Địa lí 12
Địa líLớp 12Phần 2. Địa lí dân cư

Bài 9. Đô thị hoá

Mục tiêu bài học

  • Giải thích được nội dung cốt lõi của đô thị hoá.
  • Sử dụng chứng cứ và kĩ năng địa lí để giải quyết nhiệm vụ cụ thể, nêu giới hạn kết luận.

Bài giảng

Kiến thức và cơ chế địa lí

Đô thị hóa là quá trình tăng vai trò, dân số và không gian đô thị, phổ biến lối sống đô thị gắn chuyển đổi kinh tế – xã hội. Đặc điểm ở Việt Nam phản ánh lịch sử, công nghiệp, dịch vụ, di cư và thay đổi quản lí. Tỉ lệ thành thị 38,5% trong thông cáo 2024 là chỉ tiêu theo phân loại thời điểm đó; không đem tăng do đổi ranh giới hoặc phân loại đồng nhất với di cư thật. Nội dung hiện hành không yêu cầu học thuộc mạng đô thị theo bản đồ cấp tỉnh cũ.

Đọc chứng cứ, vận dụng và giới hạn

Đô thị hóa tạo thị trường, việc làm và hiệu quả tập trung, nhưng gây sức ép nhà ở, giao thông, nước và môi trường nếu hạ tầng chậm. Chất lượng cần đo khả năng tiếp cận dịch vụ, việc làm, không gian xanh và rủi ro ngập, không chỉ đếm đô thị. Đổi tên hoặc hợp nhất đơn vị hành chính không tự cải thiện chất lượng. Quy hoạch phải liên kết nơi ở, việc làm, vận tải công cộng và thích ứng, bảo đảm nhóm thu nhập thấp không bị đẩy xa dịch vụ.

Khái niệm chính

Đô thị hóa
Tăng vai trò và lối sống đô thị
Tiếp cận
Khả năng sử dụng dịch vụ và cơ hội
Hạ tầng
Mạng công trình phục vụ dân cư và sản xuất

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Địa bàn mô hình có 1,2 triệu dân thành thị trong 3 triệu người. Tỉ lệ bao nhiêu %?

    Xem lời giải

    1,2/3 × 100=40%.

  2. Ví dụ 2

    Một khu đô thị mới xa việc làm, thiếu xe công cộng. Phân tích hai hệ quả và hai giải pháp.

    Xem lời giải

    Người dân mất thời gian và chi phí đi lại, giao thông cá nhân gây ùn tắc/phát thải. Cần kết nối vận tải công cộng và bố trí dịch vụ, việc làm phù hợp gần nơi ở; theo dõi thời gian tiếp cận, không chỉ chiều dài đường xây mới.

Ghi nhớ

Đô thị hóa cần đánh giá chất lượng; Thay phân loại có thể làm đổi số thống kê.

Dễ nhầm

  • Tỉ lệ đô thị tăng luôn chỉ do di cư
  • Hợp nhất tỉnh tự giải quyết ùn tắc

Bài tập

Đã đúng 0/6 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Đô thị hóa là quá trình tăng vai trò, dân số và không gian đô thị, phổ biến lối sống đô thị gắn chuyển đổi kinh tế – xã hội. Đặc điểm ở Việt Nam phản ánh lịch sử, công nghiệp, dịch vụ, di cư và thay đổi quản lí. Tỉ lệ thành thị 38,5% trong thông cáo 2024 là chỉ tiêu theo phân loại thời điểm đó; không đem tăng do đổi ranh giới hoặc phân loại đồng nhất với di cư thật. Nội dung hiện hành không yêu cầu học thuộc mạng đô thị theo bản đồ cấp tỉnh cũ.

    Đô thị hóa tạo thị trường, việc làm và hiệu quả tập trung, nhưng gây sức ép nhà ở, giao thông, nước và môi trường nếu hạ tầng chậm. Chất lượng cần đo khả năng tiếp cận dịch vụ, việc làm, không gian xanh và rủi ro ngập, không chỉ đếm đô thị. Đổi tên hoặc hợp nhất đơn vị hành chính không tự cải thiện chất lượng. Quy hoạch phải liên kết nơi ở, việc làm, vận tải công cộng và thích ứng, bảo đảm nhóm thu nhập thấp không bị đẩy xa dịch vụ.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Một tỉ lệ dân thành thị tăng có thể do yếu tố nào ngoài di cư?

  3. Câu 2Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn hai nhận định đúng về đô thị hoá.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  4. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Đánh giá từng nhận định; không suy từ một nhân tố thành nguyên nhân duy nhất.

    ÝĐúngSai
    a)Đô thị hóa cần đánh giá chất lượng
    b)Thay phân loại có thể làm đổi số thống kê
    c)Tỉ lệ đô thị tăng luôn chỉ do di cư
    d)Hợp nhất tỉnh tự giải quyết ùn tắc
  5. Câu 4Mức 1Ghép nối

    Ghép thuật ngữ với đặc trưng phân biệt.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  6. Câu 5Mức 1Điền vào chỗ trống

    Chọn thuật ngữ cho mô tả: Tăng vai trò và lối sống đô thị: ; Khả năng sử dụng dịch vụ và cơ hội: .

  7. Câu 6Mức 3Trả lời ngắn

    Địa bàn mô hình có 1,2 triệu dân thành thị trong 3 triệu người. Tỉ lệ bao nhiêu %?

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Một khu đô thị mới xa việc làm, thiếu xe công cộng. Phân tích hai hệ quả và hai giải pháp.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Một bạn khẳng định: “Tỉ lệ đô thị tăng luôn chỉ do di cư”. Hãy sửa nhận định, giải thích và nêu một ví dụ hoặc điều kiện giới hạn.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay