Giáo án Tiếng Việt 1
Tiếng ViệtLớp 1Chủ đề 6. Âm và chữ: ph, qu, v, x, y – luyện tập chính tả

Giáo án Bài 29. Luyện tập chính tả

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 1 tiết (35 phút)

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nêu được quy tắc viết c/k, g/gh, ng/ngh: k, gh, ngh đứng trước e, ê, i; c, g, ng đứng trước các âm còn lại.
  • Vận dụng được quy tắc để viết đúng các tiếng, từ có c/k, g/gh, ng/ngh (kẻ ô, cá rô, kì cọ, ghế gỗ, gà mẹ, nghỉ hè, ngõ nhỏ, củ nghệ).
  • Nhận biết được và viết hoa chữ đầu câu, tên riêng, đặt dấu chấm cuối câu kể.
  • Năng lực ngôn ngữ (đọc, viết, nói và nghe): đọc đúng các tiếng, từ, câu; nhìn – viết và nghe – viết đúng c/k, g/gh, ng/ngh, viết hoa đúng chỗ; nói rõ lí do chọn chữ.
  • Năng lực văn học: đọc và cảm nhận đoạn văn ngắn về nhà bà, bé Na; nhận ra hình ảnh gần gũi (ngõ nhỏ, gà, nghé) và chia sẻ cảm xúc đơn giản về ngôi nhà bà.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: HS tự kiểm tra và sửa lỗi chính tả của bản thân khi đối chiếu với quy tắc và bài mẫu trên bảng.
  • Giao tiếp và hợp tác: HS làm việc theo nhóm trạm, trao đổi, nhận xét bài của bạn bằng câu ngắn, rõ ràng.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: HS chọn đúng chữ cái, ghép đúng từ, tìm lỗi sai và viết lại câu đúng trong các tình huống mới.

3. Phẩm chất

  • Chăm chỉ: luyện viết đúng, viết đẹp, hoàn thành đủ các trạm và bài tập về nhà.
  • Trách nhiệm: tự giác soát lỗi bài của mình và góp ý bạn trong nhóm một cách nghiêm túc.
  • Trung thực: nhận lỗi sai của bản thân khi được đối chiếu đáp án, không sao chép bài bạn.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Bảng phụ ghi sẵn bảng ba cặp chữ (cờ, gờ, ngờ) và mẹo nhớ “e, ê, i thích bạn có thêm nét”.
  • Tranh hoặc thẻ hình: cá rô, kẻ ô, ghế gỗ, gà, nghé, củ nghệ, ngõ nhỏ.
  • Bộ thẻ chữ c, k, g, gh, ng, ngh (mỗi nhóm một bộ) và thẻ từ để nối.
  • Phiếu học tập số 1 và số 2 (in đủ cho các nhóm).
  • Đồng hồ hoặc đồng hồ cát để theo dõi thời gian các trạm.
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác, dùng để chiếu ví dụ và cho HS luyện tương tác: neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-29-luyen-tap-chinh-ta

2. Học sinh

  • Vở Tập viết ô li (hoặc vở ô li), bút chì, bút mực.
  • Bảng con và phấn/bút lông để viết.
  • Bộ thẻ chữ c, k, g, gh, ng, ngh (nếu có, do GV phát cho nhóm).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Trò chơi Ghép nhanh

Mục tiêu

Ôn lại nhanh âm cờ, gờ, ngờ và kích hoạt kiến thức nền về cách viết c/k, g/gh, ng/ngh trước các nguyên âm.

Nội dung

GV đưa lần lượt các hình ảnh (cá, kẻ ô, ghế, gà, nghé, ngõ) và yêu cầu HS giơ thẻ chữ đầu tiên của từ (c/k, g/gh, ng/ngh) để ghép đúng với hình. Nhiệm vụ: ghép đúng từ, đọc to từ đó.

