NeoEdu
Giáo án Tiếng Việt 1
Tiếng ViệtLớp 1Chủ đề 20. Mái trường mến yêu

Giáo án Bài 2. Đi học

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Đọc đúng, đọc trơn bài thơ “Đi học”, ngắt nghỉ đúng nhịp thơ.
  • Nêu được nội dung chính của bài thơ: bạn nhỏ tự đi học, con đường đến trường ở miền núi thật đẹp.
  • Giải thích được nghĩa của các từ ngữ: nương, thầm thì, lá cọ.
  • Tìm được tiếng cùng vần ở cuối dòng thơ (ví dụ: trường – nương, vắng – nắng).
  • Năng lực ngôn ngữ (đọc, viết, nói và nghe): đọc đúng, đọc trơn bài thơ và đồng dao; nghe bạn nói và nói được về con đường từ nhà đến trường (em đi bằng gì, đi qua những đâu).
  • Năng lực văn học: cảm nhận nhịp điệu, vần của bài thơ và hình ảnh đẹp của con đường đến trường (hương rừng, suối trong, lá cọ xoè che nắng).

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: đọc thầm, tự tìm câu trả lời trong bài thơ và tự kiểm tra kết quả bài tập theo đáp án của GV.
  • Giao tiếp và hợp tác: làm việc cặp đôi, nhóm để đọc, trao đổi và nói với bạn về con đường đến trường.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: nối từ với nghĩa, ghép tiếng cùng vần và kể về con đường đến trường của mình bằng lời của bản thân.

3. Phẩm chất

  • Trách nhiệm: nhận thức việc tự đi học là việc của bản thân, biết tự giác đến lớp đúng giờ.
  • Chăm chỉ: tích cực đọc bài, làm bài tập và hoàn thành nhiệm vụ nhóm.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Sách Tiếng Việt 1 (tập một), bài thơ “Đi học” và bài đồng dao “Đi cầu đi quán”.
  • Tranh minh họa con đường đến trường ở miền núi: đồi, nương, rừng cây, suối, lá cọ, ngôi trường.
  • Bảng phụ hoặc slide viết sẵn các dòng thơ, bảng từ ngữ (nương, thầm thì, lá cọ) và bài tập 1–10.
  • Thẻ từ và thẻ nghĩa cho các từ nương, thầm thì, lá cọ; thẻ tiếng (trường, nương, vắng, nắng, bé, trẻ, thì, đi, xoong, oong, ông, ong…).
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác (neoedu.vn/learn/1/vietnamese/bai-2-di-hoc) dùng để chiếu và luyện tập theo nhóm.

2. Học sinh

  • Sách Tiếng Việt 1, vở Tập viết hoặc bảng con, bút chì, bút màu.
  • Phiếu học tập số 1 và Phiếu học tập số 2 do GV phát.
  • Bộ thẻ từ (nếu có) để ghép tiếng cùng vần.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Con đường đến trường

Mục tiêu

Kết nối kinh nghiệm sống của HS với chủ đề bài học, tạo tâm thế vui vẻ trước khi đọc bài thơ.

Nội dung

Trò chơi “Em thấy gì trên đường?”: GV nêu câu hỏi khởi động, HS quan sát tranh minh họa con đường đến trường và nói tên những thứ em thường thấy.

Sản phẩm dự kiến

Khoảng 3–5 HS nói được tên những sự vật, cảnh vật trên đường đến trường; HS hứng thú vào bài.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chiếu tranh con đường đến trường ở miền núi và đặt câu hỏi: “Trên đường đến trường, em thường thấy những gì?”

    Học sinh

    HS quan sát tranh, lắng nghe câu hỏi.

  2. Giáo viên

    GV mời 3–5 HS trả lời nhanh, khuyến khích HS nói bằng câu đầy đủ (ví dụ: “Em thấy cây cối và con đường”).

    Học sinh

    HS giơ tay trả lời. Câu trả lời dự kiến: “Em thấy cây xanh, đàn chim, con suối, ngôi nhà…”

  3. Giáo viên

    GV nhận xét, khen ngợi và giới thiệu: “Hôm nay các em cùng đọc bài thơ về con đường đến trường của một bạn nhỏ ở miền núi.”

    Học sinh

    HS lắng nghe, nhắc lại tên bài “Đi học”.

  4. Giáo viên

    GV ghi tên bài lên bảng.

    Học sinh

    HS mở sách Tiếng Việt 1 ở trang bài “Đi học”.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 15 phút

Đọc và tìm hiểu bài thơ “Đi học”

Mục tiêu

Đọc đúng, đọc trơn bài thơ; hiểu nội dung chính: bạn nhỏ tự đi học khi mẹ bận lên nương, con đường đến trường đẹp và ngôi trường nằm giữa rừng cây.

