của các từ lùa, hoài, vòm lá, biếc theo ngữ cảnh trong bài.
  • Nhận biết được các tiếng cùng vần trong thơ (gió – gõ, im – chim, à – xa, đồng – sóng).
  • Năng lực ngôn ngữ: đọc trơn bài thơ, hiểu nội dung, nhận biết tiếng cùng vần, nói được cảm nhận về gió.
  • Năng lực văn học: cảm nhận hình ảnh gió như một người bạn gần gũi và nhận ra âm điệu vui tươi của bài thơ qua các tiếng cùng vần.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: đọc thầm, tự tìm câu trả lời trong bài thơ và tự kiểm tra kết quả bài tập bằng học liệu số NeoEdu.
  • Giao tiếp và hợp tác: trao đổi theo cặp, nhóm khi hoàn thành Phiếu học tập số 1 và khi nói về cảm nhận của mình về gió.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: liên hệ kiến thức về gió với các vật chuyển động trong cuộc sống và đưa ra cách giải thích của riêng mình.

3. Phẩm chất

  • Nhân ái: biết yêu quý thiên nhiên và quan tâm đến những sự vật gần gũi xung quanh mình.
  • Chăm chỉ: tích cực luyện đọc, làm bài tập và tham gia đầy đủ các hoạt động trong lớp.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Sách Tiếng Việt 1 (Kết nối tri thức với cuộc sống), bài 3 “Bạn của gió”.
  • Tranh hoặc mô hình chong chóng, cánh diều, thuyền buồm.
  • Bảng phụ hoặc thẻ từ ghi bài thơ, các từ lùa, hoài, vòm lá, biếc và các tiếng cùng vần (gió, gõ, im, chim).
  • Phiếu học tập số 1 (in cho mỗi nhóm).
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác (neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-3-ban-cua-gio), dùng ở hoạt động luyện tập để HS tự kiểm tra.

2. Học sinh

  • Sách Tiếng Việt 1.
  • Bảng con, bút chì.
  • Thẻ Đ – S (hoặc giơ ngón tay) để trả lời nhanh.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Gió đi đâu nhỉ?

Mục tiêu

Huy động kiến thức nền của HS về vai trò của gió và dẫn dắt vào bài học.

Nội dung

Quan sát tranh chong chóng, cánh diều, thuyền buồm; trả lời câu hỏi: “Em còn biết vật nào chuyển động được nhờ gió?”.

Sản phẩm dự kiến

HS kể được từ 2 đến 3 vật chuyển động nhờ gió (ví dụ: cánh diều, cánh buồm, lá cây đung đưa).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo tranh chong chóng, cánh diều, thuyền buồm và hỏi: “Chong chóng quay vì sao?”.

    Học sinh

    HS quan sát tranh và trả lời: “Vì có gió thổi.”

  2. Giáo viên

    GV hỏi: “Em còn biết vật nào chuyển động được nhờ gió?” và gợi ý khi cần.

    Học sinh

    HS nối tiếp trả lời: “Lá cờ bay phần phật.”, “Cây dừa nghiêng ngả.”, “Cánh buồm căng ra.”

  3. Giáo viên

    GV khen các ý kiến và chốt: “Gió làm mọi vật chuyển động. Hôm nay cô và các em cùng đọc bài thơ Bạn của gió.”

    Học sinh

    HS nhắc lại tên bài và mở sách ở trang bài học.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 18 phút

Đọc bài thơ Bạn của gió

Mục tiêu

HS đọc đúng, đọc trơn bài thơ và hiểu nội dung chính: gió có mặt khắp nơi và là bạn của nhiều sự vật.

Nội dung

GV đọc mẫu, HS đọc theo; HS đọc thầm, đọc nhóm và đọc cá nhân. Nhóm 4 em hoàn thành Phiếu học tập số 1 để tìm các bạn của gió và cảnh tượng khi gió đi vắng.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc trơn bài thơ; hoàn thành Phiếu học tập số 1, nêu được các bạn của gió: cánh chim, tán lá, con sóng, cánh buồm.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc mẫu cả bài một lần, hướng dẫn ngắt nhịp ở cuối mỗi dòng thơ và yêu cầu HS đọc thầm.

    Học sinh

    HS lắng nghe, theo dõi trong sách và đọc thầm bài thơ.

