NeoEdu
Giáo án Toán 1
ToánLớp 1Chủ đề 9. Thời gian, giờ và lịch

Giáo án Bài 36. Thực hành xem lịch và giờ

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Đọc được thứ, ngày, tháng trên tờ lịch hằng ngày.
  • Nêu được ngày hôm sau và ngày kia khi bóc các tờ lịch nối tiếp, ngày tăng thêm 1 và thứ chuyển sang ngày tiếp theo.
  • Xem được giờ đúng (giờ tròn) trên đồng hồ và đọc được các giờ trong thời gian biểu.
  • Sắp xếp được công việc theo giờ trong ngày và theo ngày trong tuần.
  • Tư duy và lập luận toán học: HS giải thích được vì sao ngày 16 đứng sau ngày 15 và vì sao Thứ Hai tuần sau là ngày 17 khi hôm nay là Thứ Hai ngày 10.
  • Mô hình hoá toán học: HS biểu diễn việc hằng ngày bằng thời gian biểu theo giờ và theo thứ, ngày.
  • Giao tiếp toán học: HS đọc đúng cách diễn đạt về ngày, tháng, giờ (ví dụ « 5 giờ chiều », « Thứ Bảy, ngày 1 tháng 6 ») và dùng từ « ngày mai », « ngày kia », « tuần sau » đúng ngữ cảnh.
  • Sử dụng công cụ, phương tiện học toán: HS sử dụng tờ lịch mẫu, đồng hồ mô hình và trang bài học số NeoEdu để xem lịch và xem giờ.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: HS chủ động quan sát tờ lịch, đồng hồ và tự kiểm tra kết quả bằng cách đối chiếu với tờ lịch, mặt đồng hồ.
  • Giao tiếp và hợp tác: HS trao đổi theo cặp và nhóm 4, đọc thành tiếng « Thứ Hai, ngày 15 tháng 5 » và trình bày thời gian biểu của mình trước lớp.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: HS tính ngày mai, ngày kia, ngày Chủ nhật tuần sau và tính giờ sau một khoảng thời gian; HS lập thời gian biểu Chủ nhật phù hợp với bản thân.

3. Phẩm chất

  • Chăm chỉ: HS hoàn thành đầy đủ phiếu học tập và thời gian biểu cá nhân.
  • Trách nhiệm: HS nhận ra việc làm đúng giờ giúp mình làm việc gọn gàng và có kế hoạch cho bản thân.
  • Trung thực: HS trung thực khi tự kiểm tra và báo cáo kết quả, không sao chép đáp án của bạn.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Tờ lịch mẫu khổ lớn ghi tháng 5, ngày 15, Thứ Hai và ba tờ lịch nối tiếp (15 Thứ Hai, 16 Thứ Ba, 17 Thứ Tư); một tờ lịch ghi tháng 6, ngày 1 Thứ Bảy và tờ lịch Chủ nhật màu đỏ.
  • Đồng hồ mô hình có kim dài và kim ngắn; thẻ số từ 1 đến 12.
  • Bảng thời gian biểu của em ghi sẵn trên bảng lớp.
  • Phiếu học tập số 1 và Phiếu học tập số 2 (in sẵn cho từng HS).
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác tại neoedu.vn/learn/1/math/bai-36-thuc-hanh-xem-lich-va-gio (chiếu lên màn hình khi hướng dẫn và luyện tập).

2. Học sinh

  • Bảng con, bút viết bảng, khăn lau.
  • Đồng hồ mô hình nhỏ hoặc đồng hồ giấy tự làm (nếu có).
  • Vở Toán 1, bút chì, bút màu đỏ để tô tờ lịch Chủ nhật.
  • Thẻ đáp án A, B, C (nếu có) để trả lời nhanh.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Trò chơi: Ai nhanh tay đọc lịch

Mục tiêu

Ôn lại cách đọc tháng, ngày, thứ trên tờ lịch và tạo hứng thú cho tiết học.

Nội dung

GV giơ tờ lịch mẫu (tháng 5, ngày 15, Thứ Hai) và hỏi nhanh; HS giơ bảng con ghi đáp án. Các câu hỏi: « Tờ lịch này là tháng mấy? », « Ngày mấy? », « Thứ mấy? ». Sau đó GV chỉ vào số ở trên và số ở giữa để HS phân biệt tháng và ngày.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng « Thứ Hai, ngày 15 tháng 5 » và phân biệt được số to ở giữa là ngày, chữ nhỏ ở trên là tháng.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nói: « Hôm nay chúng ta cùng thi đọc lịch nhé! ». GV giơ tờ lịch mẫu tháng 5, ngày 15, Thứ Hai lên bảng.

    Học sinh

    HS quan sát tờ lịch và chuẩn bị bảng con, bút viết bảng.

  2. Giáo viên

    GV đặt câu hỏi: « Tờ lịch cho biết tháng mấy? Ngày mấy? Thứ mấy? ». Cho HS viết nhanh đáp án lên bảng con rồi giơ lên.

    Học sinh

    HS viết và giơ bảng con: « Tháng 5 », « Ngày 15 », « Thứ Hai ». Dự kiến HS đọc nhầm « 5 » là ngày; GV chỉ lại cho HS thấy số 5 ở trên là tháng.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 đến 3 HS đọc to cả câu « Thứ Hai, ngày 15 tháng 5 » và nhận xét đúng sai.

    Học sinh

    HS đọc cả câu, các bạn khác nhận xét. Dự kiến HS trả lời: « Thứ Hai, ngày 15 tháng 5 ».

  4. Giáo viên

    GV chốt: « Tờ lịch cho biết tháng ở trên cùng, ngày là số to ở giữa, thứ ở dưới cùng ». GV dẫn vào bài mới.

    Học sinh

    HS nhắc lại cách đọc tờ lịch theo cả lớp.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 15 phút

Đọc tờ lịch và các tờ lịch nối tiếp

Mục tiêu

Hệ thống hoá cách đọc tờ lịch và quy luật ngày tăng thêm 1, thứ chuyển sang ngày tiếp theo khi bóc các tờ lịch nối tiếp.

Nội dung

Hoạt động cặp đôi. Các cặp quan sát ba tờ lịch liên tiếp (15 Thứ Hai, 16 Thứ Ba, 17 Thứ Tư) và tìm quy luật. Sau đó hoàn thành Phiếu học tập số 1. Tham chiếu học liệu số NeoEdu để xem lại ví dụ về tờ lịch.

Sản phẩm dự kiến

HS nêu được: hôm nay Thứ Hai ngày 15 thì ngày mai là Thứ Ba ngày 16 và ngày kia là Thứ Tư ngày 17; HS hoàn thành Phiếu học tập số 1 đúng.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo ba tờ lịch nối tiếp lên bảng và nói: « Mỗi ngày qua, em bóc một tờ lịch. Hãy quan sát và tìm xem ngày và thứ thay đổi thế nào ». Phát Phiếu học tập số 1 cho các cặp.

    Học sinh

    HS nhận phiếu, làm việc theo cặp đôi, quan sát ba tờ lịch.

  2. Giáo viên

    GV đặt câu hỏi: « Hôm nay Thứ Hai ngày 15 thì ngày mai là thứ mấy, ngày mấy? ». GV đi quanh lớp, gợi ý nếu cặp nào chưa thấy quy luật: « Ngày tăng thêm mấy? Thứ đi tiếp theo thứ nào? ».
    GV hỏi tiếp: « Vì sao ngày 16 đứng sau ngày 15? ».

    Học sinh

    HS trả lời dự kiến: « Ngày mai là Thứ Ba, ngày 16 ». « Ngày kia là Thứ Tư, ngày 17 ». « Ngày tăng thêm 1 nên 16 đứng sau 15 ». Cặp đôi hoàn thành các ô trống trong Phiếu học tập số 1.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 cặp đôi trình bày kết quả. Đặt câu hỏi: « Nếu hôm nay là Thứ Sáu ngày 19 thì ngày mai là gì? ». Các cặp khác nhận xét.

    Học sinh

    Đại diện cặp đôi trình bày: « Hôm nay Thứ Sáu ngày 19 thì ngày mai là Thứ Bảy ngày 20 ». Các bạn khác nhận xét và bổ sung.

  4. Giáo viên

    GV chốt: « Khi bóc sang tờ lịch mới, ngày tăng thêm 1 và thứ chuyển sang ngày tiếp theo. Thứ Bảy tiếp theo là Chủ nhật ». GV viết quy luật lên bảng.

    Học sinh

    HS ghi vào vở quy luật: ngày tăng 1, thứ chuyển sang thứ tiếp theo.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 15 phút

Xem giờ và đọc thời gian biểu

Mục tiêu

Hệ thống hoá cách xem giờ đúng trên đồng hồ và đọc thời gian biểu của một ngày.

Nội dung

Hoạt động nhóm 4 theo kĩ thuật khăn trải bàn. Mỗi nhóm nhận một đồng hồ mô hình, dùng đồng hồ để chỉ các giờ: 6 giờ, 9 giờ, 12 giờ, 3 giờ. Sau đó đọc bảng thời gian biểu của em (6 giờ sáng thức dậy, 7 giờ sáng đến trường, 11 giờ trưa ăn trưa, 5 giờ chiều về nhà, 8 giờ tối học bài, 9 giờ tối đi ngủ) và sắp xếp các việc theo thứ tự thời gian.

Sản phẩm dự kiến

HS xem đúng giờ trên đồng hồ mô hình; sắp xếp đúng thứ tự sáu việc trong thời gian biểu: 6 giờ sáng, 7 giờ sáng, 11 giờ trưa, 5 giờ chiều, 8 giờ tối, 9 giờ tối.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát đồng hồ mô hình cho nhóm và nêu nhiệm vụ: « Hãy chỉ giờ trên đồng hồ, sau đó sắp xếp sáu việc trong thời gian biểu theo thứ tự trước sau ». Mỗi nhóm có khăn trải bàn ghi tên các việc.

    Học sinh

    Nhóm trưởng nhận đồ dùng, cả nhóm thảo luận cách xem giờ.

  2. Giáo viên

    GV hỏi: « Kim dài chỉ số mấy thì là giờ tròn? Kim ngắn chỉ số mấy? ». GV chỉnh kim đồng hồ sang 9 giờ và hỏi HS đọc giờ. Sau đó GV hỏi: « Việc nào xảy ra trước, việc nào xảy ra sau? Vì sao 5 giờ chiều đứng sau 11 giờ trưa? ».

    Học sinh

    HS trả lời: « Kim dài chỉ 12, kim ngắn chỉ số giờ ». « Kim ngắn chỉ 9 là 9 giờ ». « Thức dậy lúc 6 giờ sáng là việc đầu tiên ». « 5 giờ chiều đứng sau 11 giờ trưa vì 5 giờ chiều muộn hơn 11 giờ trưa ». Nhóm sắp xếp các thẻ việc theo đúng thứ tự.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 nhóm trình bày kết quả sắp xếp và chỉ giờ trên đồng hồ. GV nhận xét và hỏi: « Vì sao em cần xem giờ? ».

    Học sinh

    Đại diện nhóm trình bày: « 6 giờ sáng thức dậy, 7 giờ sáng đến trường, 11 giờ trưa ăn trưa, 5 giờ chiều về nhà, 8 giờ tối học bài, 9 giờ tối đi ngủ ». Dự kiến HS trả lời: « Xem giờ để làm việc đúng giờ ».

  4. Giáo viên

    GV chốt: « Xem giờ giúp em làm mọi việc đúng giờ. Giờ buổi sáng từ lúc nửa đêm đến 12 giờ trưa, buổi chiều và tối đến khuya ». GV nhấn mạnh cách đọc: 5 giờ chiều, 8 giờ tối.

    Học sinh

    HS nhắc lại: « 6 giờ sáng là buổi sáng, 5 giờ chiều là buổi chiều, 8 giờ tối là buổi tối ».

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành · 20 phút

Luyện tập: Ai đúng, ai nhanh

Mục tiêu

Vận dụng việc đọc tờ lịch và xem giờ để trả lời các câu hỏi trắc nghiệm, điền khuyết và đúng – sai.

Nội dung

Hoạt động cá nhân kết hợp cả lớp. HS làm Phiếu học tập số 2 gồm các bài tập 1 đến 9. GV dùng học liệu số NeoEdu để chiếu bài tập tương tác và kiểm tra nhanh.
Đề và đáp án:

