Tiếng ViệtLớp 1Chủ đề 5. Âm và chữ: r, s, t, tr, th – vần ia, ua, ưa

Giáo án Bài 23. Th th, ia

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

Nêu được âm th là âm bật hơi mạnh hơn âm t, đọc đúng các tiếng, từ có th: thỏ, thả, thơ, thư.
Nêu được vần ia gồm chữ i đứng trước, chữ a đứng sau và đọc liền một hơi.
Đọc đúng các tiếng, từ, đoạn có th, ia: mía, kìa, chia, đĩa, “Thỏ mẹ chia mía cho thỏ bé.”
Viết đúng chữ th, vần ia và các từ thỏ, mía; đặt đúng dấu sắc trên chữ i trong mía.
Năng lực ngôn ngữ: đọc đúng âm th, vần ia và đoạn văn ngắn; viết đúng th, ia, thỏ, mía; nghe và nói đúng khi trả lời câu hỏi.
Năng lực văn học: nhận biết nhân vật thỏ mẹ, thỏ bé và hành động chia mía thể hiện tình cảm yêu thương trong đoạn đọc.

2. Năng lực chung

Tự chủ và tự học: tự đọc lại tiếng, từ, đoạn đã học và tự kiểm tra bài viết trên bảng con, vở tập viết.
Giao tiếp và hợp tác: làm việc theo cặp đôi và nhóm, trao đổi, nhận xét cách đọc, cách ghép chữ của bạn.
Giải quyết vấn đề và sáng tạo: ghép thẻ chữ để tạo tiếng mới, trả lời câu hỏi về nội dung đoạn đọc bằng lời của mình.

3. Phẩm chất

Chăm chỉ: luyện đọc, luyện viết đúng nét, đúng vị trí dấu thanh.
Nhân ái: biết chia sẻ đồ ăn, đồ chơi với người thân, bạn bè như thỏ mẹ chia mía cho thỏ bé.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

Tranh con thỏ, cây mía, đĩa (hoặc thẻ hình).
Bộ thẻ chữ cái: t, h, i, a, m, k, ch, đ, dấu sắc, dấu huyền, dấu ngã; bảng phụ ghi đoạn đọc “Thỏ mẹ có mía. Thỏ mẹ chia mía cho thỏ bé. Kìa, thỏ bé đã no.”
Loa hoặc file âm thanh để nghe (bài tập 1).
Phiếu học tập số 1 (in cho từng nhóm).
Học liệu số NeoEdu: trang bài học neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-23-th-th-ia (bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác), dùng ở hoạt động Khám phá về âm th và Luyện tập.

2. Học sinh

Bảng con, phấn hoặc bút chì.
Vở Tập viết, bút chì, bộ thẻ chữ cái (theo nhóm).
Phiếu học tập số 1 (theo nhóm).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Đoán con vật và tiếng bắt đầu bằng th

Mục tiêu

Tạo không khí vui vẻ, kết nối với kinh nghiệm sống của HS và dẫn dắt vào âm th.

Nội dung

GV đưa tranh con thỏ, hỏi HS nhận biết con vật và đọc tiếng thỏ. Trò chơi “Ai đoán nhanh”: GV đọc đúng tiếng thỏ, HS đoán và giơ tay khi nghe tiếng có âm đầu th.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng tiếng thỏ và nhận ra tiếng có âm đầu th.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV treo tranh con thỏ và hỏi: “Đây là con gì? Em hãy đọc tiếng chỉ con vật này.”
Học sinh
HS quan sát tranh, trả lời: “Đây là con thỏ.” Cả lớp đọc “thỏ”.
Giáo viên
GV đọc lần lượt một số tiếng: thỏ, tỏ, thả, tả; yêu cầu HS giơ tay khi nghe tiếng có âm đầu th.
Học sinh
HS lắng nghe, giơ tay khi nghe thỏ, thả; không giơ tay với tỏ, tả.
Giáo viên
GV nhận xét và nêu: “Tiếng thỏ bắt đầu bằng âm th. Hôm nay chúng ta học âm th và vần ia.”
Học sinh
HS nhắc lại tên bài học: “Th th, ia”.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 15 phút

Hình thành âm th

Mục tiêu

HS nhận biết, đọc đúng âm th (bật hơi) và phân biệt được th với t.

Nội dung

GV đọc mẫu âm th, hướng dẫn HS đặt tay trước miệng cảm nhận luồng hơi mạnh hơn khi đọc th so với t. Kỹ thuật so sánh cặp đôi: HS đọc và so sánh các cặp tỏ – thỏ, tả – thả; ghép thẻ chữ t, h để tạo th. Viết mẫu chữ th: viết t rồi nối sang h.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng âm th, phân biệt tỏ – thỏ, tả – thả; viết được chữ th trên bảng con.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV đọc mẫu “thờ”, hướng dẫn HS đặt tay trước miệng, so sánh luồng hơi khi đọc “tờ” và “thờ”. Hỏi: “Âm th khác âm t ở điểm nào?”
Học sinh
HS thực hành đọc theo GV, đặt tay trước miệng và trả lời: “Đọc th thì hơi bật ra mạnh hơn.”
Giáo viên
GV hướng dẫn cặp đôi: một bạn đọc “tỏ”, bạn kia đọc “thỏ”, sau đó đổi vai với cặp “tả – thả”. GV đi quan sát, sửa lỗi đọc tỏ thành thỏ và ngược lại.
Học sinh
Cặp đôi luyện đọc, nhận xét bạn đọc đúng hay sai. Trả lời dự kiến: “Thỏ có bật hơi, tỏ không bật hơi.”
Giáo viên
GV chiếu hoặc treo ví dụ trên trang bài học NeoEdu, mời 2 – 3 cặp đọc trước lớp. Hướng dẫn viết mẫu chữ th: viết t rồi nối sang h.
Học sinh
Đại diện cặp đôi đọc trước lớp: “thỏ, thả, thơ, thư”. HS viết th vào bảng con, cả lớp nhận xét.
Giáo viên
GV chốt: “Âm th đọc bật hơi mạnh hơn âm t. Chữ th gồm t nối với h.”
Học sinh
HS đọc lại cả lớp: “th – thỏ – thả – thơ – thư”.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 15 phút

Ghép vần ia và đọc tiếng có ia

Mục tiêu

HS nhận biết cấu tạo vần ia (i đứng trước, a đứng sau), đọc liền một hơi và đặt dấu thanh đúng vị trí.

Nội dung

Kỹ thuật mảnh ghép theo nhóm 4: mỗi nhóm nhận Phiếu học tập số 1, dùng bộ thẻ chữ ghép i + a thành ia; ghép tiếp m + ia + dấu sắc = mía, k + ia + dấu huyền = kìa, ch + ia = chia, đ + ia + dấu ngã = đĩa. Sau đó các nhóm trao đổi để rút ra quy tắc đặt dấu thanh trên chữ i.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi nhóm hoàn thành Phiếu học tập số 1; HS đọc đúng vần ia và các tiếng mía, kìa, chia, đĩa; nêu được dấu thanh đặt trên chữ i.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV phát Phiếu học tập số 1 và bộ thẻ chữ cho từng nhóm. Hướng dẫn: “Ghép chữ i đứng trước, chữ a đứng sau để tạo vần ia, rồi đọc liền một hơi.”
Học sinh
Nhóm nhận phiếu, ghép thẻ chữ i và a, đọc “i – a – ia”.
Giáo viên
GV hướng dẫn ghép tiếng mẫu: “m – ia – mia – sắc – mía”. Yêu cầu các nhóm tiếp tục ghép kìa, chia, đĩa. GV đi quan sát, nhắc nhóm đặt dấu thanh trên chữ i, không đặt trên chữ a.
Học sinh
Nhóm ghép và đọc: mía, kìa, chia, đĩa. Trả lời dự kiến: “Dấu sắc đặt trên chữ i là mía.”
Giáo viên
Mời 2 nhóm trình bày kết quả, đọc các tiếng vừa ghép; hỏi: “Vì sao dấu thanh của mía lại đặt trên chữ i?”
Học sinh
Đại diện nhóm đọc và giải thích: “Vì vần ia có chữ i đứng trước, dấu thanh đặt trên chữ i.” Các nhóm khác nhận xét.
Giáo viên
GV chốt: “Vần ia = i + a, đọc liền một hơi. Dấu thanh đặt trên chữ i: mía, kìa, chia, đĩa.” GV hướng dẫn viết mẫu từ mía: viết m, sau đó ia, đặt dấu sắc trên chữ i.
Học sinh
HS viết ia và từ mía vào bảng con, đọc lại: “mía”.

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành · 20 phút

Đọc đoạn và làm bài tập củng cố

Mục tiêu

HS đọc đúng đoạn văn có th, ia; nghe, nói, chọn đáp án và sắp xếp câu đúng.

Nội dung

Trạm học tập theo nhóm (4 nhóm, 3 trạm): Trạm 1 nghe và chọn tiếng (bài 1, 2 – nghe tiếng thỏ, nhìn tranh chọn con thỏ). Trạm 2 chọn và điền tiếng có vần ia (bài 3, 4, 5 – điền chia; m + ia + dấu sắc là mía). Trạm 3 đọc đoạn, trả lời câu hỏi và sắp xếp câu (bài 6 – 10). Đọc đoạn: “Thỏ mẹ có mía. Thỏ mẹ chia mía cho thỏ bé. Kìa, thỏ bé đã no.”

Sản phẩm dự kiến

Đáp án đúng: bài 1: B (thỏ); bài 2: C (thỏ); bài 3: A, B, C (mía, kìa, chia); bài 4: chia; bài 5: mía; bài 7: C (mía); bài 8: A (thỏ bé); bài 9: Sai (thỏ bé đã no); bài 10: Kìa, thỏ bé đã no. HS đọc đúng đoạn văn và hoàn thành các trạm.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV giao nhiệm vụ: các nhóm luân phiên qua 3 trạm, mỗi trạm 6 phút. Nhắc HS đọc thành tiếng, tham khảo Phiếu học tập số 1 và học liệu NeoEdu khi cần.
Học sinh
Nhóm nhận phiếu trạm, phân công người đọc, người nghe, người ghi.
Giáo viên
GV hỗ trợ các trạm, đặc biệt là trạm 3 khi đọc đoạn. Hỏi gợi mở: “Thỏ mẹ có gì? Thỏ mẹ chia mía cho ai?”
Học sinh
HS làm bài và trả lời: “Thỏ mẹ có mía.” “Thỏ mẹ chia mía cho thỏ bé.” “Thỏ bé đã no, không còn đói.”
Giáo viên
Mời một nhóm đọc cả đoạn văn trước lớp, sau đó nêu đáp án trạm 2 và 3. Hỏi: “Vì sao câu ‘Thỏ bé vẫn còn đói’ là sai?”
Học sinh
Đại diện đọc đoạn văn, báo đáp án. Trả lời dự kiến: “Vì đoạn đọc viết thỏ bé đã no.”
Giáo viên
GV nhận xét, sửa lỗi phổ biến: đặt dấu thanh lên chữ a (miá) và đọc thỏ thành tỏ. GV yêu cầu HS đọc lại đoạn văn.
Học sinh
HS đọc đúng đoạn văn, tự sửa lỗi của mình nếu có.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 15 phút

Viết và kể về việc chia sẻ

Mục tiêu

HS vận dụng kiến thức th, ia để viết, nói và liên hệ bản thân về việc chia sẻ.

Nội dung

HS viết vào vở Tập viết các chữ th, ia, các từ thỏ, mía, mỗi chữ một dòng. Sau đó nói 1 – 2 câu về việc em đã chia sẻ đồ ăn hoặc đồ chơi với ai, theo gợi ý: “Em chia … cho …”. Giao về nhà: đọc đoạn “Thỏ mẹ chia mía cho thỏ bé” cho người thân nghe và kể lại một lần em chia sẻ.

Sản phẩm dự kiến

HS viết đúng th, ia, thỏ, mía vào vở Tập viết; nói được 1 – 2 câu về việc chia sẻ; đọc đoạn cho người thân nghe.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV hướng dẫn viết vào vở Tập viết: th, ia, thỏ, mía. Nhắc HS ngồi đúng tư thế, đặt dấu sắc trên chữ i trong mía.
Học sinh
HS viết các chữ và từ vào vở, tự kiểm tra nét viết.
Giáo viên
GV nêu câu hỏi: “Em đã bao giờ chia bánh, kẹo hay đồ chơi cho bạn chưa? Em chia cho ai?” GV gợi ý mẫu câu “Em chia … cho …”.
Học sinh
HS trả lời dự kiến: “Em chia bánh cho em gái.” “Em chia đồ chơi cho bạn.”
Giáo viên
Mời 3 – 4 HS nói trước lớp. GV nhận xét về cách phát âm th, ia và cách trình bày ý.
Học sinh
HS nói trước lớp, các bạn khác lắng nghe và nhận xét.
Giáo viên
GV nhắc nhở: “Thỏ mẹ biết chia sẻ với thỏ bé. Các em cũng hãy chia sẻ với người thân và bạn bè.” Giao bài về nhà.
Học sinh
HS nhắc lại ý nghĩa của việc chia sẻ và nhận bài tập về nhà.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Nhóm: ……………… Thành viên: ……………………………………

Bài 1. Ghép thẻ chữ thành tiếng rồi đọc to:

i + a = ……
m + ia + dấu sắc = ……
k + ia + dấu huyền = ……
ch + ia = ……
đ + ia + dấu ngã = ……

Bài 2. Điền dấu thanh trên chữ i để tạo tiếng đúng:

m_ia (dấu sắc) → ……
k_ia (dấu huyền) → ……
đ_ia (dấu ngã) → ……

Bài 3. Khoanh tròn các tiếng có vần ia:

mía thả kìa thơ chia

Bài 4. Trả lời: Dấu thanh của vần ia đặt trên chữ nào? Vì sao?
……………………………………………………………………………

Hướng dẫn về nhà

Đọc lại đoạn “Thỏ mẹ có mía. Thỏ mẹ chia mía cho thỏ bé. Kìa, thỏ bé đã no.” ba lần, đọc cho người thân nghe.
Viết mỗi chữ th, ia và mỗi từ thỏ, mía một dòng trong vở Tập viết.
Kể cho người thân nghe một lần em chia sẻ đồ ăn hoặc đồ chơi với ai, dùng mẫu câu “Em chia … cho …”.
Vào trang bài học NeoEdu (neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-23-th-th-ia) làm lại các bài tập tương tác để ôn luyện.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.