  2. Giáo viên

    GV đọc từng khổ thơ, tổ chức HS đọc đồng thanh, đọc nhóm và đọc cá nhân. Hỏi: “Gió đi tìm bạn ở những đâu?”.

    Học sinh

    HS đọc theo. Dự kiến trả lời: “Gió bay theo cánh chim, lùa vào trong tán lá.”

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Khi gió đi vắng, lá và sóng như thế nào?” và gợi ý HS tìm câu thơ trong bài.

    Học sinh

    HS trả lời: “Lá buồn lặng im.”, “Sóng nằm ngủ yên.” Dự kiến HS trả lời đúng cả 2 ý.

  4. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 1 cho nhóm, yêu cầu nhóm thảo luận và cử đại diện trình bày.

    Học sinh

    Nhóm thảo luận, điền kết quả vào phiếu và trình bày. Dự kiến: “Cánh chim, tán lá, con sóng, cánh buồm đều là bạn của gió.”

  5. Giáo viên

    GV chốt: “Gió có mặt ở khắp nơi, làm mọi vật chuyển động và vui tươi. Bài thơ gọi gió như một người bạn rất gần gũi.”

    Học sinh

    HS nhắc lại nội dung chính của bài thơ.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 14 phút

Từ ngữ và tiếng cùng vần

Mục tiêu

HS hiểu nghĩa của bốn từ lùa, hoài, vòm lá, biếc và nhận biết được các tiếng cùng vần trong thơ.

Nội dung

Giải nghĩa từ qua câu thơ và ví dụ; trò chơi “Tìm bạn cùng vần” với các tiếng gió – gõ, im – chim, khơi – ơi, vắng – lặng – chẳng và cặp à – xa, đồng – sóng trong bài “Gió ơi”.

Sản phẩm dự kiến

HS giải thích được nghĩa của bốn từ bằng lời của mình; tìm được ít nhất ba cặp tiếng cùng vần.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo thẻ từ lùa, hoài, vòm lá, biếc và hỏi: “Gió lùa qua khe cửa nghĩa là gì?”.

    Học sinh

    HS trả lời: “Gió luồn qua chỗ hẹp.”

  2. Giáo viên

    GV đọc câu “Trời xanh biếc” và câu “Gió đi hoài”, hỏi nghĩa của từ biếc và hoài trong ngữ cảnh. Với vòm lá, GV chỉ tranh tán cây tròn cong.

    Học sinh

    HS trả lời: “Biếc là xanh đậm và tươi.”, “Hoài là mãi, không dứt.”, “Vòm lá là tán cây cong tròn như mái vòm.”

  3. Giáo viên

    GV tổ chức trò chơi “Tìm bạn cùng vần”: GV đọc “gió”, HS giơ thẻ “gõ”; GV đọc “im”, HS tìm “chim”; sau đó đọc “vắng” và hỏi các bạn tìm tiếng cùng vần.

    Học sinh

    HS giơ thẻ và đọc to cặp tiếng cùng vần: gió – gõ, im – chim, khơi – ơi; vắng – lặng – chẳng.

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Các tiếng cùng vần ở cuối dòng thơ giúp bài thơ dễ đọc, dễ nhớ.” GV yêu cầu HS đọc to một cặp tiếng để nghe vần.

    Học sinh

    HS đọc to cặp tiếng cùng vần và nhắc lại phần Ghi nhớ.

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành · 16 phút

Luyện đọc “Gió ơi” và làm bài tập

Mục tiêu

Củng cố kĩ năng đọc trơn, hiểu nội dung bài thơ và nhận biết vần qua bài đọc thêm và các bài tập.

Nội dung

HS đọc bài “Gió ơi”; làm bài tập 1, 2, 3, 6, 7, 8, 9, 10 bằng bảng con, thẻ Đ – S và học liệu số NeoEdu.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng bài “Gió ơi”. Đáp án: bài 1: A, B, D (cánh buồm, cánh chim, tán lá); bài 2: C (chẳng ra khơi); bài 3: lùa – luồn qua chỗ hẹp; hoài – mãi, nhiều lần; biếc – xanh đậm và tươi; bài 6: C (reo xào xạc); bài 7: A (cả nhà mát rượi); bài 8: B (xa); bài 9: đồng, sóng; bài 10: a) Đ, b) Đ, c) S.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc mẫu bài “Gió ơi”, hướng dẫn HS đọc theo đoạn rồi đọc cá nhân.

    Học sinh

    HS đọc theo GV, sau đó đọc cá nhân hoặc đọc theo bàn.

  2. Giáo viên

    GV đọc câu hỏi bài 1: “Theo bài thơ, những gì là bạn của gió? A. cánh buồm; B. cánh chim; C. hòn đá.” và yêu cầu HS giơ bảng con.

    Học sinh

    HS giơ bảng con đáp án A, B, D. Dự kiến một số em nêu thêm lí do: “Vì cánh chim được nhắc trong bài.”

  3. Giáo viên

    GV đọc bài 9: “Gió qua cánh ___, Lúa vàng gợn ___.” và bài 10 (a, b, c) để HS trả lời bằng thẻ Đ – S.

    Học sinh

    HS điền “đồng”, “sóng”; giơ thẻ: a) Đ, b) Đ, c) S. HS giải thích c) bằng câu: “Không có gió thì buồm không căng ra được.”

  4. Giáo viên

    GV hướng dẫn HS mở học liệu số NeoEdu để tự kiểm tra thêm một số câu hỏi tương tác.

    Học sinh

    HS làm bài tương tác trên thiết bị (nếu có) hoặc theo nhóm 2, kiểm tra lại đáp án của mình.

  5. Giáo viên

    GV nhận xét, chốt đáp án và khen những HS đọc trơn, làm đúng bài tập.

    Học sinh

    HS đối chiếu kết quả, sửa lỗi (nếu có).

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 17 phút

Nói về cảm nhận của em về gió

Mục tiêu

HS nói được cảm nhận của mình về gió và liên hệ với trải nghiệm trong cuộc sống.

Nội dung

Nói với bạn theo cặp: “Em thích gió vào lúc nào? Vì sao?”. GV gợi ý mẫu: “Em thích gió mát buổi chiều hè vì em được thả diều.” Về nhà: quan sát một vật chuyển động nhờ gió và đọc cho người thân nghe bài thơ.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi HS nói được ít nhất 1 câu về thời điểm thích gió và lí do; về nhà đọc được bài thơ cho người thân nghe.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu câu hỏi “Em thích gió vào lúc nào? Vì sao?” và viết mẫu câu lên bảng: “Em thích gió … vì …”.

    Học sinh

    HS lắng nghe, đọc theo mẫu câu.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức HS nói theo cặp, đi quan sát và hỗ trợ những HS còn lúng túng.

    Học sinh

    HS nói với bạn. Dự kiến: “Em thích gió mát buổi sáng vì đi học không bị nóng.”, “Em thích gió biển vì được thả diều cùng bố.”

  3. Giáo viên

    GV mời 3 đến 4 HS trình bày trước lớp, khuyến khích HS dùng câu đầy đủ.

    Học sinh

    HS trình bày cảm nhận của mình trước lớp; các bạn lắng nghe và nhận xét.

  4. Giáo viên

    GV khen ngợi và chốt: “Gió là người bạn gần gũi, mang lại niềm vui cho chúng ta. Về nhà, các em đọc bài thơ cho người thân nghe nhé.”

    Học sinh

    HS nhắc lại ý chính và nhận nhiệm vụ về nhà.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Nhóm: ……………………………

Câu 1. Gió đi tìm bạn và gặp những ai? Viết vào chỗ trống.

  • Gió bay theo ……………………
  • Gió lùa trong ……………………
  • Gió thổi căng ……………………
  • Gió đẩy ……………………

Câu 2. Khi gió đi vắng, điền các sự vật vào chỗ trống.

  • Lá ……………………… (buồn lặng im)
  • Không thấy cánh chim, không ai ……………………… (gõ cửa)
  • Sóng ……………………… (nằm ngủ yên)
  • Buồm ……………………… (không ra khơi được)

Câu 3. Theo nhóm em, gió là bạn của những ai? Viết hai ý.

  • ……………………………
  • ……………………………

Hướng dẫn về nhà

  • Đọc thuộc lòng bài thơ “Gió ơi” và đọc bài “Bạn của gió” cho bố mẹ hoặc người thân nghe.
  • Quan sát một vật chuyển động nhờ gió ở nhà hoặc trên đường đi học, sau đó kể cho người thân nghe bằng 1 đến 2 câu.
  • Tìm thêm một cặp tiếng cùng vần với gió (ví dụ: gió – gõ) và viết vào vở.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.