ToánLớp 4Chủ đề 1. Ôn tập và bổ sung

Giáo án Bài 1. Ôn tập các số đến 100 000

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 2 tiết (70 phút)

Tải Word (.docx) Bài học trên Học liệu

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

Đọc và viết được các số đến 100 000 theo hàng, giữ đúng vị trí chữ số 0 khi viết.
Nêu được giá trị của chữ số theo hàng trong số đến 100 000 và phân tích được số thành tổng các giá trị theo hàng.
So sánh được hai số đến 100 000 bằng cách so sánh từ hàng cao nhất.
Vận dụng được cách so sánh và xếp thứ tự các số đến 100 000 trong các bài tập và tình huống đơn giản.
Tư duy và lập luận toán học: giải thích được vì sao số có ít chữ số hơn thì bé hơn, cùng số chữ số thì so từ hàng cao nhất; nhận xét đúng, sai các khẳng định về số.
Giao tiếp toán học: đọc, viết đúng số, diễn đạt đúng thuật ngữ “hàng”, “chữ số”, “giá trị của chữ số”.
Sử dụng công cụ, phương tiện học toán: dùng bảng vị trí các hàng, thẻ chữ số, tia số để biểu diễn và kiểm tra số.
Giải quyết vấn đề toán học: lập được số lớn nhất có năm chữ số từ các chữ số 0, 2, 4, 6, 8 và giải thích cách làm.

2. Năng lực chung

Tự chủ và tự học: tự đọc, viết số và tự kiểm tra kết quả bằng cách cộng lại các giá trị theo hàng.
Giao tiếp và hợp tác: trao đổi trong nhóm, diễn đạt bằng lời cách đọc số, phân tích số và so sánh hai số.
Giải quyết vấn đề và sáng tạo: tìm cách lập số lớn nhất từ các chữ số cho trước và giải thích lập luận của mình.

3. Phẩm chất

Chăm chỉ: tích cực đọc, viết và luyện tập so sánh số trong các trò chơi và bài tập.
Trung thực: tự kiểm tra, nhận ra lỗi sai của mình và báo cáo đúng kết quả của nhóm.
Trách nhiệm: hoàn thành phần việc được giao trong nhóm và kiểm tra chéo bài làm của bạn.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

Bảng phụ hoặc máy chiếu vẽ bảng vị trí các hàng: hàng chục nghìn, nghìn, trăm, chục, đơn vị.
Bộ thẻ chữ số 0 đến 9 và thẻ ghi tên hàng (gắn bảng bằng nam châm hoặc giấy bìa).
Tia số vẽ trên bảng từ 59 990 đến 60 010, có vạch đánh dấu mỗi đơn vị.
Phiếu học tập số 1 và Phiếu học tập số 2 (in cho mỗi nhóm), bảng phụ ghi đề các bài tập 1 đến 8.
Học liệu số NeoEdu: trang bài học có ví dụ và bài tập tương tác, dùng để chiếu ví dụ và kiểm tra nhanh bài tập 1, 2, 3, 5: neoedu.vn/learn/4/math/bai-1-on-tap-cac-so-den-100-000

2. Học sinh

Bảng con, bút viết bảng, khăn lau.
Vở ô li, bút chì, thước kẻ.
Bộ thẻ chữ số (nếu có) để ghép số theo hàng.
Phiếu học tập (nếu được phát) và bút màu để đánh dấu.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 5 phút

Trò chơi “Đố bạn”

Mục tiêu

Ôn lại cách đọc, viết số có bốn, năm chữ số và tạo hứng thú cho tiết học.

Nội dung

GV đọc số, HS viết vào bảng con rồi giơ lên. Sau đó GV nêu cấu tạo một số, HS đoán số và viết ra.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc, viết đúng các số được yêu cầu và nhận ra lỗi thiếu chữ số 0 khi viết.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV nói: “Hôm nay chúng ta chơi trò chơi Đố bạn. Cô đọc số, các con viết vào bảng con rồi giơ lên.”
Học sinh
HS lắng nghe luật chơi, lấy bảng con và bút viết bảng.
Giáo viên
GV đọc lần lượt: “bốn mươi ba nghìn hai trăm linh bảy”, “tám mươi nghìn không trăm linh năm”, “sáu mươi nghìn”. Sau đó GV nêu: “Số này có 7 đơn vị, 0 chục, 2 trăm, 3 nghìn, 4 chục nghìn. Đó là số nào?”
Học sinh
HS viết 43 207; 80 005; 60 000. Dự kiến có HS viết 8 005 cho số thứ hai, GV hỏi: “Số này có mấy chục nghìn?”
Giáo viên
GV hỏi: “Vì sao số tám mươi nghìn không trăm linh năm phải viết có chữ số 0?” và chốt: chữ số 0 giữ chỗ cho hàng không có đơn vị.
Học sinh
HS trả lời: vì hàng nghìn và hàng chục đều bằng 0, nên phải viết 0 để giữ đúng vị trí; nhắc lại ý chính.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 15 phút