Sản phẩm dự kiến

HS ghép đúng 6 hình với chữ đầu: cá – c, kẻ ô – k, ghế – gh, gà – g, nghé – ngh, ngõ – ng; đọc đúng từng từ.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV giơ lần lượt từng hình ảnh và hỏi: “Đây là con gì/cái gì? Từ này bắt đầu bằng chữ nào?”

    Học sinh

    HS quan sát hình, nói tên đồ vật và giơ thẻ chữ đầu tiên tương ứng (dự kiến: “Cá, chữ c”; “Ghế, chữ gh”).

  2. Giáo viên

    GV tổ chức cho cả lớp đọc đồng thanh từng từ vừa ghép; nhắc HS: “Trước e, ê, i thì viết chữ gì?”

    Học sinh

    HS đọc to từ, trả lời dự kiến: “Trước e, ê, i viết k, gh, ngh.”

  3. Giáo viên

    GV khen các nhóm ghép đúng, dẫn vào bài: “Hôm nay mình cùng luyện tập để viết đúng chính tả nhé.”

    Học sinh

    HS lắng nghe và nhắc lại tên bài: “Luyện tập chính tả.”

Hoạt động 2: Khám phá · 10 phút

Hệ thống hoá quy tắc c/k, g/gh, ng/ngh

Mục tiêu

HS hệ thống hoá quy tắc viết ba cặp chữ theo vị trí nguyên âm đứng sau và nêu được mẹo nhớ.

Nội dung

Nhóm 4 HS thực hiện kĩ thuật khăn trải bàn: ở giữa bàn là bảng ba cặp chữ (cờ, gờ, ngờ); mỗi HS điền một ô vào vùng riêng xung quanh (trước e, ê, i / trước a, o, ô, ơ, u, ư). Sau đó nhóm thống nhất lại và đọc quy tắc. Thực hiện theo Phiếu học tập số 1 (phần Bảng hệ thống).

Sản phẩm dự kiến

Bảng hệ thống hoàn chỉnh: cờ – k (kẻ, kê, kì) / c (ca, cò, cô, cờ, cú, cử); gờ – gh (ghé, ghế, ghi) / g (gà, gõ, gỗ, gù); ngờ – ngh (nghé, nghệ, nghỉ) / ng (ngã, ngõ, ngô, ngủ). Nêu được quy tắc và mẹo nhớ.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo bảng phụ bảng ba cặp chữ nhưng để trống các ô; phát Phiếu học tập số 1 và yêu cầu nhóm điền vào khăn trải bàn.

    Học sinh

    HS nhận phiếu, nhóm trưởng phân công mỗi bạn điền một cột (trước e, ê, i / trước a, o, ô, ơ, u, ư).

  2. Giáo viên

    GV đi quanh lớp, hỗ trợ nhóm còn lúng túng; gợi ý: “Chữ nào có thêm nét? Âm nào có thêm chữ h?”

    Học sinh

    HS điền các từ vào ô, trao đổi trong nhóm. Dự kiến HS trả lời: “Trước i thì viết kì, ghi, nghỉ; trước o thì viết ngõ, gõ, cô.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2 nhóm trình bày bảng hệ thống; các nhóm khác nhận xét, bổ sung.

    Học sinh

    Đại diện nhóm đọc quy tắc: “k, gh, ngh đứng trước e, ê, i; c, g, ng đứng trước các âm còn lại.”

  4. Giáo viên

    GV chốt lại quy tắc và mẹo nhớ “e, ê, i thích bạn có thêm nét”; hỏi: “Vì sao không viết gi nhớ mà viết ghi nhớ?”

    Học sinh

    HS nhắc lại quy tắc, dự kiến trả lời: “Vì âm gờ đứng trước i phải viết gh; gi là âm khác.”

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành · 12 phút

Luyện tập theo trạm chính tả

Mục tiêu

HS vận dụng quy tắc c/k, g/gh, ng/ngh và viết hoa để điền, chọn, sửa và sắp xếp đúng.