Nội dung

Đọc mẫu và đọc nối tiếp bài thơ; đọc theo cặp đôi; trả lời các câu hỏi tìm hiểu nội dung. Sử dụng Phiếu học tập số 1 để ghi lại câu trả lời.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc được bài thơ, trả lời đúng câu hỏi: Vì sao hôm nay bạn nhỏ đi học một mình? (vì mẹ bận lên nương); ngôi trường nằm ở đâu? (giữa rừng cây); nêu được điều bài thơ muốn nói.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc mẫu toàn bài, nhấn giọng ở các từ gợi tả (be bé, lặng, thơm, vắng, thầm thì). Sau đó GV nêu nhiệm vụ: nghe đọc, theo dõi tranh và tìm câu trả lời cho câu hỏi trong Phiếu học tập số 1.

    Học sinh

    HS lắng nghe, theo dõi trong sách, nhận phiếu học tập.

  2. Giáo viên

    GV hướng dẫn đọc nối tiếp từng khổ thơ; sửa lỗi phát âm, ngắt nghỉ cho HS. Tổ chức đọc theo cặp đôi, một bạn đọc, một bạn nghe và góp ý. GV đặt câu hỏi: “Hôm nay vì sao bạn nhỏ đi học một mình?”, “Ngôi trường của bạn nằm ở đâu?”

    Học sinh

    HS đọc nối tiếp từng khổ, đọc theo cặp đôi. Câu trả lời dự kiến: “Vì mẹ bận lên nương.” “Ngôi trường nằm giữa rừng cây.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2–3 cặp đọc trước lớp; yêu cầu HS nói điều bài thơ muốn nói. Gợi ý: “Con đường đến trường có những gì đẹp?”

    Học sinh

    HS đọc trước lớp. Câu trả lời dự kiến: “Bài thơ nói con đường đến trường ở miền núi rất đẹp, bạn nhỏ yêu trường và chăm chỉ tự đi học.”

  4. Giáo viên

    GV chốt: bạn nhỏ tự đến trường khi mẹ bận lên nương; con đường có hương rừng, suối trong, lá cọ che nắng. GV yêu cầu HS hoàn thành Phiếu học tập số 1.

    Học sinh

    HS ghi nội dung chính vào phiếu, đọc lại ý chính.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 12 phút

Từ ngữ và tiếng cùng vần

Mục tiêu

Hiểu nghĩa các từ nương, thầm thì, lá cọ; tìm được tiếng cùng vần ở cuối dòng thơ.

Nội dung

Trò chơi “Ghép thẻ từ – thẻ nghĩa” và trò chơi “Tìm bạn cùng vần”. Sử dụng Phiếu học tập số 2 để ghi kết quả.

Sản phẩm dự kiến

HS ghép đúng: nương – đất trồng trọt trên đồi núi; thầm thì – nói rất nhỏ; lá cọ – lá to, xoè như cái quạt. HS tìm được cặp tiếng cùng vần: trường – nương (vần ương), bé – trẻ (vần e), vắng – nắng (vần ăng), thì – đi (vần i).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV giới thiệu thẻ từ nương, thầm thì, lá cọ và các thẻ nghĩa. Giải thích: “Nương là đất trồng trọt trên đồi núi”, “Thầm thì là nói rất nhỏ”, “Lá cọ là lá to, xoè như cái quạt”. GV dùng tranh cây lá cọ để minh họa.

    Học sinh

    HS quan sát tranh và lắng nghe giải nghĩa, nhắc lại nghĩa của từng từ.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức trò chơi ghép thẻ theo nhóm 4. Sau đó GV đọc to các dòng thơ, yêu cầu HS tìm tiếng cùng vần ở cuối dòng (trường – nương, bé – trẻ, vắng – nắng, thì – đi) và đọc to để nghe vần.

    Học sinh

    HS các nhóm ghép thẻ, thi đua nhanh. Câu trả lời dự kiến: “Trường và nương cùng vần ương.” “Vắng và nắng cùng vần ăng.”

  3. Giáo viên

    GV mời đại diện nhóm trình bày kết quả ghép, nhận xét và sửa lỗi nếu có.

    Học sinh

    Đại diện nhóm trình bày; các nhóm khác góp ý.

  4. Giáo viên

    GV chốt nghĩa của từ và cách nhận biết tiếng cùng vần (giống nhau ở phần vần). HS hoàn thành Phiếu học tập số 2.

    Học sinh

    HS ghi vào phiếu, đọc lại các cặp tiếng cùng vần.

Hoạt động 2.3: Khám phá · 8 phút

Đọc mở rộng: đồng dao “Đi cầu đi quán”

Mục tiêu

Đọc đúng, đọc trơn bài đồng dao; nhận biết được nhịp điệu và các việc được kể trong bài.

Nội dung

GV đọc mẫu, HS đọc theo nhịp, đọc cả lớp theo tổ. Trả lời câu hỏi về nội dung bài đồng dao.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc trơn bài đồng dao; nêu được bài đồng dao kể việc đi bán lợn con, đi mua cái xoong để đem về đun nấu.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc mẫu bài đồng dao “Đi cầu đi quán” với nhịp chậm, rõ ràng. GV nêu câu hỏi: “Bài đồng dao kể những việc gì?”

    Học sinh

    HS lắng nghe, theo dõi trong sách.

  2. Giáo viên

    GV hướng dẫn HS đọc theo nhịp từng dòng, sau đó đọc cả bài theo tổ. Gợi ý HS vỗ tay theo nhịp.

    Học sinh

    HS đọc theo nhịp và vỗ tay. Câu trả lời dự kiến: “Bài đồng dao kể đi bán lợn con và đi mua cái xoong.”

  3. Giáo viên

    GV mời 1–2 tổ đọc trước lớp, nhận xét.

    Học sinh

    Các tổ đọc, HS khác nhận xét.

  4. Giáo viên

    GV chốt: đồng dao có nhịp điệu vui tươi, dễ đọc, dễ thuộc.

    Học sinh

    HS ghi nhớ và đọc lại bài.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 8 phút

Trắc nghiệm và nối từ

Mục tiêu

Củng cố nội dung bài thơ và nghĩa của từ ngữ thông qua bài tập.

Nội dung

Làm bài tập 1–4 và 10 trong sách, dùng học liệu số NeoEdu để luyện tập tương tác theo nhóm. Ghi kết quả vào Phiếu học tập số 1.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: 1. A (mẹ bận lên nương); 2. B (giữa rừng cây); 3. B, C, D (lá cọ che nắng, suối trong, hương rừng thơm; không có nhà cao tầng); 4. nương – đất trồng trọt trên đồi núi; thầm thì – nói rất nhỏ; lá cọ – lá to, xoè như cái quạt; 10. Mẹ bận lên nương. Em tự đi đến trường.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chiếu bài tập 1–4 và 10, hướng dẫn cách làm: đọc kĩ câu hỏi, chọn đáp án đúng hoặc nối từ.

    Học sinh

    HS theo dõi, đọc thầm yêu cầu.

  2. Giáo viên

    GV tổ chức làm việc nhóm đôi, dùng học liệu số NeoEdu hoặc bảng phụ. GV đi quanh lớp hỗ trợ nhóm còn lúng túng.

    Học sinh

    HS làm bài theo cặp, thảo luận đáp án. Câu trả lời dự kiến: “Bạn nhỏ đi học một mình vì mẹ bận lên nương.”

  3. Giáo viên

    GV mời đại diện nhóm nêu đáp án, cả lớp kiểm tra và chốt đáp án đúng.

    Học sinh

    HS nêu đáp án, đối chiếu và sửa lỗi.

  4. Giáo viên

    GV nhận xét, khen ngợi nhóm làm tốt.

    Học sinh

    HS hoàn thành phần bài tập vào phiếu.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 7 phút

Đọc hiểu đồng dao và tiếng cùng vần

Mục tiêu

Hiểu nội dung bài đồng dao và nhận biết vần của tiếng.

Nội dung

Làm bài tập 5, 7, 8, 9 trong sách (tiếng cùng vần với trường; việc được kể trong đồng dao; mục đích mua cái xoong; vần của tiếng xoong). Dùng thẻ tiếng để ghép.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: 5. C (nương, cùng vần ương với trường); 7. A, B (đi mua cái xoong; đi bán lợn con); 8. B (đun nấu); 9. A (xoong có vần oong).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu từng câu hỏi bài tập 5, 7, 8, 9 và yêu cầu HS đọc thầm bài đồng dao để tìm câu trả lời.

    Học sinh

    HS đọc thầm, suy nghĩ.

  2. Giáo viên

    GV mời HS giơ thẻ đáp án hoặc ghép thẻ tiếng. GV hỏi thêm: “Vì sao em chọn đáp án này?”

    Học sinh

    HS giơ thẻ, giải thích ngắn gọn. Câu trả lời dự kiến: “Em chọn đun nấu vì bài có câu: Đem về đun nấu.”