Đọc, viết và cấu tạo số đến 100 000

Mục tiêu

Nêu được cấu tạo số theo hàng, đọc đúng, giữ đúng vị trí chữ số 0 và phân tích số thành tổng.

Nội dung

GV khai thác số 43 207 trên bảng vị trí các hàng, sau đó HS làm việc nhóm 4 theo kĩ thuật khăn trải bàn với Phiếu học tập số 1 để phân tích số 50 306.

Sản phẩm dự kiến

Bảng cấu tạo số 43 207 và số 50 306 đúng; phân tích được 50 306 = 50 000 + 300 + 6; nhóm nêu được cách đọc số và lí do không bỏ chữ số 0.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV gắn thẻ 4, 3, 2, 0, 7 vào các hàng tương ứng trên bảng vị trí hàng và hỏi: “Số 43 207 có mấy chục nghìn? Mấy nghìn? Mấy trăm? Mấy chục? Mấy đơn vị?”
Học sinh
HS quan sát, trả lời: 4 chục nghìn, 3 nghìn, 2 trăm, 0 chục, 7 đơn vị.
Giáo viên
GV nêu số 50 306 và hỏi: “Hàng nghìn và hàng chục của số này có chữ số nào?” Sau đó GV phát Phiếu học tập số 1 cho nhóm, hướng dẫn: “Bạn 1 đọc số, bạn 2 phân tích thành tổng, bạn 3 cộng lại để kiểm tra, bạn 4 nêu lí do không được bỏ 0.”
Học sinh
HS trả lời: hàng nghìn là 0, hàng chục là 0. Nhóm thảo luận, điền phiếu. Dự kiến: nếu bỏ 0 thì số thành 5 306, không còn là 50 306.
Giáo viên
GV mời 2 nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét. GV kiểm tra phép cộng: 50 000 + 300 + 6 = 50 306.
Học sinh
Đại diện nhóm đọc số 50 306 là “năm mươi nghìn ba trăm linh sáu”, nêu phân tích thành tổng và kiểm tra bằng phép cộng.
Giáo viên
GV chốt: đọc và viết số theo hàng từ cao xuống thấp; chữ số 0 giữ chỗ nên không được bỏ; số 100 000 bằng 10 chục nghìn.
Học sinh
HS ghi vào vở: cách đọc, cách viết và cấu tạo số theo hàng.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 15 phút

So sánh và sắp xếp các số đến 100 000

Mục tiêu

So sánh được hai số đến 100 000 bằng cách so sánh từ hàng cao nhất; nêu được số liền trước, liền sau và vị trí số trên tia số.

Nội dung

GV đưa tình huống so sánh 8 500 và 12 000, sau đó cặp đôi so sánh 30 150 với 29 990 và 45 620 với 45 602, dùng tia số 59 990 đến 60 010 để kiểm tra số liền trước, liền sau.

Sản phẩm dự kiến

HS nêu được quy tắc so sánh (số ít chữ số hơn thì bé hơn; cùng số chữ số thì so từ hàng cao nhất); điền đúng dấu $>$ , $<$ vào bảng con.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV nêu: “Thư viện trường có 8 500 quyển sách, thư viện huyện có 12 000 quyển. Thư viện nào có nhiều sách hơn? Vì sao?”
Học sinh
HS suy nghĩ và trả lời.
Giáo viên
GV viết $45\\,620$ và $45\\,602$ lên bảng, hỏi: “Hai số này giống nhau ở những hàng nào? Khác nhau ở hàng nào?” Sau đó GV yêu cầu cặp đôi điền dấu vào các cặp $30\\,150 \\ ?\\ 29\\,990$ và $45\\,620 \\ ?\\ 45\\,602$ , rồi chỉ vào tia số: “Số liền trước 60 000 là số nào? Số nào nằm bên phải thì như thế nào so với số bên trái?”
Học sinh
HS trả lời: 12 000 lớn hơn vì có 5 chữ số, 8 500 có 4 chữ số. Cặp đôi giơ bảng: $30\\,150 > 29\\,990$ ; $45\\,620 > 45\\,602$ . Dự kiến HS so sánh 30 với 29 mà không để ý hàng nghìn: GV nhắc so sánh từ hàng cao nhất. Số liền trước 60 000 là 59 999.
Giáo viên
GV mời một cặp đôi trình bày cách so sánh 45 620 và 45 602, yêu cầu nói rõ lí do dừng ở hàng chục.
Học sinh
HS trình bày: hàng nghìn, hàng trăm đều bằng nhau; hàng chục 2 lớn hơn 0 nên 45 620 lớn hơn.
Giáo viên
GV chốt quy tắc: (1) số có ít chữ số hơn thì bé hơn; (2) cùng số chữ số thì so từ hàng cao nhất; (3) trên tia số, số bên phải lớn hơn. Hai số tự nhiên liền nhau hơn kém nhau 1.
Học sinh
HS ghi quy tắc vào vở, nhắc lại ý chính.

Hoạt động 3.1: Luyện tập, thực hành · 15 phút

Luyện tập đọc, viết và phân tích số

Mục tiêu

Vận dụng cấu tạo số và giá trị của chữ số để làm các bài tập 1, 2, 3, 5.

Nội dung

HS làm bài 1 (trắc nghiệm), bài 2 (giá trị chữ số), bài 3 (điền số tiếp theo), bài 5 (nối số với tổng theo hàng). Bài 1, 2, 3 làm trên bảng con, bài 5 làm theo cặp đôi. GV có thể dùng bài tập tương tác trên NeoEdu để kiểm tra nhanh.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: bài 1 chọn B (62 508); bài 2: 3 000; bài 3: 60 000 và 60 001; bài 5: 30 040 nối với 30 000 + 40; 30 400 nối với 30 000 + 400; 34 000 nối với 30 000 + 4 000.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV chiếu đề bài 1 và 2, hướng dẫn: “Đọc kĩ số đề cho, xác định từng hàng rồi chọn đáp án.”
Học sinh
HS đọc đề, làm vào bảng con.
Giáo viên
GV kiểm tra bảng con, hỏi: “Vì sao không chọn C là 62 058?” và “Chữ số 3 trong số 73 406 ở hàng nào, có giá trị bằng bao nhiêu?”
Học sinh
HS giơ bảng: bài 1 chọn B; bài 2 viết 3 000. Dự kiến HS viết 3, GV yêu cầu viết cả giá trị theo hàng.
Giáo viên
GV chiếu bài 3, yêu cầu điền hai số tiếp theo. Sau đó GV phát đề bài 5 cho cặp đôi, hướng dẫn nối theo hàng của chữ số 4.
Học sinh
HS điền 60 000 và 60 001; cặp đôi nối từng số với tổng tương ứng. Dự kiến có cặp nối 34 000 với 30 000 + 400, GV yêu cầu kiểm tra chữ số 4 đang ở hàng nào.
Giáo viên
GV đối chiếu đáp án, khen các nhóm làm đúng, nhắc lỗi thường gặp: bỏ chữ số 0 khi viết số.
Học sinh
HS sửa bài nếu sai, ghi đáp án đúng vào vở.

Hoạt động 3.2: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Luyện tập so sánh, xếp thứ tự và giải toán

Mục tiêu

Xếp thứ tự các số, nhận xét đúng sai các khẳng định và giải bài toán cộng thêm 1 000 bằng phép tính đơn giản.

Nội dung

HS làm Phiếu học tập số 2 theo nhóm đôi: bài 4 xếp số từ bé đến lớn, bài 6 xét các nhận định đúng hay sai, bài 7 giải bài toán về số sách thư viện.

Sản phẩm dự kiến

Bài 4: 40 509 < 40 905 < 45 009 < 45 900. Bài 6: a) Đ; b) S; c) Đ. Bài 7: 24 350 + 1 000 = 25 350 quyển sách.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV phát Phiếu học tập số 2, hướng dẫn: “So sánh hàng nghìn trước, nếu bằng nhau thì so hàng trăm, rồi đến hàng chục.”
Học sinh
HS nhận phiếu, đọc đề và làm việc theo cặp đôi.
Giáo viên
GV đi quan sát, hỏi nhóm đang làm bài 6b: “Hai số 50 208 và 50 280 có cùng hàng nào? Hàng chục hai số khác nhau như thế nào?”
Học sinh
HS trả lời: cùng hàng đến trăm; hàng chục 0 bé hơn 8 nên 50 208 bé hơn 50 280, nhận định b là S.
Giáo viên
GV mời một đại diện đọc kết quả bài 4 và bài 7, yêu cầu nêu phép tính bài 7 và đơn vị “quyển”.
Học sinh
HS đọc: 40 509, 40 905, 45 009, 45 900; trình bày 24 350 + 1 000 = 25 350 (quyển).
Giáo viên
GV chốt: so sánh từ hàng cao nhất; khi cộng 1 000 chỉ thay đổi chữ số hàng nghìn.
Học sinh
HS tự chữa lỗi trong phiếu và ghi nhận kiến thức.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 10 phút

Lập số lớn nhất từ các chữ số cho trước

Mục tiêu

Giải quyết vấn đề lập số lớn nhất có năm chữ số và giải thích được lập luận; liên hệ số trong đời sống.

Nội dung

HS làm bài 8: dùng mỗi chữ số 0, 2, 4, 6, 8 đúng một lần để lập số lớn nhất có năm chữ số, giải thích cách làm. Các nhóm thảo luận, sau đó chia sẻ lập luận trước lớp.

Sản phẩm dự kiến

Số lớn nhất là 86 420. Lập luận: chọn chữ số lớn nhất 8 cho hàng chục nghìn, rồi lần lượt xếp 6, 4, 2, 0 theo thứ tự giảm dần; hàng chục nghìn không được là 0 vì khi đó số không còn đủ năm chữ số.

Cách tiến hành

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Giáo viên
GV nêu đề bài 8 và hỏi: “Muốn số lớn nhất thì chữ số nào nên đặt ở hàng cao nhất?”
Học sinh
HS suy nghĩ, thảo luận nhóm 4 về cách xếp chữ số.
Giáo viên
GV hỏi: “Vì sao không đặt chữ số 0 ở hàng chục nghìn?” và yêu cầu các nhóm viết lập luận ngắn.
Học sinh
HS trả lời: nếu đặt 0 ở hàng cao nhất thì số chỉ còn bốn chữ số, không phải số có năm chữ số. Các nhóm viết được: 8 6 4 2 0, tức 86 420.
Giáo viên
GV mời một nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét và đặt câu hỏi nếu có ý kiến khác.
Học sinh
Đại diện nhóm trình bày lập luận; nhóm khác góp ý.
Giáo viên
GV chốt: số lớn nhất được tạo bằng cách xếp chữ số lớn nhất ở hàng cao nhất, đồng thời không để 0 ở hàng chục nghìn; giao nhiệm vụ về nhà.
Học sinh
HS ghi kết quả và lập luận vào vở, nhận nhiệm vụ về nhà.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Nhóm: …… Thành viên: ……
Nhiệm vụ 1: Điền vào bảng cấu tạo số 43 207.

Chục nghìn: ……
Nghìn: ……
Trăm: ……
Chục: ……
Đơn vị: ……
Nhiệm vụ 2: Phân tích số 50 306 thành tổng.
50 306 = ……
Nhiệm vụ 3: Kiểm tra bằng cách cộng lại các giá trị ở nhiệm vụ 2.
Kết quả: ……
Nhiệm vụ 4: Vì sao không được bỏ chữ số 0 khi viết số 50 306?
Trả lời: ……

Phiếu học tập số 2

Nhóm: …… Thành viên: ……
Bài 4: Xếp các số 45 900; 40 905; 45 009; 40 509 theo thứ tự từ bé đến lớn.

Kết quả: …… < …… < …… < ……
Bài 6: Đúng (Đ) hay sai (S)?
a) 99 999 < 100 000: ……
b) 50 208 > 50 280: ……
c) Số liền trước 70 000 là 69 999: ……
Bài 7: Một thư viện có 24 350 quyển sách, nhận thêm 1 000 quyển. Hỏi thư viện có tất cả bao nhiêu quyển sách?
Phép tính: ……
Đáp số: ……

Hướng dẫn về nhà

Hoàn thành bài 8: viết số lớn nhất lập được từ các chữ số 0, 2, 4, 6, 8 và viết lại lập luận bằng 2 đến 3 câu.
Tìm trong sách, báo hoặc hoá đơn ở nhà 3 số có năm chữ số. Với mỗi số, đọc số, viết cấu tạo theo hàng và phân tích thành tổng.
Ôn lại quy tắc so sánh hai số đến 100 000 và chuẩn bị nêu số liền trước, số liền sau của 60 000.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.