  1. Tờ lịch cho biết hôm đó là ngày mấy? A. 5; B. 9; C. Thứ Năm. Đáp án A: ngày 5.
  2. Tờ lịch cho biết hôm đó là thứ mấy? A. Thứ Năm; B. Thứ Hai; C. Chủ nhật. Đáp án A: Thứ Năm.
  3. Hôm nay là Thứ Năm, ngày 5. Ngày mai là ... , ngày .... Đáp án: Thứ Sáu; 6.
  4. Theo tờ lịch, ngày 1 tháng 6 là thứ mấy? A. Thứ Bảy; B. Chủ nhật; C. Thứ Sáu. Đáp án A: Thứ Bảy.
  5. Đồng hồ chỉ mấy giờ? (kim dài chỉ 12, kim ngắn chỉ 9) A. 9 giờ; B. 12 giờ; C. 3 giờ. Đáp án A: 9 giờ.
  6. Thứ Bảy là ngày 1 tháng 6. Chủ nhật tuần đó là ngày mấy? A. 2; B. 3; C. 7. Đáp án A: ngày 2.
  7. Đúng hay sai? a) Trên tờ lịch, số to ở giữa cho biết ngày: Đ. b) Bóc sang tờ lịch mới thì ngày tăng thêm 1: Đ. c) Ngày 16 đứng trước ngày 15: S.
  8. Hôm nay là Thứ Hai, ngày 10. Thứ Hai tuần sau là ngày mấy? A. 11; B. 17; C. 20. Đáp án B: ngày 17 (10 + 7 = 17).
  9. Buổi chiều, Lan học xong lúc 4 giờ. Lan đi về nhà hết 1 giờ. Lan về đến nhà lúc mấy giờ? A. 3 giờ chiều; B. 5 giờ chiều; C. 5 giờ sáng. Đáp án B: 5 giờ chiều.

Sản phẩm dự kiến

HS hoàn thành Phiếu học tập số 2 với đáp án đúng: 1A, 2A, 3 Thứ Sáu và 6, 4A, 5A, 6A, 7 (a) Đ, (b) Đ, (c) S, 8B, 9B. Mỗi HS tự sửa lỗi sai nếu có.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 2, nêu yêu cầu: « Làm cá nhân trong 8 phút, sau đó đổi vở kiểm tra chéo với bạn cùng bàn ». GV chiếu bài tương tác trên NeoEdu để HS theo dõi.

    Học sinh

    HS nhận phiếu, đọc kĩ đề bài và làm cá nhân.

  2. Giáo viên

    GV đi quanh lớp, hỗ trợ HS đọc tờ lịch. Gợi ý với bài 8: « Từ Thứ Hai này đến Thứ Hai tuần sau có bao nhiêu ngày? ». Với bài 9: « Sau 4 giờ chiều thêm 1 giờ là mấy giờ? ».

    Học sinh

    HS làm bài. Dự kiến HS nhầm bài 1 chọn số 9 vì thấy số to ở trên; GV nhắc lại: số to ở giữa là ngày. Dự kiến HS bài 8 đếm sai; HS đếm 7 ngày và ra đáp án 17.

  3. Giáo viên

    GV mời HS đọc đáp án bài 1 đến 9 và giải thích một bài. GV hỏi: « Vì sao 16 không đứng trước 15 được? ». Chiếu đáp án lên màn hình để đối chiếu.

    Học sinh

    HS đọc đáp án theo từng câu. Dự kiến HS giải thích: « Ngày 16 đứng sau ngày 15 vì ngày tăng thêm 1 khi bóc tờ lịch mới ».

  4. Giáo viên

    GV nhận xét chung, khen những HS làm đúng nhanh và chính xác, nhắc HS sửa lỗi sai vào phiếu.

    Học sinh

    HS sửa lỗi sai (nếu có) và cất phiếu vào hồ sơ học tập.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 15 phút

Thời gian biểu Chủ nhật của em

Mục tiêu

Vận dụng việc xem giờ và sắp xếp việc theo thời gian để lập thời gian biểu một ngày Chủ nhật của bản thân.

Nội dung

Hoạt động cá nhân rồi chia sẻ cặp đôi. HS viết thời gian biểu ngày Chủ nhật của mình với ít nhất 3 việc, mỗi việc kèm một giờ đúng và buổi (sáng, trưa, chiều, tối), các giờ xếp theo thứ tự trước – sau. Ví dụ tham khảo: 7 giờ sáng ăn sáng; 9 giờ sáng cùng bố mẹ đi thăm ông bà; 4 giờ chiều chơi đá cầu; 9 giờ tối đi ngủ.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi HS có một thời gian biểu ngày Chủ nhật gồm ít nhất 3 việc, mỗi việc có giờ đúng và buổi, các giờ xếp đúng thứ tự trước – sau.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu nhiệm vụ: « Hãy viết thời gian biểu ngày Chủ nhật của em, mỗi việc có một giờ đúng và ghi rõ buổi ». GV viết ví dụ mẫu lên bảng.

    Học sinh

    HS lắng nghe, chuẩn bị vở và bút chì.

  2. Giáo viên

    GV hỏi: « Việc đi ngủ nên đặt vào buổi nào? Sau 4 giờ chiều thì nên xếp việc nào? ». GV đi kiểm tra vở, nhắc HS kiểm tra thứ tự giờ.

    Học sinh

    HS viết thời gian biểu cá nhân. Dự kiến HS trả lời: « Đi ngủ vào buổi tối ». « Sau 4 giờ chiều là chơi đá cầu hoặc ăn tối ».

  3. Giáo viên

    GV mời 2 đến 3 HS đọc thời gian biểu trước lớp. Các bạn nhận xét về giờ và thứ tự việc.

    Học sinh

    HS đọc, ví dụ: « 7 giờ sáng ăn sáng, 9 giờ sáng đi thăm ông bà, 4 giờ chiều chơi đá cầu, 9 giờ tối đi ngủ ». Các bạn nhận xét về tính hợp lí.

  4. Giáo viên

    GV khen ngợi và nhắc: « Xem giờ và lập kế hoạch giúp em làm việc đúng giờ. Về nhà, em hãy hoàn thiện thời gian biểu và đọc cho người thân nghe ».

    Học sinh

    HS ghi nhớ nhiệm vụ về nhà và cất vở.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Quan sát ba tờ lịch liên tiếp rồi điền vào chỗ trống:

  • Tờ lịch 1: Thứ Hai, ngày 15 tháng 5.
  • Tờ lịch 2: Thứ ..., ngày ... tháng 5 (ngày mai của Thứ Hai ngày 15).
  • Tờ lịch 3: Thứ ..., ngày ... tháng 5 (ngày kia của Thứ Hai ngày 15).
    Câu hỏi:
  • Ngày tăng thêm bao nhiêu khi bóc sang tờ lịch mới?
  • Thứ chuyển sang ngày nào tiếp theo?
  • Hôm nay là Thứ Sáu ngày 19 thì ngày mai là Thứ ..., ngày ....

Phiếu học tập số 2

Khoanh vào chữ cái đúng hoặc điền vào chỗ trống:

  • Câu 1. Tờ lịch cho biết hôm đó là ngày mấy? A. 5; B. 9; C. Thứ Năm.
  • Câu 2. Tờ lịch cho biết hôm đó là thứ mấy? A. Thứ Năm; B. Thứ Hai; C. Chủ nhật.
  • Câu 3. Hôm nay là Thứ Năm, ngày 5. Ngày mai là ..., ngày ....
  • Câu 4. Theo tờ lịch, ngày 1 tháng 6 là thứ mấy? A. Thứ Bảy; B. Chủ nhật; C. Thứ Sáu.
  • Câu 5. Đồng hồ chỉ mấy giờ (kim dài chỉ số 12, kim ngắn chỉ số 9)? A. 9 giờ; B. 12 giờ; C. 3 giờ.
  • Câu 6. Thứ Bảy là ngày 1 tháng 6. Chủ nhật tuần đó là ngày mấy? A. 2; B. 3; C. 7.
  • Câu 7. Đúng hay sai?
    a) Trên tờ lịch, số to ở giữa cho biết ngày.
    b) Bóc sang tờ lịch mới thì ngày tăng thêm 1.
    c) Ngày 16 đứng trước ngày 15.
  • Câu 8. Hôm nay là Thứ Hai, ngày 10. Thứ Hai tuần sau là ngày mấy? A. 11; B. 17; C. 20.
  • Câu 9. Buổi chiều, Lan học xong lúc 4 giờ. Lan đi về nhà hết 1 giờ. Lan về đến nhà lúc mấy giờ? A. 3 giờ chiều; B. 5 giờ chiều; C. 5 giờ sáng.

Hướng dẫn về nhà

  • Hoàn thiện thời gian biểu ngày Chủ nhật của em với ít nhất 3 việc, mỗi việc ghi một giờ đúng và buổi (sáng, trưa, chiều, tối); các giờ xếp theo thứ tự trước – sau.
  • Cùng người thân xem tờ lịch hằng ngày ở nhà, đọc to « Thứ ..., ngày ... tháng ... » và nói ngày mai, ngày kia là thứ mấy, ngày mấy.
  • Hỏi người thân giờ đi ngủ và giờ đi học mỗi ngày, xem đồng hồ rồi ghi lại vào vở.
  • Truy cập trang bài học số NeoEdu (neoedu.vn/learn/1/math/bai-36-thuc-hanh-xem-lich-va-gio) để luyện thêm các bài tập tương tác về xem lịch và xem giờ.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.