  3. Giáo viên

    GV nhận xét và chốt đáp án đúng.

    Học sinh

    HS đối chiếu, sửa bài.

  4. Giáo viên

    GV nhấn mạnh cách tìm vần của tiếng (phần vần sau âm đầu và thanh điệu).

    Học sinh

    HS ghi vào vở hoặc bảng con.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 15 phút

Con đường đến trường của em

Mục tiêu

Vận dụng kiến thức để nói với bạn về con đường từ nhà đến trường; phát triển kĩ năng nói và nghe.

Nội dung

Hoạt động cặp đôi: mỗi HS kể cho bạn nghe về con đường từ nhà đến trường (em đi bằng gì, đi qua những đâu, thấy gì). Sau đó vài cặp kể trước lớp. Giao nhiệm vụ về nhà vẽ tranh con đường đến trường.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi HS nói được 2–3 câu về con đường từ nhà đến trường (em đi bằng gì, đi qua những đâu). HS biết trân trọng việc tự đến trường.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu yêu cầu: “Nói với bạn về con đường từ nhà em đến trường: em đi bằng gì, đi qua những đâu.” GV làm mẫu bằng 2–3 câu.

    Học sinh

    HS lắng nghe GV làm mẫu.

  2. Giáo viên

    GV yêu cầu HS nói theo cặp đôi, mỗi bạn nói khoảng 1 phút, bạn kia lắng nghe và hỏi lại một câu. GV đi quanh lớp hỗ trợ.

    Học sinh

    HS nói và nghe theo cặp. Câu trả lời dự kiến: “Em đi bộ đến trường, đi qua cầu nhỏ và cánh đồng lúa.” “Em đi xe đạp, qua cổng chợ rồi đến trường.”

  3. Giáo viên

    GV mời 2–3 HS kể trước lớp; khen ngợi những HS nói rõ ràng, có đủ thông tin.

    Học sinh

    HS kể trước lớp, các bạn khác lắng nghe và nhận xét.

  4. Giáo viên

    GV chốt: con đường đến trường mang lại nhiều điều thú vị; HS cần tự giác, chăm chỉ đến lớp. Giao nhiệm vụ về nhà.

    Học sinh

    HS nhận nhiệm vụ về nhà.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Họ và tên: ……………………………

I. Đọc bài thơ “Đi học” và trả lời câu hỏi.

  • Vì sao hôm nay bạn nhỏ đi học một mình?
    A. Vì mẹ bận lên nương. B. Vì bạn nhỏ lớn rồi. C. Vì trường gần nhà.
  • Ngôi trường của bạn nhỏ nằm ở đâu?
    A. Bên bờ biển. B. Giữa rừng cây. C. Giữa phố đông.
  • Trên đường đến trường có những gì? (chọn nhiều đáp án)
    A. Nhà cao tầng. B. Lá cọ che nắng. C. Suối trong. D. Hương rừng thơm.
  • Điều bài thơ muốn nói là gì?
    ……………………………………………………………

II. Mẹ bận lên {{1}}. Em tự đi đến {{2}}.
Điền từ: ……………… (1), ……………… (2)

Phiếu học tập số 2

Họ và tên: ……………………………

I. Nối từ với nghĩa phù hợp.

  • nương ……… nói rất nhỏ
  • thầm thì ……… đất trồng trọt trên đồi núi
  • lá cọ ……… lá to, xoè như cái quạt

II. Tìm tiếng cùng vần với trường: A. tròn B. trưa C. nương
Đáp án chọn: ……………

III. Tìm các cặp tiếng cùng vần trong bài thơ.

  • trường – ……………
  • bé – ……………
  • vắng – ……………
  • thì – ……………

IV. Đồng dao “Đi cầu đi quán” kể những việc gì? (chọn nhiều đáp án)
A. Đi mua cái xoong. B. Đi bán lợn con. C. Đi học bài.
Mua cái xoong về để làm gì? A. đựng nước B. đun nấu C. trồng cây
Tiếng xoong có vần gì? A. oong B. ông C. ong

Hướng dẫn về nhà

  • Đọc thuộc lòng bài thơ “Đi học” và bài đồng dao “Đi cầu đi quán” cho người thân nghe.
  • Vẽ tranh con đường từ nhà đến trường của em, tô màu và chuẩn bị nói 2–3 câu về bức tranh trong giờ học sau.
  • Cùng bố mẹ tìm thêm một tiếng cùng vần với các tiếng trong bài thơ (ví dụ: trường – nương, vắng – nắng) và viết vào vở.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.