Giáo án Toán 3
ToánLớp 3Chủ đề 1. Ôn tập và bổ sung

Giáo án Bài 1. Ôn tập các số đến 1000

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 1 tiết (35 phút)

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nêu được cấu tạo số có ba chữ số theo thứ tự hàng trăm, hàng chục, hàng đơn vị và mối quan hệ giữa các hàng (1 trăm = 10 chục, 1 chục = 10 đơn vị).
  • Đọc, viết và tách được số có ba chữ số thành tổng theo hàng, ví dụ 507=500+7507 = 500 + 7.
  • Xác định được giá trị của chữ số theo hàng và tìm được số liền trước, số liền sau của một số trong phạm vi 1000.
  • Giải thích được vai trò của chữ số 0 khi viết số (giữ vị trí hàng chục hoặc hàng đơn vị).
  • Tư duy và lập luận toán học: giải thích vì sao chữ số 0 không được bỏ đi khi viết số 507 và vì sao 999+1=1000999 + 1 = 1000.
  • Mô hình hoá toán học: dùng que tính và bảng hàng để biểu diễn số 325 và 507 dưới dạng trăm, chục, đơn vị.
  • Giao tiếp toán học: đọc đúng số “năm trăm linh bảy”, “năm trăm bốn mươi” và diễn đạt đúng cách tách số.
  • Sử dụng công cụ, phương tiện học toán: sử dụng que tính, bảng hàng và học liệu số NeoEdu để kiểm tra kết quả.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: HS tự đọc, tự điền bảng hàng trăm – chục – đơn vị và tự kiểm tra kết quả theo đáp án của bạn hoặc GV.
  • Giao tiếp và hợp tác: HS làm việc theo cặp, trình bày cách đọc số và giải thích cách tách số bằng lời nói rõ ràng, đúng thuật ngữ toán học.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: HS vận dụng cấu tạo số để tìm số liền trước, số liền sau và xử lí tình huống đếm thêm 1 qua số tận cùng bằng 9.

3. Phẩm chất

  • Chăm chỉ: HS tích cực tham gia trò chơi, hoàn thành đầy đủ các câu hỏi trong phiếu học tập và bài tập tương tác.
  • Trách nhiệm: HS cẩn thận khi viết số, không bỏ chữ số 0 và hoàn thành nhiệm vụ vận dụng ở nhà đúng hạn.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Bảng phụ hoặc bảng viết có kẻ sẵn bảng hàng trăm – chục – đơn vị.
  • Bộ que tính (mỗi bó 10 que là 1 chục; 10 bó là 1 trăm) và các thẻ hình vuông, thanh, chấm tượng trưng trăm, chục, đơn vị.
  • Bộ thẻ chữ số 0 đến 9 để ghép số.
  • Máy tính, máy chiếu hoặc bảng tương tác để mở học liệu số NeoEdu: neoedu.vn/learn/3/math/bai-1-on-tap-cac-so-den-1000 (bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác).
  • Phiếu học tập số 1 (in cho từng cặp).

2. Học sinh

  • Sách Toán 3, vở ghi, bút chì, thước kẻ.
  • Bảng con, bút viết bảng và khăn lau.
  • Bộ que tính hoặc thẻ hình vuông, thanh, chấm (nếu có).

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 4 phút

Đọc nhanh số có ba chữ số

Mục tiêu

Ôn lại cách đọc số có ba chữ số, tạo không khí sôi nổi và kết nối với bài học mới.

Nội dung

Trò chơi “Đọc nhanh, đọc đúng”: GV viết lên bảng các số 245, 380, 609, 720. Lần lượt từng nhóm 4 HS đọc to một số, nhóm nào đọc đúng và nhanh hơn được một điểm sao.

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng các số 245, 380, 609, 720; nêu được số nào có chữ số 0 ở hàng chục hoặc hàng đơn vị.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu luật chơi, chia lớp thành 4 nhóm và treo bốn thẻ số lên bảng.

    Học sinh

    HS lắng nghe luật chơi, chuẩn bị tinh thần và chọn bạn đọc đại diện cho nhóm.

  2. Giáo viên

    GV chỉ từng số và hỏi: “Số này đọc như thế nào?”

    Học sinh

    Đại diện nhóm đọc: “hai trăm bốn mươi lăm”, “ba trăm tám mươi”, “sáu trăm linh chín”, “bảy trăm hai mươi”.

  3. Giáo viên

    GV hỏi: “Trong các số vừa đọc, số nào có chữ số 0? Chữ số 0 nằm ở hàng nào?”

    Học sinh

    Dự kiến: số 380 có chữ số 0 ở hàng đơn vị; số 609 có chữ số 0 ở hàng chục; số 720 có chữ số 0 ở hàng đơn vị.

  4. Giáo viên

    GV khen ngợi các nhóm và dẫn vào bài: “Hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu vì sao phải đọc và viết số như vậy.”

