Khoa học tự nhiên 6
Khoa học tự nhiênLớp 6Phần 10. Chương X. Trái Đất và bầu trời

Bài 53. Mặt Trăng

Mục tiêu bài học

  • Phân biệt mặt trăng, pha mặt trăng, trăng tròn.
  • Giải quyết tình huống: Vì sao có đêm thấy trăng lưỡi liềm mà Mặt Trăng không bị mất một phần?

Bài giảng

Kiến thức và mối liên hệ

Mặt Trăng. vệ tinh tự nhiên của Trái Đất, phản xạ ánh sáng Mặt Trời.

Pha Mặt Trăng. phần mặt được chiếu sáng nhìn thấy thay đổi theo vị trí tương đối.

Trăng tròn. ta nhìn gần toàn bộ nửa mặt được Mặt Trời chiếu sáng.

Phân biệt: Pha thường do góc nhìn phần được chiếu sáng; bóng Trái Đất liên quan nguyệt thực, không phải các pha hằng tháng.

Ba dạng phần sáng nhìn thấy: trăng mới, nửa sáng, trăng tròn; Mặt Trăng không đổi hình cầu

Chu kì pha xấp xỉ 29,5 ngày. Khi trăng mới, phần sáng chủ yếu quay khỏi phía người quan sát trên Trái Đất; khi trăng tròn, ta nhìn gần toàn bộ nửa sáng. Hình chỉ biểu diễn dạng nhìn thấy, không vẽ quỹ đạo hay khoảng cách đúng tỉ lệ.

Phân tích tình huống

Vì sao có đêm thấy trăng lưỡi liềm mà Mặt Trăng không bị mất một phần?

Cách giải: Hình cầu vẫn nguyên; ta chỉ thấy một phần nửa sáng từ góc nhìn trên Trái Đất, phần tối không tự phát sáng.

Theo dõi pha trăng một tháng cần ghi những gì để tránh kết luận sai?

Vận dụng: Ghi ngày, giờ, hướng, hình dạng phần sáng và thời tiết; ngày không thấy có thể do mây hoặc vị trí, không ghi là Mặt Trăng biến mất.

Khái niệm chính

Mặt Trăng
vệ tinh tự nhiên của Trái Đất, phản xạ ánh sáng Mặt Trời
Pha Mặt Trăng
phần mặt được chiếu sáng nhìn thấy thay đổi theo vị trí tương đối
Trăng tròn
ta nhìn gần toàn bộ nửa mặt được Mặt Trời chiếu sáng

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Vì sao có đêm thấy trăng lưỡi liềm mà Mặt Trăng không bị mất một phần?

    Xem lời giải

    Hình cầu vẫn nguyên; ta chỉ thấy một phần nửa sáng từ góc nhìn trên Trái Đất, phần tối không tự phát sáng.

Ghi nhớ

Mặt Trăng: vệ tinh tự nhiên của Trái Đất, phản xạ ánh sáng Mặt Trời. Pha Mặt Trăng: phần mặt được chiếu sáng nhìn thấy thay đổi theo vị trí tương đối. Trăng tròn: ta nhìn gần toàn bộ nửa mặt được Mặt Trời chiếu sáng.

Dễ nhầm

  • Mọi pha Mặt Trăng đều do bóng Trái Đất che lên Mặt Trăng.

Bài tập

Đã đúng 0/6 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Ba dạng phần sáng nhìn thấy của Mặt Trăng; hình không là sơ đồ quỹ đạo.

    Trăng mới tối, nửa sáng nhìn thấy và trăng tròn

  2. Câu 1Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Ở hình giữa, phần sáng nhìn thấy chiếm xấp xỉ bao nhiêu hình đĩa Mặt Trăng?

  3. Câu 2Mức 3Tự luận

    Một bạn nói hình trăng mới tối có nghĩa Mặt Trăng bị Trái Đất che bóng cả tháng. Hãy sửa cả nguyên nhân tối và thời gian.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  4. Câu 3Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong bài này, mặt trăng có đặc điểm nào?

  5. Câu 4Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong bài này, pha mặt trăng có đặc điểm nào?

  6. Câu 5Mức 1Ghép nối

    Ghép khái niệm với đặc điểm tương ứng.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  7. Câu 6Mức 2Đúng / Sai

    Mọi pha Mặt Trăng đều do bóng Trái Đất che lên Mặt Trăng.

  8. Câu 7Mức 2Điền vào chỗ trống

    Chọn thuật ngữ phù hợp: “ta nhìn gần toàn bộ nửa mặt được Mặt Trời chiếu sáng” mô tả .

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Vì sao có đêm thấy trăng lưỡi liềm mà Mặt Trăng không bị mất một phần?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  10. Câu 9Mức 3Tự luận

    Theo dõi pha trăng một tháng cần ghi những gì để tránh kết luận sai?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  11. Câu 10Mức 4Tự luận

    Một bạn khẳng định: “Mọi pha Mặt Trăng đều do bóng Trái Đất che lên Mặt Trăng.” Hãy bác bỏ bằng một lí do khoa học, chỉ ra một hệ quả của cách hiểu sai và viết lại kết luận đúng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay