NeoEdu
Giáo án Tiếng Việt 1
Tiếng ViệtLớp 1Chủ đề 7. Vần: an, ăn, ân, on, ôn, ơn, en, ên, in, un, am, ăm, âm

Giáo án Bài 35. Ôn tập và kể chuyện

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nêu được các vần có âm cuối n (an, ăn, ân, on, ôn, ơn, en, ên, in, un) và âm cuối m (am, ăm, âm).
  • Phân biệt được vần có âm cuối n và vần có âm cuối m qua các cặp từ như làn – làm, sân – sâm, chăn – chăm.
  • Đọc trơn được đoạn văn ngắn có tiếng chứa vần đã học và tìm được tiếng có vần đã học trong đoạn văn.
  • Viết đúng các từ ngữ có vần đã học như cam, chăn, chân, nấm, sen.
  • Kể lại được nội dung chính của câu chuyện “Gà nâu và vịt xám” theo trình tự các sự việc.
  • Vận dụng được ý nghĩa câu chuyện để nói được một việc làm giúp đỡ bạn bè.
  • Năng lực ngôn ngữ: Đọc trơn đoạn ngắn có vần n, m; viết đúng từ có vần đã học; nghe hiểu và nói thành câu về nội dung câu chuyện.
  • Năng lực văn học: Cảm nhận được tình bạn giữa gà nâu và vịt xám, hiểu thông điệp bạn bè cần giúp đỡ nhau qua việc kể lại chuyện.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: Tự đọc thầm, tự nhận diện vần và tự kiểm tra kết quả bài tập theo bảng đáp án của GV.
  • Giao tiếp và hợp tác: Làm việc cặp đôi, trao đổi kết quả và lắng nghe bạn kể lại câu chuyện.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Chọn tiếng có vần phù hợp để điền vào chỗ trống và nói cách giúp đỡ bạn trong tình huống thực tế.

3. Phẩm chất

  • Nhân ái: Biết quan tâm, giúp đỡ bạn bè trong lớp và ở nhà bằng những việc làm phù hợp với sức mình.
  • Chăm chỉ: Tích cực luyện đọc, viết và hoàn thành đầy đủ các bài tập ôn vần.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Bảng phụ hoặc slide ghi bảng vần âm cuối n và âm cuối m, các cặp từ làn – làm, sân – sâm, chăn – chăm.
  • Tranh hoặc thẻ hình: quả cam, hoa sen, con lợn, cây nấm, con tằm, cái chăn, bàn chân, cái kèn, cuộn len, cây nến.
  • Đoạn văn đọc ghi trên bảng phụ: Nhà Lan ở thôn xa. Sân nhà Lan có hồ sen nhỏ. Lan chăm làm. Lan cho gà ăn, cho cún ăn. Mẹ cho Lan quả cam chín.
  • Tranh minh họa câu chuyện Gà nâu và vịt xám (vịt xám cõng gà nâu qua sông) do GV tự chuẩn bị.
  • Loa hoặc thiết bị phát âm thanh để bật bài nghe tiếng “chăm”, “chăn”, “chân”.
  • Phiếu học tập số 1 và Phiếu học tập số 2 đã in sẵn.
  • Học liệu số NeoEdu: Trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác tại neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-35-on-tap-va-ke-chuyen (dùng phần bấm loa ở bài tập 1 và phần nối hình ở bài tập 2).

2. Học sinh

  • Bảng con và bút viết bảng.
  • Vở Tập viết, bút chì, bút màu (để gạch chân tiếng có vần đã học).
  • Bộ thẻ chữ hoặc thẻ vần (nếu có) để ghép tiếng.
  • Sách Tiếng Việt 1, tập 2, trang bài 35.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Ghép vần nhanh

Mục tiêu

Huy động vốn vần đã học và tạo hứng thú cho HS trước khi ôn tập.

Nội dung

Trò chơi “Ghép vần nhanh”: GV đọc một tiếng có vần đã học (ví dụ: c – an – can), HS giơ bảng con ghi lại vần đúng. Luật chơi: nhanh, đúng, không nhìn sách.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng và nhận biết được ít nhất 5 vần đã học trong trò chơi.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu luật chơi: “Cô đọc tiếng, các con giơ bảng con ghi vần của tiếng đó. Ai đúng và nhanh sẽ được cả lớp vỗ tay.”

    Học sinh

    HS lắng nghe luật chơi và chuẩn bị bảng con.

  2. Giáo viên

    GV đọc lần lượt các tiếng: can, sen, chăn, cam, nấm, tên, chín, ôm. GV quan sát và nhắc HS đọc to rõ.

    Học sinh

    HS giơ bảng con ghi vần: an, en, ăn, am, âm, en, in, am. Ví dụ dự kiến: HS ghi “an” cho tiếng “can”.

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Vần của tiếng can là vần gì? Vì sao em biết?”

    Học sinh

    HS trả lời: “Vần của tiếng can là an, vì sau chữ c là an.”

  4. Giáo viên

    GV khen ngợi và dẫn vào bài: “Hôm nay chúng ta cùng ôn các vần có âm cuối n và âm cuối m.”

    Học sinh

    HS nhắc lại tên bài học: Ôn tập và kể chuyện.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 15 phút

Hệ thống hoá vần có âm cuối n và âm cuối m

Mục tiêu

HS nhận biết được nhóm vần có âm cuối n và nhóm vần có âm cuối m, phân biệt được hai nhóm qua cách phát âm và qua cặp từ.

Nội dung

HS làm việc cặp đôi theo Phiếu học tập số 1: đọc bảng vần, phân loại 13 vần theo âm cuối, so sánh các cặp làn – làm, sân – sâm, chăn – chăm. Chú ý: vần có n thì đầu lưỡi chạm lợi; vần có m thì hai môi khép lại.

Sản phẩm dự kiến

Bảng phân loại đúng: Âm cuối n gồm an, ăn, ân, on, ôn, ơn, en, ên, in, un; âm cuối m gồm am, ăm, âm. HS nêu được khác biệt khi phát âm làn – làm, sân – sâm, chăn – chăm.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo bảng vần và phát Phiếu học tập số 1. GV nêu nhiệm vụ: “Các con làm việc cặp đôi, đọc bảng vần, phân loại các vần theo âm cuối rồi so sánh ba cặp từ.”

    Học sinh

    HS nhận phiếu, ngồi cặp đôi và đọc thầm nhiệm vụ.

  2. Giáo viên

    GV đi quanh lớp, hỏi từng cặp: “Vần nào có âm cuối là n? Vần nào có âm cuối là m?” GV gợi ý khi cần: “Hãy đọc to vần am và vần an, nghe xem môi hay đầu lưỡi làm việc?”

    Học sinh

    HS đọc to các vần và điền vào phiếu. Dự kiến HS trả lời: “Vần an có âm n, vì khi đọc đầu lưỡi chạm lợi; vần am có âm m, vì khi đọc hai môi khép lại.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2 cặp báo cáo. Sau đó GV hỏi: “Làn và làm khác nhau ở đâu?”

    Học sinh

    HS trình bày: “Làn kết thúc bằng n, làm kết thúc bằng m nên phát âm khác nhau. Sân – sâm và chăn – chăm cũng vậy.”

  4. Giáo viên

    GV chốt: Vần có n thì đầu lưỡi chạm lợi; vần có m thì hai môi khép lại. GV đọc mẫu cả bảng và yêu cầu HS đọc đồng thanh.

    Học sinh

    HS đọc đồng thanh bảng vần và ghi nhớ quy tắc phát âm.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 15 phút

Nghe kể chuyện Gà nâu và vịt xám

Mục tiêu

HS nghe hiểu nội dung câu chuyện, nắm được trình tự các sự việc và hiểu bài học về tình bạn.

Nội dung

GV kể lại câu chuyện bằng lời của mình theo bốn đoạn tóm tắt, kết hợp tranh vịt xám cõng gà nâu qua sông. Sau đó GV đặt câu hỏi để HS nắm nội dung và rút ra ý nghĩa.

Sản phẩm dự kiến

HS trả lời được các câu hỏi về nội dung chuyện, sắp xếp đúng trình tự bốn sự việc và nêu được ý nghĩa: bạn bè cần biết giúp đỡ nhau.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nói: “Cô sẽ kể cho các con nghe câu chuyện Gà nâu và vịt xám. Các con lắng nghe để trả lời câu hỏi của cô nhé.”

    Học sinh

    HS ngồi ngay ngắn, lắng nghe và quan sát tranh.

  2. Giáo viên

    GV kể chuyện kết hợp chỉ tranh. Sau khi kể xong, GV hỏi: “Gà nâu và vịt xám là gì của nhau? Vì sao gà nâu phải ở lại bờ?”

    Học sinh

    HS trả lời: “Gà nâu và vịt xám là đôi bạn thân. Gà nâu không biết bơi nên không qua sông được.”

  3. Giáo viên

    GV hỏi tiếp: “Vịt xám đã giúp gà nâu như thế nào? Gà nâu đã làm gì để giúp vịt xám?” GV mời HS sắp xếp bốn tranh theo đúng thứ tự.

    Học sinh

    HS trả lời: “Vịt xám đi tìm thức ăn mang về cho bạn và cõng gà qua sông. Gà nâu nhận ấp trứng giúp vịt xám.” HS sắp xếp tranh theo thứ tự đúng.

  4. Giáo viên

    GV hỏi: “Qua câu chuyện, em thấy bạn bè nên đối xử với nhau như thế nào?” GV chốt: Bạn bè cần biết giúp đỡ nhau; mỗi người làm việc mình giỏi để giúp bạn.

    Học sinh

    HS trả lời: “Bạn bè nên giúp đỡ nhau. Gà biết làm việc gì thì làm việc đó để giúp vịt.” HS nhắc lại ý nghĩa câu chuyện.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Đọc trơn đoạn văn và tìm tiếng có vần đã học

Mục tiêu

HS đọc trơn đoạn văn ngắn và nhận diện được các tiếng có vần đã học.

Nội dung

HS đọc đoạn văn trên bảng phụ theo hình thức đọc nối tiếp cá nhân và đọc đồng thanh. Sau đó HS gạch chân các tiếng có vần đã học trong đoạn văn: thôn, sân, sen, Lan, chăm, làm, ăn, cún, cam, chín.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc trơn đoạn văn và tìm đúng 10 tiếng có vần đã học: thôn (ôn), sân (ân), sen (en), Lan (an), chăm (ăm), làm (am), ăn (ăn), cún (un), cam (am), chín (in).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo đoạn văn và nêu yêu cầu: “Các con đọc thầm, sau đó gạch chân những tiếng có vần đã học.”

    Học sinh

    HS đọc thầm đoạn văn và tìm tiếng có vần đã học.

  2. Giáo viên

    GV đọc mẫu một lượt, sau đó mời 3 HS đọc nối tiếp, mỗi em một câu. GV sửa lỗi phát âm cho HS nếu có.

    Học sinh

    HS đọc nối tiếp từng câu và gạch chân tiếng trong vở hoặc trên bảng con. Dự kiến HS nhận ra: “Sân có vần ân, chăm có vần ăm.”

  3. Giáo viên

    GV mời HS đọc tiếng có vần em tìm được và giải thích vì sao đó là vần có âm cuối n hay m.

    Học sinh

    HS trả lời: “Tiếng chăm có vần ăm, âm cuối là m nên khép môi.”

  4. Giáo viên

    GV khen những HS đọc to, rõ, đúng và nhắc các em đọc chậm, chú ý âm cuối.

    Học sinh

    HS đọc đồng thanh lại đoạn văn lần cuối.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 15 phút

Làm bài tập ôn vần và viết từ ngữ

Mục tiêu

HS vận dụng kiến thức về vần có âm cuối n, m để nghe, nối hình, chọn đáp án, điền từ, sắp xếp câu và viết đúng từ ngữ.

Nội dung

HS làm các bài tập trong Phiếu học tập số 2 và trên trang bài học NeoEdu: bấm loa nghe tiếng; nối hình với từ; chọn tiếng có vần âm m; điền từ vào chỗ trống; sắp xếp từ thành câu; đúng hay sai; tìm vần của tiếng thôn; tìm tiếng có vần khác các tiếng còn lại.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: (1) chăm; (2) cam – sen – lợn – nấm; (3) A, B, E (tằm, nấm, cam); (4) cam; (5) chăn, chân; (6) Lan cho gà ăn; (7) a) S, b) Đ, c) S, d) Đ; (8) ôn; (9) D (nến). HS viết đúng các từ cam, chăn, chân, nấm trên bảng con.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 2, bật học liệu NeoEdu và nêu luật: “Làm từng bài, bài nào xong thì giơ tay báo cô.”

    Học sinh

    HS nhận phiếu, mở sách và chuẩn bị bảng con.

  2. Giáo viên

    GV bật loa bài 1 (nghe tiếng chăm, chăn, chân) và yêu cầu HS chọn đáp án. Tiếp theo GV hướng dẫn HS làm bài 2 đến bài 9. Với bài 5 và bài 4, GV yêu cầu HS đọc to câu sau khi điền.

    Học sinh

    HS nghe, chọn đáp án bài 1 là chăm (A) và làm các bài còn lại. Dự kiến HS nói: “Quả cam vì có vần am; bé đắp chăn vì chăn có vần ăn.”

  3. Giáo viên

    GV đọc đáp án từng bài, hỏi thêm: “Vì sao tiếng sen không có vần âm m?” và “Vì sao tiếng nến có vần khác các tiếng còn lại?”

    Học sinh

    HS trả lời: “Sen có vần en, kết thúc bằng n.” “Nến có vần ên, còn sen, kèn, len có vần en.”

  4. Giáo viên

    GV viết lên bảng các từ cam, chăn, chân, nấm và hướng dẫn HS viết đúng nét. GV nhắc: “Chú ý viết đúng dấu thanh và vần.”

    Học sinh

    HS viết các từ vào bảng con và giơ bảng để GV kiểm tra.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 10 phút

Em giúp bạn như Gà nâu và Vịt xám

Mục tiêu

HS vận dụng ý nghĩa câu chuyện vào cuộc sống, biết cách giúp đỡ bạn bè và kể lại được câu chuyện cho người thân nghe.

Nội dung

Đóng vai theo cặp đôi: một HS đóng vai bạn cần giúp đỡ (ví dụ quên bút, không mang cơm, chưa biết làm bài), một HS đóng vai bạn giúp đỡ và nói lời hỏi thăm. Sau đó cả lớp trao đổi. Giao nhiệm vụ về nhà: kể lại câu chuyện Gà nâu và vịt xám cho bố mẹ nghe.

Sản phẩm dự kiến

HS đóng được một tình huống giúp bạn bằng câu nói phù hợp; nói được ít nhất một việc em sẽ làm để giúp bạn; về nhà kể lại được câu chuyện cho người thân nghe.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu tình huống: “Bạn Hà quên bút ở lớp, em sẽ làm gì để giúp bạn?” GV mời 2 cặp lên đóng vai.

    Học sinh

    HS lắng nghe tình huống và chuẩn bị đóng vai theo cặp đôi.

  2. Giáo viên

    GV quan sát và gợi ý: “Em có thể nói câu nào để bạn yên tâm? Em có thể cho bạn mượn gì?”

    Học sinh

    HS đóng vai. Dự kiến HS nói: “Bạn ơi, mình cho bạn mượn bút nhé. Có gì khó bạn cứ bảo mình.”

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Qua tình huống vừa rồi, em học được điều gì từ gà nâu và vịt xám?”

    Học sinh

    HS trả lời: “Em học được cách giúp bạn bằng việc mình làm được, như Vịt xám đi kiếm ăn và Gà nâu ấp trứng.”

  4. Giáo viên

    GV giao nhiệm vụ về nhà và chốt: “Bạn bè cần biết giúp đỡ nhau. Hãy làm một việc tốt cho bạn trong tuần này.”

    Học sinh

    HS ghi nhiệm vụ về nhà vào vở và nhắc lại ý nghĩa câu chuyện.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Nhiệm vụ: Làm việc cặp đôi. Đọc bảng vần, phân loại và so sánh.

  • Bài 1: Ghi các vần có âm cuối n vào cột A; ghi các vần có âm cuối m vào cột B.
    Vần: an, ăn, ân, on, ôn, ơn, en, ên, in, un, am, ăm, âm.
  • Bài 2: Đọc và so sánh từng cặp từ, nêu khác nhau ở âm cuối:
    • làn – làm
    • sân – sâm
    • chăn – chăm
  • Bài 3: Trả lời: Khi đọc vần có n, đầu lưỡi làm gì? Khi đọc vần có m, hai môi làm gì?

Phiếu học tập số 2

Nhiệm vụ: Làm các bài tập ôn vần.

  • Bài 1: Bấm loa nghe. Em nghe thấy tiếng nào? A. chăm; B. chăn; C. chân.
  • Bài 2: Nối hình với từ: quả cam, hoa sen, con lợn, cây nấm.
  • Bài 3: Chọn các tiếng có vần kết thúc bằng âm m: A. tằm; B. nấm; C. chăn; D. sen; E. cam.
  • Bài 4: Mẹ cho Lan quả ____ chín.
  • Bài 5: Bé đắp ____ cho ấm. Bàn ____ bé có năm ngón.
  • Bài 6: Sắp xếp các tiếng thành câu: Lan – cho – gà – ăn.
  • Bài 7: Đúng hay sai? a) Tiếng giun có vần in. b) Tiếng lợn có vần ơn. c) Tiếng nằm có vần âm. d) Tiếng bến có vần ên.
  • Bài 8: Tiếng thôn có vần gì?
  • Bài 9: Tiếng nào có vần khác các tiếng còn lại? A. sen; B. len; C. kèn; D. nến.

Hướng dẫn về nhà

  • Đọc lại đoạn văn “Nhà Lan ở thôn xa…” ba lần cho người thân nghe, chú ý đọc đúng âm cuối n và m.
  • Viết vào vở ô li các từ: cam, chăn, chân, nấm, sen (mỗi từ một dòng).
  • Kể lại câu chuyện Gà nâu và vịt xám cho bố mẹ hoặc người thân nghe, nói rõ vì sao bạn bè cần giúp đỡ nhau.
  • Trong tuần này, làm một việc giúp đỡ bạn bè hoặc người thân và kể lại cho cả lớp nghe vào tiết sau.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.