    Học sinh

    HS lắng nghe và ghi tên bài “Ôn tập các số đến 1000” vào vở.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 9 phút

Cấu tạo số: hàng trăm, chục, đơn vị

Mục tiêu

Hình thành cho HS biểu tượng về các hàng trăm, chục, đơn vị và mối quan hệ giữa các hàng (1 trăm = 10 chục; 1 chục = 10 đơn vị).

Nội dung

HS thao tác với que tính để biểu diễn số 325 (3 bó 10 que là 3 trăm, 2 bó 1 chục là 2 chục, 5 que lẻ là 5 đơn vị), sau đó biểu diễn số 507 và hoàn thành Phiếu học tập số 1 theo cặp.

Sản phẩm dự kiến

HS điền đúng bảng hàng trăm – chục – đơn vị cho số 325 và 507; phát biểu được: 1 trăm bằng 10 chục, 1 chục bằng 10 đơn vị.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV phát Phiếu học tập số 1 và que tính cho từng cặp; yêu cầu HS lấy 3 bó que và 2 que rời, rồi biểu diễn số 325.

    Học sinh

    HS cặp đôi lấy que tính, trao đổi nhỏ với bạn về cách xếp.

  2. Giáo viên

    GV hỏi: “Có bao nhiêu que trong 3 bó? Bao nhiêu que lẻ?” và “Số 325 gồm mấy trăm, mấy chục, mấy đơn vị?”

    Học sinh

    Dự kiến: 3 bó là 30 que, 3 bó chục ứng với 3 chục; 325 gồm 3 trăm, 2 chục và 5 đơn vị. HS điền vào bảng trong phiếu.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 cặp báo cáo và hỏi: “Số 507 có bao nhiêu chục? Vì sao phải viết chữ số 0 ở hàng chục?”

    Học sinh

    Dự kiến: số 507 gồm 5 trăm, 0 chục, 7 đơn vị; viết 0 để giữ vị trí hàng chục, nếu bỏ đi sẽ thành 57 là số khác.

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Số có ba chữ số được viết theo thứ tự các hàng từ trái sang phải: trăm, chục, đơn vị. Mỗi đơn vị của một hàng bằng 10 đơn vị của hàng bên phải liền nó.” GV viết ghi nhớ lên bảng phụ.

    Học sinh

    HS ghi nhớ và nhắc lại quan hệ giữa các hàng.

Hoạt động 2.2: Khám phá · 7 phút

Đọc, viết, tách số và tìm số liền trước, liền sau

Mục tiêu

Giúp HS đọc, viết, tách số thành tổng theo hàng và xác định số liền trước, số liền sau trong phạm vi 1000.

Nội dung

GV hướng dẫn đọc số 507 là “năm trăm linh bảy”, số 540 là “năm trăm bốn mươi”; tách 507=500+7507 = 500 + 7; tìm số liền sau của 507 là 508, số liền trước của 100 là 99; khi đếm thêm 1 từ 999 thì được 1000 (số có 4 chữ số).

Sản phẩm dự kiến

HS đọc đúng hai số 507 và 540; viết được 507=500+7507 = 500 + 7; nêu được số liền sau của 507 là 508, số liền trước của 100 là 99 và 999+1=1000999 + 1 = 1000.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV viết số 507 và 540 lên bảng, yêu cầu HS đọc thầm rồi đọc to.

    Học sinh

    HS đọc thầm, sau đó đọc to: “năm trăm linh bảy”, “năm trăm bốn mươi”.

  2. Giáo viên

    GV hỏi: “Số 507 tách thành mấy phần? Hãy viết 507 thành tổng.” Tiếp theo GV hỏi: “Số liền sau của 507 là số nào?”

    Học sinh

    Dự kiến: 507=500+7507 = 500 + 7; số liền sau là 508 vì 507+1=508507 + 1 = 508. HS viết vào bảng con.

  3. Giáo viên

    GV đặt câu hỏi thách thức: “Số liền trước của 100 là số nào? Khi đếm thêm 1 từ 999 thì được số nào?”

    Học sinh

    Dự kiến: số liền trước của 100 là 99; 999+1=1000999 + 1 = 1000. Một HS nêu: số 1000 có 4 chữ số nên 999 là số lớn nhất có 3 chữ số.

  4. Giáo viên

    GV nhận xét và nhấn mạnh: “Khi số tận cùng bằng 9 mà đếm thêm 1, ta phải đổi sang hàng chục kế tiếp.” GV chỉ vào học liệu số NeoEdu để HS đối chiếu.

    Học sinh

    HS đối chiếu bảng con với phần ví dụ trên học liệu số và sửa lỗi nếu có.

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành · 10 phút

Luyện tập với bài tập tương tác

Mục tiêu

Củng cố cách xác định hàng, giá trị chữ số, số liền trước, số liền sau và sắp xếp các số trong phạm vi 1000.

Nội dung

HS làm các bài tập 1 đến 7 của bài học: (1) chữ số hàng đơn vị của 507; (2) giá trị chữ số 5 trong 507; (3) số liền sau của 507; (4) số liền trước của 100; (5) điền vào chỗ trống 507=500+...507 = 500 + ...; (6) sắp xếp 507, 505, 508, 506 theo thứ tự tăng dần; (7) chọn số lớn nhất có 3 chữ số trong các số 999, 1000, 100. HS làm bảng con rồi kiểm tra trên học liệu số NeoEdu.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án: (1) 7; (2) 500; (3) 508; (4) 99; (5) 7; (6) 505 → 506 → 507 → 508; (7) A. 999 (số 1000 có 4 chữ số nên không thuộc phạm vi 3 chữ số).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chiếu lần lượt 7 câu hỏi trên học liệu số NeoEdu và nêu yêu cầu: làm nhanh vào bảng con, giơ bảng khi có kết quả.

    Học sinh

    HS đọc đề, làm bài vào bảng con.

  2. Giáo viên

    GV quan sát, hỏi nhanh: “Vì sao giá trị của chữ số 5 trong 507 là 500 mà không phải là 5?”

    Học sinh

    Dự kiến: chữ số 5 đứng ở hàng trăm nên có giá trị 5 × 100 = 500.

  3. Giáo viên

    GV mời 3 HS lên bảng làm câu (6) và (7), các HS khác nhận xét.

    Học sinh

    HS lên bảng sắp xếp 507, 505, 508, 506 thành 505, 506, 507, 508; chọn đáp án A và giải thích vì sao 1000 không phải đáp án.

  4. Giáo viên

    GV tổng kết điểm số, nhấn mạnh lỗi thường gặp: bỏ chữ số 0 (viết 507 thành 57) và nhầm giá trị chữ số với chính nó.

    Học sinh

    HS sửa lại bài nếu sai và ghi lại lỗi cần tránh vào vở.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 5 phút

Vận dụng: Viết số theo tình huống thực tế

Mục tiêu

Vận dụng cấu tạo số để đọc, viết và giải thích số trong tình huống quen thuộc, phát triển giao tiếp toán học.

Nội dung

Trò chơi “Người gửi – người nhận”: GV nêu tình huống: “Cô bán hàng có 5 thùng trứng, mỗi thùng … (đã lược bớt)”. Cụ thể: GV đưa ra thẻ ghi “5 trăm, 0 chục, 7 đơn vị” để HS viết số tương ứng (507), rồi giải thích lí do phải viết chữ số 0. Cặp đôi đổi vai: một bạn đọc số, bạn kia viết số và giải thích cách tách.

Sản phẩm dự kiến

HS viết đúng số 507 từ thẻ mô tả hàng, giải thích được chữ số 0 giữ vị trí hàng chục; đổi vai và đọc đúng một số bạn đưa ra.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đưa thẻ “5 trăm, 0 chục, 7 đơn vị” và yêu cầu HS viết số tương ứng, sau đó giải thích bằng một câu.

    Học sinh

    HS viết số 507 và nói: “Số này có 0 chục nên phải viết chữ số 0 ở hàng chục để không bị nhầm thành 57.”

  2. Giáo viên

    GV yêu cầu các cặp đổi vai: một bạn đọc thẻ, một bạn viết số và tách số thành tổng theo hàng.

    Học sinh

    HS thực hiện, ví dụ: thẻ “3 trăm, 6 chục, 0 đơn vị” → số 360 = 300 + 60.

  3. Giáo viên

    GV mời 2 cặp trình bày trước lớp và hỏi: “Số 360 có số liền sau là số nào?”

    Học sinh

    Dự kiến: số liền sau của 360 là 361; HS giải thích: 360 + 1 = 361.

  4. Giáo viên

    GV khen ngợi và giao nhiệm vụ về nhà.

    Học sinh

    HS ghi nhiệm vụ vào vở.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Bài 1. Điền vào bảng hàng trăm – chục – đơn vị:

  • Số 325: hàng trăm là ...; hàng chục là ...; hàng đơn vị là ....
  • Số 507: hàng trăm là ...; hàng chục là ...; hàng đơn vị là ....

Bài 2. Hoàn thành các câu sau:

  • 1 trăm bằng ... chục.
  • 1 chục bằng ... đơn vị.

Bài 3. Viết các số sau thành tổng theo hàng:

  • 325 = ... + ... + ...
  • 507 = ... + ...

Bài 4. Trả lời câu hỏi:

  • Vì sao phải viết chữ số 0 trong số 507?

Hướng dẫn về nhà

  • Viết 3 số có ba chữ số mà em gặp trong đời sống (ví dụ: số nhà, số trang sách, số trên xe buýt) vào vở; với mỗi số, viết số đó thành tổng theo hàng và nêu số liền trước, số liền sau.
  • Ôn lại cách đọc các số 507, 540 và cách viết số có chữ số 0 ở hàng chục; luyện đọc số trên học liệu số NeoEdu (neoedu.vn/learn/3/math/bai-1-on-tap-cac-so-den-1000) để kiểm tra lại kết quả.
  • Trả lời câu hỏi: “Vì sao 999 là số lớn nhất có ba chữ số?” và viết câu trả lời vào vở.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.