Nội dung

Lớp chia thành 3 trạm, mỗi trạm 4 phút, luân phiên qua các trạm.
Trạm 1: điền chữ vào chỗ trống (bài 1, 2, 3 của Phiếu học tập số 1).
Trạm 2: chọn đúng, tìm sai, đúng hay sai (bài 4, 5, 6 của Phiếu học tập số 2).
Trạm 3: viết lại cho đúng, nối từ, sắp xếp câu (bài 7, 8, 9, 10 của Phiếu học tập số 2).
Trong trạm HS làm bài vào phiếu hoặc bảng con, sau đó đối chiếu đáp án GV ghi trên bảng phụ.

Sản phẩm dự kiến

Bài 1: kẻ ô, cá rô, kì cọ (k | c | k). Bài 2: ghế gỗ, gà mẹ, ghi nhớ (gh | g | gh). Bài 3: ngõ nhỏ, nghỉ hè, củ nghệ (ng | ngh | ngh). Bài 4: chọn A, C, E (cá kho, nghỉ hè, ghế gỗ). Bài 5: chọn D (gế sai, phải viết ghế). Bài 6: a Đ, b S, c Đ, d Đ. Bài 7: nghỉ hè. Bài 8: Bé Na đi phố. Bài 9: củ nghệ, ghế gỗ, kẻ ô, ngõ nhỏ. Bài 10: Bé Na ghé nhà bà.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV giới thiệu 3 trạm, nêu luật: mỗi trạm 4 phút, đổi trạm khi có hiệu lệnh; HS viết đáp án vào phiếu, không ghi đáp án vào vở trước khi kiểm tra.

    Học sinh

    HS nhận phiếu, di chuyển đến trạm đầu tiên theo nhóm.

  2. Giáo viên

    GV quan sát các trạm, nhắc HS đọc thầm từng từ trước khi chọn chữ; ở trạm 3 nhắc chữ đầu câu viết hoa và đặt dấu chấm.

    Học sinh

    HS làm bài tại trạm. Dự kiến câu trả lời: “Ghế gỗ viết gh vì đứng trước e.” hoặc “Bé Na phải viết hoa B và N.”

  3. Giáo viên

    GV chiếu đáp án (có thể dùng bài tương tác trên NeoEdu), yêu cầu nhóm đối chiếu và sửa lỗi; mời 2 HS giải thích một câu sai.

    Học sinh

    HS đối chiếu, tự sửa lỗi bằng bút khác màu; giải thích: “Cá rô viết c vì a không phải e, ê, i.”

  4. Giáo viên

    GV nhận xét chung: lỗi thường gặp là viết gi, gế, kà, ngỉ; nhắc HS ghi nhớ lỗi này.

    Học sinh

    HS ghi nhớ và nhắc lại: “k, gh, ngh đứng trước e, ê, i.”

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 8 phút

Nhìn – viết đoạn văn về nhà bà và vận dụng ở nhà

Mục tiêu

HS nhìn – viết đúng đoạn văn có c/k, g/gh, ng/ngh và viết hoa đúng; biết tự soát lỗi và vận dụng vào câu nói về ngôi nhà của mình.

Nội dung

HS nhìn bảng viết đoạn văn vào vở: “Nhà bà ở ngõ nhỏ. Bà có gà, có nghé. Bé Na ghé nhà bà.” Sau đó đổi vở với bạn cùng bàn để soát lỗi theo quy tắc. Về nhà, HS viết 2 câu kể về một đồ vật hoặc nơi ở của gia đình có c/k, g/gh, ng/ngh.

Sản phẩm dự kiến

Đoạn văn viết đúng chính tả, chữ đầu câu viết hoa, có dấu chấm cuối câu; 2 câu ở nhà (ví dụ: “Nhà em có ghế gỗ.” “Mẹ kẻ ô vở cho em.”).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chỉ đoạn văn trên bảng, đọc mẫu một lượt; nhắc HS: “Chú ý các chữ c/k, g/gh, ng/ngh và chữ viết hoa.”

    Học sinh

    HS theo dõi, đọc thầm theo GV rồi tập đọc cả lớp.

  2. Giáo viên

    GV yêu cầu HS nhìn – viết vào vở; sau 4 phút, GV yêu cầu đổi vở với bạn để soát lỗi theo bảng quy tắc.

    Học sinh

    HS viết đoạn văn vào vở, đổi vở soát lỗi và khoanh các chữ sai. Dự kiến HS nói: “Bạn viết nhỏ ở ngõ nhỏ sai, phải là ngõ.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2 HS đọc to đoạn văn và câu vừa viết ở nhà; hỏi: “Đoạn văn kể về ai, ở đâu?”

    Học sinh

    HS đọc, trả lời dự kiến: “Đoạn văn kể về bé Na và bà ở ngõ nhỏ.”

  4. Giáo viên

    GV giao bài về nhà, nhắc HS viết đúng và đẹp; khen những bài viết không lỗi.

    Học sinh

    HS ghi nhiệm vụ về nhà vào vở.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Bảng hệ thống (khăn trải bàn): Điền các từ vào bảng.

  • Âm cờ: trước e, ê, i viết ..., trước a, o, ô, ơ, u, ư viết ...
  • Âm gờ: trước e, ê, i viết ..., trước a, o, ô, ơ, u, ư viết ...
  • Âm ngờ: trước e, ê, i viết ..., trước a, o, ô, ơ, u, ư viết ...
    Gợi ý từ: kẻ, kê, kì, ca, cò, cô, cờ, cú, cử, ghé, ghế, ghi, gà, gõ, gỗ, gù, nghé, nghệ, nghỉ, ngã, ngõ, ngô, ngủ.

Bài 1: Điền k hoặc c.

  • ... ẻ ô
  • ... á rô
  • ... ì cọ

Bài 2: Điền gh hoặc g.

  • ... ế gỗ
  • ... à mẹ
  • ... i nhớ

Bài 3: Điền ng hoặc ngh.

  • ... õ nhỏ
  • ... ỉ hè
  • củ ... ệ

Phiếu học tập số 2

Bài 4: Chọn các từ viết đúng chính tả.
A. cá kho B. kà chua C. nghỉ hè D. ngé nhỏ E. ghế gỗ

Bài 5: Tiếng nào viết sai chính tả?
A. ghi B. ngô C. kẻ D. gế

Bài 6: Đúng hay sai?
a) Âm ngờ đứng trước ê viết bằng ngh.
b) Âm gờ đứng trước o viết bằng gh.
c) Âm cờ đứng trước i viết bằng chữ k.
d) Tên người phải viết hoa.

Bài 7: Viết lại cho đúng chính tả: ngỉ hè

Bài 8: Viết lại cho đúng: bé na đi phố.

Bài 9: Nối nửa trái với nửa phải để thành từ đúng chính tả.
củ – nghệ; ghế – gỗ; kẻ – ô; ngõ – nhỏ

Bài 10: Sắp xếp các tiếng thành câu: Bé – Na – ghé – nhà – bà.

Hướng dẫn về nhà

  • Nhìn – viết lại đoạn văn “Nhà bà ở ngõ nhỏ. Bà có gà, có nghé. Bé Na ghé nhà bà.” vào vở, chú ý viết hoa và dấu chấm cuối câu.
  • Viết 2 câu kể về một đồ vật hoặc nơi ở trong nhà em có tiếng chứa c/k, g/gh, ng/ngh (ví dụ: “Nhà em có ghế gỗ.”). Đọc lại và tự kiểm tra chính tả.
  • Xem lại bảng ba cặp chữ cờ, gờ, ngờ và mẹo nhớ “e, ê, i thích bạn có thêm nét”; có thể luyện thêm trên trang bài học NeoEdu: neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-29-luyen-tap-chinh-ta.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.